Russische zakenman schenkt 13,3 miljard dollar aan goede doelen

Michail Fridman, de op één na rijkste man van Rusland, geeft zijn hele vermogen weg aan goede doelen, in plaats van zijn kinderen.

Foto LetterOne / Wikimedia

Wat zouden zijn kinderen er eigenlijk van vinden? Deze week had Michail Fridman, de op één na rijkste man van Rusland, een paar dingen te zeggen over de nalatenschap aan zijn zoon en drie dochters. Die komt er namelijk niet. Fridman, geschat vermogen 13,3 miljard dollar, zal zijn hele vermogen schenken weggeven aan goede doelen. Zijn kinderen zullen voor zichzelf moeten zorgen. “Ik denk gewoon dat je het risico loopt om het leven van je kind te verwoesten, als je hem een grote som geld geeft”, zo zei hij tijdens een conferentie die was georganiseerd door de Russische uitgave van Forbes. Zijn kinderen hoeven trouwens ook niet te rekenen op een hoge positie bij Fridmans Alfa-Bank. “In ben daar principieel op tegen. Absoluut.”

Fridman is niet de eerste Russische oligarch die zijn kinderen onterft. In 2002 besloot miljardair Dmitri Zimin zijn volledige vermogen te steken in den fonds ter ondersteuning van de Russische wetenschap. In 2013 kondigde miljardair Vladimir Potanin aan dat hij zich had verbonden aan een initiatief van belegger Warren Buffett en voormalig Microsoft-topman Bill Gates. De deelnemers van ‘The Giving Pledge’ beloven meer dan de helft van hun vermogen te schenken aan goede doelen. Recentelijk liet Facebook-oprichter Mark Zuckerman weten dat hij vrijwel zijn volledige vermogen weggeeft.

In Rusland is dat niet erg gebruikelijk. Zakenblad Forbes publiceert ook ranglijsten van de rijkste -kinderen van: jongeren die niet alleen schathemelrijk zijn, maar vaak ook worden klaar gestoomd om het imperium van papa over te nemen. Vorig jaar werd Kirill Sjamalov (34), de zoon van bankier Nikolaj Sjamalov, de jonge miljardair van Rusland. Kirill is getrouwd met Кaterina Tichonova, de jongste dochter van president Poetin. En misschien was dat de reden dat hij onder zeer gunstige (om niet te zeggen verdachte) voorwaarden een krediet kreeg van de Gazprombank (in handen van de staat) van ruim een miljard dollar. Een cadeau van Poetin aan zijn kersverse schoonzoon, schreef oppositieleider Aleksej Navalny op zijn blog.

Maar Michail Fridman (52) is een wat atypische Russische oligarch. De (vorig jaar doodgeschoten) politicus Boris Nemtsov was een van zijn beste vrienden. Vladimir Asjoerkov, een van de directeuren van Fridmans Alfa-Bank, ondersteunde zelfs de anti-corruptiestichting van Aleksej Navalny. Volgens Kremlin-gezinde media gebeurde dat met instemming van Fridman zelf - wat de miljardair ontkent. Asjoerkov werd door Fridman ontslagen, en vluchtte naar Londen.

Fridman weet heel goed wat er gebeurt als je tegen het regime ingaat. In 2003 probeerde hij collega-oligarch Michail Chodorkovski er van te overtuigen om zijn politieke werk - een directe bedreiging voor Poetin - te staken. Chodorkovski wilde niet luisteren, en eindigde in de gevangenis.

“In Rusland moeten de mensen gedwongen worden”, zegt Fridman over de mentaliteit van zijn volk. “Dat is de enige taal die we begrijpen.” Zelf van Joodse komaf, speelt hij een voorname rol in de stimulering van de Joodse cultuur in geschiedenis in zijn land. Fridman beschikt behalve over de Russische, over de Israëlische nationaliteit. Dat laatste is trouwens wel gebruikelijk onder zijn collega’s: vrijwel alle Russische oligarchen beschikken over een Westers paspoort.