Nabestaanden Syriëgangers in problemen om overlijdensakte

Doordat zij geen overlijdensakte kunnen krijgen, lopen verzekeringen en telefoonrekeningen door.

Foto AP Hassan Ammar

Nabestaanden van Syriëgangers kampen met financiële en praktische problemen omdat zij geen overlijdensakte kunnen krijgen van hun gesneuvelde kind. Hierdoor blijven Syriëstrijders op papier doorleven, wat het beëindigen van verzekeringen en abonnementen belemmert.

Deze ervaringen komen naar voren uit een lotgenotengroep waar families van twintig Syriëgangers aan deelnemen, op initiatief van het Samenwerkingsverband Marokkaanse Nederlanders.

Er zijn 42 Nederlandse Syriëgangers omgekomen. Vrijwel geen van hun families bezit een overlijdensakte, volgens bronnen bij het ministerie van Veiligheid en Justitie. Omdat Syrië geen functionerende overheid heeft en geen consulaire vertegenwoordiging uit Nederland, is het verstrekken van zo’n akte „heel moeilijk, zo niet onmogelijk”, zegt een woordvoerder van het ministerie. Hierdoor blijven Syriëgangers formeel doorleven. Pas wanneer zij drie jaar vermist blijven, kan een overlijdensakte worden opgemaakt.

Verzekeringen lopen door

Nabestaanden ondervinden hierdoor moeilijkheden, zegt Habib el Kaddouri, die de lotgenotengroep voor families begeleidt.

„Ik hoor van veel ouders dat het hen niet lukt verzekeringen of abonnementen van hun kind stop te zetten. Zij worden nauwelijks geholpen, de overheid laat hen aan hun lot over.”

Anti-terrorismedienst NCTV erkent dat ouders problemen ondervinden omdat zij geen akte krijgen. Voor hulp kunnen ouders zich wenden tot de gemeente of het onlangs opgerichte Familiesteunpunt, zegt een woordvoerder.

Vechten tegen een tsunami

De 54-jarige Hoessein heeft bijna een jaar na het overlijden van zijn zoon Ilyas nog geen overlijdensakte. Ilyas had een dubbel paspoort, Hoessein is van Marokkaanse komaf.

„Als mij in de tussentijd iets overkomt, kunnen mijn andere kinderen geen aanspraak maken op de familiewoning in Marokko. Volgens de Marokkaanse wet wordt geen erfenis uitgekeerd als niet alle nog ingeschreven kinderen aanwezig zijn. Pas na twintig jaar kan een overlijdensakte worden verstrekt.”

Veel andere nabestaanden van Syriëgangers ervaren „het gevecht om de overlijdensakte als het gevecht tegen een tsunami”, zegt Hoessein. Een vrouw die hij kent, kon ruim een jaar niet scheiden nadat haar man bij de gewapende strijd in Syrië was omgekomen.

De groep familieleden heeft dit en andere problemen drie weken geleden aangekaart in een gesprek met minister Asscher. Die gaat bekijken wat hij hieraan kan doen, laat de minister via zijn woordvoerder weten.

Lees morgen in NRC een interview met Hoessein: ‘Mijn kinderen hebben mensen vermoord’