Geen enkel spionageverzoek afgewezen in VS in 2015

Sinds de NSA-onthullingen van Edward Snowden ligt het onderscheppen van communicatie gevoelig.

De directeur van de National Security Agency Michael Rogers. Foto Alex Wong / AFP

De Amerikaanse rechtbank die spionageverzoeken van de NSA en FBI behandelt, heeft in 2015 geen enkel verzoek afgewezen voor elektronische surveillance van een buitenlands doelwit. Dat blijkt uit een document van het Amerikaanse ministerie van Justitie, dat in handen is van persbureau Reuters.

De besloten Foreign Surveillance Intelligence Court ontving 1.457 verzoeken van de geheime dienst NSA en onderzoeksbureau FBI om communicatie te onderscheppen, zoals telefoonverkeer en e-mails. Geen enkele aanvraag werd geheel of gedeeltelijk afgewezen, volgens de uitgelekte memo. In 2014 werden 1.379 surveillanceverzoeken ingediend. Ook dat jaar werd geen enkele aanvraag verworpen.

Klantgegevens

De cijfers bevestigen het beeld van de rechtbank als marionet van de inlichtingendiensten. Overheidsfunctionarissen verdedigen zich dat het hof wel regelmatig verzoekschriften aanpast. Volgens Reuters gebeurde dat in 2015 tachtig keer, vergeleken met negentien keer in 2014.

Naast de surveillanceverzoeken diende de FBI in 2015 ook 48.642 keer een verzoek in om internet- en telecommunicatiebedrijven te dwingen klantgegevens over te dragen, zoals webgeschiedenis en e-mailadressen. De meerderheid van deze national security letters (NSL) ging om buitenlandse informatie, die betrekking had op 2.053 personen. Bijna tienduizend NSLs gingen over 3.746 Amerikaanse burgers en legale immigranten.

Patriot Act

Sinds de Patriot Act die vlak na de aanslagen van 11 september 2001 in werking trad, is het aantal NSLs sterk gestegen, volgens Reuters. De Patriot Act gaf inlichtingendiensten ruimere afluistermogelijkheden. Sinds 2013 is het onderscheppen van communicatie extra omstreden, nadat voormalige NSA-medewerker Edward Snowden enorme hoeveelheden informatie lekte over de grootschalige spionagepraktijken van de geheime dienst. Vorig jaar verklaarde een rechtbank van Amerika delen van de Patriot Act ongrondwettig.

Afgelopen juni werd de Patriot Act vervangen door de Freedom Act, waardoor de NSA niet meer telefoongegevens van Amerikanen in bulk mag verzamelen (voor niet-Amerikanen veranderde er niets). Voortaan zijn het de telefoonmaatschappijen die de Amerikaanse gegevens opslaan. Om ze te kunnen doorzoeken moet de NSA nu langs het speciale gerechtshof voor de geheime diensten.

De Foreign Surveillance Intelligence Court, die beslist achter gesloten deuren, werd in 1978 opgericht om aanvragen te behandelen die erop gericht zijn buitenlandse verdachten te spioneren.