TTIP-documenten tonen harde strijd VS en Europese Unie

De documenten tonen onderhandelingen tot in de details; van wijnnamen tot het invoeren van op dieren geteste cosmetica.

Greenpeace toont de vertrouwelijke onderhandelingsteksten in een glazen huis bij de Brandenburger Tor in Berlijn. Foto AFP / John Macdougall

Greenpeace heeft vanochtend vertrouwelijke onderhandelingsteksten online gezet rondom TTIP, het handelsakkoord waarover de EU en de VS op dit moment praten. De 248 pagina’s laten zien hoe moeizaam de onderhandelingen tussen de Europese Commissie en de Amerikanen verlopen. Niettemin geven de twee partijen voor de zomer “substantiële vooruitgang” te willen boeken.

Lees de acht vragen en antwoorden over de documenten: Hoe belangrijk zijn de Greenpeace-documenten?

President Obama zei vorige week tijdens een bezoek aan Duitsland dat het proces wat hem betreft voor het einde van het jaar afgerond moet zijn. De Duitse Europarlementariër Bernd Lange, voorzitter van de handelscommissie die geregeld door de Commissie wordt bijgepraat, zei zaterdag in NRC Handelsblad dat dit moeilijk wordt omdat de Amerikanen in een flink aantal dossiers “niet bewegen”.

De nu gelekte teksten bevestigen dat beeld. Zo eist de EU dat bepaalde Europese wijnnamen goed worden beschermd in het handelsverdrag, maar houden de VS hierover de boot stevig af. Ook tonen de Amerikanen zich vanwege “gevoeligheden” nauwelijks bereid om Europese bedrijven toegang te geven tot de markt voor publieke aanbestedingen. Soms worden Europese vragen hierover simpelweg niet beantwoord, zo staat in de vertrouwelijke documenten.

Cosmetica en dierproeven

Ook de gesprekken over cosmetica verlopen moeizaam, omdat in de EU proeven op dieren verboden zijn. De Amerikaanse onderhandelaars houden vol dat zonder die proeven de veiligheid van sommige Europese producten niet kan worden vastgesteld en die kunnen dan niet de Amerikaanse markt op. In de tekst wordt gesproken over een “onoverbrugbaar” verschil van mening.

Greenpeace maakt zich vooral zorgen over het ontbreken van afspraken over milieubescherming en klimaat in de gelekte teksten. “De EU en VS lijken de belangen van multinationals boven de bescherming van mens en milieu te stellen”, aldus de milieu-organisatie. Greenpeace spreekt van “een gigantische verschuiving van de macht van burgers naar grote bedrijven”.

Cecilia Malmström, de Zweedse Eurocommissaris voor Handel schreef een blogpost als reactie op het lek. Daarin tracht ze naar eigen zeggen het misverstand recht te zetten dat het hier om definitieve afspraken zou gaan; het zijn volgens de Eurocommissaris slechts “de onderhandelingsposities, en niets anders”.

Transparantie over onderhandelingen

De Europese Commissie is over het algemeen transparant over wat er besproken wordt, de Amerikaanse onderhandelaars beduidend minder. De documenten geven dan ook vooral een aardig inkijkje in hun hoofden. Greenpeace kreeg niet alle onderhandelingsdocumenten, maar “ongeveer de helft”. De teksten geven de situatie weer in april, na afloop van de twaalfde onderhandelingsronde. Vorige week vond de dertiende plaats.

Lees hieronder de volledige tekst van de gelekte documenten: