Hij wil Londenaren weer een helpende hand toesteken

Sadiq Khan Niet eerder kreeg een Londense burgemeester zo veel stemmen. Zijn belangrijkste taak is nu het Verenigd Koninkrijk in de EU te houden.

Kahn komt aan bij het gemeentehuis op zijn eerste dag als burgemeester. Foto Jonathan Brady/AP

Sadiq Khan, de nieuwe burgemeester van Londen, zit op zijn nieuwe werkplek, met uitzicht over de Theems en de Tower. Het is werkdag drie, en hij zegt tegen een klein groepje buitenlandse journalisten dat het „een privilege” is gekozen te zijn. Ook zegt hij zich „nederig” te voelen.

Khan (45) kreeg donderdag het grootste persoonlijke aantal stemmen ooit in de Britse geschiedenis: 1,3 miljoen. Terwijl hij als zoon van Pakistaanse ouders en moslim afkomstig is uit „niet alleen een etnische minderheid, maar ook een religieuze minderheid”. „En mijn geloof is voor redenen die iedereen kent, ook nog eens het niet meest populaire geloof”.

„Londen koos hoop boven angst. Mijn tegenstander probeerde tweedeling te zaaien tussen de verschillende gemeenschappen in deze multiculturele stad. Ik ben trots dat deze stad, die mijn thuis is, anders koos.”

Maar hij is ook heel duidelijk – en hij benadrukt dat stevig – dat hij „géén moslimleider, noch moslimwoordvoerder” is: „Ik ben burgemeester van Londen. Maar ik aanvaard wel dat in het huidige klimaat het mijn verantwoordelijkheid ook is mensen eraan te herinneren dat de islam verenigbaar is met westerse liberale waarden.”

Het gesprek gaat een aantal maal over Donald Trump. De Republikeinse presidentskandidaat heeft gezegd moslims de toegang tot de Verenigde Staten te willen ontzeggen. Maar voor Khan zal hij een uitzondering maken, nu die burgemeester van Londen is.

„Dat laat zien hoe weinig hij begrijpt. Er zijn Londense zakenmensen die handel met de VS willen drijven, en toevallig een islamitisch geloof hebben. Kinderen als mijn dochters die naar Disneyland willen, en moslim zijn. Jongeren die in de VS willen studeren. Ze zijn Londenaren, Brits, en moslim. Hij speelt extremisten juist in de kaart.”

Er wordt zacht gekreund als hij over zijn vader begint, een Pakistaanse buschauffeur die in de jaren zeventig naar het Verenigd Koninkrijk emigreerde. Hij vertelde dat tijdens de campagne zó vaak. Maar hij zegt: „Dat is het verhaal van Londen.” De stad waar hij opgroeide in een sociale woningbouwflat in een arme wijk, en waarvan hij nu burgemeester is.

„Als je hard werkt, en een helpende hand krijgt toegestoken, kan je hier alles bereiken. De laatste acht jaar, onder een Conservatieve burgemeester, was die hand er niet. Dat ik Londen kan bieden.”

De komende weken is de belangrijkste kwestie voor Khan het Verenigd Koninkrijk in de Europese Unie te houden. Eind juni stemmen de Britten over hun lidmaatschap. Hij noemt het „cruciaal” voor Londen, en vertelt dat de burgemeester van Parijs hem al – plagend meent hij – heeft gezegd de rode loper uit te zullen rollen voor bedrijven.

„We profiteren cultureel en sociaal van lidmaatschap, en economisch – en dat baart me bij een vertrek het meeste zorgen. Een half miljoen banen in deze stad is direct afhankelijk van lidmaatschap, 60 procent van de leidende bedrijven heeft hier hun hoofdkwartier, de helft van onze export gaat naar de EU.” Hij twijfelde dus geen moment:

„Ik voer campagne voor Blijven.”