De Charlies van toen zijn geen Abou Jahjah

De Bezige Bij toonde zich deze week een ware verzetsuitgeverij. Ondanks alle kritiek die het over zich heen kreeg, besloot het toch door te gaan met de publicatie van een boek van Dyab Abou Jahjah, Pleidooi voor radicalisering.

Het boek wordt na de zomer gepubliceerd, maar het zorgde al voor verschijning tot chantagepraktijken van een aantal schrijvers. Drie schrijvers verzetten zich in het openbaar. Zij vinden het gedachtegoed en de uitspraken van Abou Jahjah niet passen bij de Bezige Bij. De voormalig leider van de Arabisch Europese Liga zou antizionistische en antisemitische uitspraken hebben gedaan. En voor zo iemand zou geen ruimte mogen zijn bij een verzetsuitgeverij. Het was hij of zij.

Een van hen, Marcel Möring, schreef in deze krant dat hij liever niet verkeert in het ideologische gezelschap van Abou Jahjah. Een goed punt, want waarom zou je andersdenkenden toelaten in je omgeving, als je al omringd bent door mensen die precies hetzelfde denken als jij en daarmee je wereldbeeld versterken? Een inhoudelijk debat voorkom je het best door tegenstanders te vermijden.

Jessica Durlacher zei zich onveilig te voelen als Abou Jahjah werkelijk een contract zou krijgen.

En dan Leon de Winter. Ik associeer Leon de Winter met drie dingen:

Het lezen van een column van Leon de Winter voelt als trip

1. De trips die ik iedere week maak tijdens het lezen van zijn column in De Telegraaf. Althans, als geheelonthouder stel ik mij voor dat trippen zo voelt. Als je denkt dat het niet ongeloofwaardiger kan, gebeurt er iets dat gewoon nog ongeloofwaardiger is.

2. Het moment dat hij Badr Hari een parel voor de samenleving noemde. U weet wel, de kickbokser die meermaals veroordeeld is voor mishandeling. Volgens De Winter was ‘wraakzucht’ het motief achter de ‘jacht’ op Hari. (Snapt u het trippen al?)

3. Zijn houding ten opzichte van Palestijnen. Hij mag de uitlatingen van Abou Jahjah over de illegale bezettingen door Israël wellicht extreem noemen, De Winter heeft er zelf ook een handje van om zich extreem uit te laten. Weet u nog toen hij opperde dat er misschien in het geheim een anticonceptiemiddel aan het drinkwater in Gaza moest worden toegevoegd? Naar hij later beweerde was het een grapje. Ach, humor is ook maar relatief.

De hypocrisie van het geheel is stuitend. En het toont weer eens pijnlijk aan dat – een uitzonderling daargelaten – de Charlies van toen nu geen Abou JahJah zijn. Stelt u zich voor dat schrijvers met een islamitische achtergrond hun uitgeverij zouden chanteren met opstappen als een islamcriticus voor diezelfde uitgever zou schrijven. Of dat Marokkaanse schrijvers zouden dreigen weg te gaan als iemand die zich ooit negatief over Marokkanen heeft uitgelaten – iedereen dus – een contract zou krijgen. Stelt u zich voor dat ik de hoofdredacteur van deze krant een mail zou sturen waarin ik zou eisen dat bepaalde mensen die een opiniestuk inleveren dat niet meer mogen doen, omdat ik anders weg zou gaan. Ik denk dat ik eerst heel hard uitgelachen zou worden, en vervolgens een pieptoon zou horen.

Verzetsuitgeverij De Bezige Bij bleef voor de eigen idealen staan en liet zich niet chanteren. Er wordt op dit moment bezuinigd bij de uitgever, onder andere door te reorganiseren. Toch nam De Bezige Bij een risico. Als schrijvers als De Winter werkelijk zouden stoppen, dan zou dat slecht uitkomen. Natuurlijk, deze ophef kan ook werken als de beste campagne voor hun nieuwe aanwinst. Maar het blijft een risico. Laat het een les voor ons wezen. Als je ergens echt voor staat dan moet je risico’s durven nemen.