De media wilden de afkomst van de daders niet vermelden

De aanleiding

Columnist Theodor Holman schrijft op 5 januari in Het Parool dat media in Duitsland en in Nederland ‘huiverig’ zijn de afkomst van daders te vermelden. ‘Want men wil geen vreemdelingenhaat aanwakkeren.’ Velen denken als Holman, zo blijkt. De media bleven ‘politiek correct’, gingen ‘selectief’ om met feiten, ‘manipuleerden de waarheid’, feiten werden ‘genegeerd of weggemoffeld’.

En, klopt het?

Ook voor deze stelling geldt: intenties zijn niet te checken. Of media meer wisten over de afkomst dan ze schreven, of bewust iets anders schreven – dat weten we niet. Echter: op basis van de data krijgen we die indruk niet.

Er is namelijk wel degelijk over afkomst geschreven. Sterker nog: in bijna driekwart van de artikelen die de Nieuwsmonitor bekeek ging het over afkomst (73 procent). In de eerste twee dagen dat de berichtgeving op gang kwam – toen dat verwijt sterk klonk – gold dat zelfs voor vrijwel alle artikelen.

Meest genoemd zijn: Noord-Afrikanen (45 procent van de artikelen), en ook vluchtelingen of asielzoekers (45 procent). Syriërs werden in 13 procent van de artikelen genoemd.

Bij dat benoemen ging het lang niet altijd goed. Op de site van NRC stond aanvankelijk dat de groep daders voor een groot deel uit Syrische asielzoekers bestond. Een bericht op basis van een anonieme agent. Dat schreef ook het Algemeen Dagblad, nu.nl, de Volkskrant, de NOS, De Telegraaf en velen anderen.

Die bewering blijkt niet te kloppen. Van de daders die de politie nu in beeld heeft (130 mannen) komen de meesten uit Marokko (42) en Algerije (39). Uit Syrië komen er 9.

Hetzelfde geldt voor de berichtgeving dat het uitsluitend ging om asielzoekers. Naar nu blijkt geldt dat maar voor een deel van de opgepakte mannen: 59 asielzoekers, 18 illegalen.

Het verwijt dat Syriërs, vluchtelingen of asielzoekers door de media uit de wind werden gehouden, dat geldt dus zeker niet.

Conclusie

In bijna driekwart van alle artikelen over Keulen werd over de afkomst van de daders geschreven. In een aantal gevallen zelfs verkeerd. Van het bewust achterhouden van afkomst kun je dus niet spreken. Daarom boordelen we de stelling ‘De media wilden de afkomst van de daders niet vermelden’ als onwaar.