François Hollande is zeker geen boekhouder, vindt hij zelf

35 jaar geleden werd François Mitterrand president. Huidig president François Hollande spiegelt zich aan hem.

Mazarine Pingeot, de buitenechtelijke dochter van Mitterrand, in 2012, met achter haar president Hollande. Foto Kenzo Tribouillard/AFP

Voor François Hollande zijn de campagnes begonnen. Hoewel hij pas eind dit jaar definitief laat weten of hij zich ondanks de matige vooruitzichten kandideert voor zijn eigen opvolging, wijst alles erop dat hij met een nieuw offensief het beeld van zijn presidentschap wil bijstellen. Hij maakt de balans op („Ça va mieux”, het gaat beter) en poogt, exact 35 jaar na de verkiezing van zijn voorbeeld François Mitterrand, zijn leiderschap in een historisch kader te plaatsen. De lessen van de nu immens populaire ex-president moeten hem in 2017 tot voorbeeld dienen.

In januari al, toen Mitterrand twintig jaar dood was, legde Hollande een krans bij zijn graf. In oktober zijn er herdenkingen op de honderdste geboortedag van de president aan wie 65 procent van de Fransen volgens peilingen nu „goede herinneringen” bewaart. En deze dinsdag herdenkt het stadje Château-Chinon, waar Mitterrand burgemeester was, de oud-leider met debatten en lezingen in het museum waar zijn officiële cadeaus (van schilderijen tot opgezette roofdieren) zijn uitgestald.

„Het is niet zo dat het moeilijk gaat als links aan de macht is”, zei Hollande afgelopen week, in een lange toespraak, over de stevige kritiek die hij, net als destijds Mitterrand, incasseert. Maar: „Omdát het moeilijk gaat, is links aan de macht.” Met andere woorden: alleen in uitzonderlijke tijden winnen socialisten de verkiezingen en dan is het soms improviseren. Dat gold voor 1981, toen Hollande jongste bediende van de Mitterrand-campagne was, maar ook voor 1936, zei hij, toen links Frankrijk zich tegenover het opkomende antisemitisme verenigde in het Volksfront van Léon Blum.

Die linkse eenheid was in 1988 opnieuw nodig om de door velen al afgeschreven Mitterrand tegenover Jacques Chirac een nieuwe termijn van (toen nog) zeven jaar te bezorgen. Als Hollande in 2017 de tweede ronde wil halen, is het zaak links te verenigen en zich als niet al te confronterende president van het midden te presenteren. Volgens hem is een „nieuw compromis” nodig.

Net als Mitterrand ruilde Hollande halverwege zijn presidentschap een radicaler socialisme in voor een gematigder linkse koers. Maar hij profiteert daar nog niet erg van. De sfeer van nationale eenheid kort na de terreuraanslagen in Parijs was maar van korte duur en ondanks een reeks belastingverlagingen daalt hij nog steeds in de populariteitspeilingen.

Hollande is „slachtoffer van zijn tijd”, concludeerde zondag Mazarine Pingeot, de buitenechtelijke dochter van Mitterrand die op zijn begrafenis naar buiten trad. Ze zei de transparantie die nu van een president wordt gevraagd, te betreuren. Afgaande op de vele boeken die wegens het Mitterrand-jaar zijn verschenen, verlangen veel Fransen evengoed terug naar het geheimzinnige, haast monarchale karakter van dat presidentschap. Hollande, die zich een „normale president” noemde, kan dat niet bieden. „Ik ben de laatste van de grote presidenten”, zou Mitterrand aan het eind van zijn leven hebben gezegd. „Na mij zullen er nog slechts boekhouders zijn.”