Anticonceptie kan zonder hormonen

Een anticonceptiepil hoeft helemaal geen geslachtshormonen te bevatten. Waar het om gaat is om de eisprong (ovulatie), het vrijkomen van een gerijpt eitje in de eierstok te verhinderen. Israëlische onderzoekers vonden er een nieuwe, niet-hormonale methode voor (Science Translational Medicine, 11 mei).

De bestaande anticonceptiepil verhindert de eisprong door met hormonen (oestrogeen en progestageen) de normale hormooncyclus af te zwakken. Daardoor blijft de eisprong uit en wordt de baarmoederwand minder geschikt om een toch vrijgekomen en bevruchte eicel in te laten nestelen.

De onderzoekers van de universiteit van Tel Aviv hebben het hele regelsysteem rond de rijping van een eicel en de eisprong bestudeerd. Zij keken welke genen daarbij actief zijn. Hun publicatie over die basale aanpak verscheen twee jaar geleden. Zij zagen dat een eiwit dat het boodschappermolecuul prostaglandine E2 door de celwand transporteert korte tijd erg veel aanwezig is. Daar gingen ze mee verder.

Prostaglandine E2 is een bekend boodschappermolecuul. Het speelt een rol in het afweersysteem, bij de botstofwisseling en het wordt als middel gebruikt om een bevalling of abortus op te wekken.

Tijdens de rijping van een eicel stroomt het 20 minuten lang de cellen rond die eicel in en blijft dan twee uur actief. Wordt die instroom geblokkeerd, wat lukte met een specifiek molecuul, dan blijft de eisprong uit. Dat is aangetoond in celkweken van menselijke eierstokcellen en in levende muizen. De onderzoekers hebben een octrooi op hun vinding. Het zal jaren duren voor deze vondst eventueel in een pil zit. Een grote vraag is of de blokkade andere lichaamsfuncties verstoort.