Defensie, Justitie en fiscus krijgen gele kaart

In de bedrijfsvoering van drie ministeries is zoveel mis dat de Algemene Rekenkamer spreekt van „ernstige onvolkomenheden”. Het gaat om de Belastingdienst van het ministerie van Financiën, het onderhoudsprogramma van het ministerie van Defensie en het financieel beheer op het ministerie van Veiligheid en Justitie. De drie betrokken bewindspersonen zijn allen VVD’ers: Eric Wiebes, Jeanine Hennis en Ard van der Steur.

Dat blijkt uit het verantwoordingsonderzoek over het jaar 2015, dat de nieuwe president van de Rekenkamer, Arno Visser, woensdagochtend aan de Tweede Kamer heeft aangeboden. Visser spreekt van „hardnekkige en ernstige problemen bij drie klassieke overheidstaken.” Pogingen om hier „grip op te krijgen zijn tot nu toe onvoldoende succesvol”. Visser is oud-Kamerlid voor de VVD (2003-2006) en was daarna jarenlang wethouder in Almere.

Staatssecretaris Wiebes is er nog niet aan toegekomen om, zoals de Rekenkamer hem vorig jaar aanspoorde, snel werk te maken van de modernisering van de automatiseringssystemen bij de Belastingdienst.

Bij Defensie is volgens de Rekenkamer „al verscheidene jaren het onderhoudsproces [van materieel] niet op orde”, met name door het gebrek aan reserveonderdelen. Dat heeft „zeer negatieve directe gevolgen voor de operationele gereedheid” van de krijgsmacht.

Veiligheid en Justitie heeft volgens de Rekenkamer de financiële controle niet op orde. Terwijl dat juist van belang is voor de juiste informatie die nodig is „voor een goede begroting” en een beheerste uitvoering ervan, „zodat die [indien nodig] gedurende het jaar kan worden bijgestuurd”.

Minister Hennis van Defensie krijgt ook op een ander vlak een tik op de vingers van de Rekenkamer. Zij heeft een budgetoverschrijding van ruim 400 miljoen euro niet tijdig aan de Tweede Kamer gemeld.

De Rekenkamer constateert dat alle ministeries in totaal voor ruim 600 miljoen euro aan budgetoverschrijdingen niet eerder aan het parlement hebben gemeld. Het oordeel daarover is streng. „Wij kwalificeren de niet tijdig gemelde beleidsmatige mutaties als onrechtmatig”. In 2014 bedroegen de laat gemelde overschrijdingen nog geen 70 miljoen euro.

Minister Stef Blok (VVD, Wonen en Rijksdienst) meldde vanochtend in het kader van Verantwoordingsdag dat bij de Rijksoverheid van alle ambtenaren in topfuncties in 2015 31 procent vrouw was. Het kabinet voldoet hiermee een jaar eerder dan beoogd aan het eigen streven om minstens 30 procent vrouwen in de top te hebben. Er zijn nog wel grote verschillen tussen verschillende departementen.