Jan rijdt nog één keertje rond

Jan Rijdt Rond (KRO-NCRV) stopt ermee. Vanavond is de laatste uitzending. NPO 3 zoekt nog steeds een succes in de vooravond.

Jan Rijdt Rond.

Jan rijdt vanavond nog één keer rond. NPO 3 brengt vanaf 19.55 uur de laatste editie van Jan Rijdt Rond. Na honderd afleveringen verdwijnt het dagelijkse magazine van KRO-NCRV. Jan Rijdt Rond trok te weinig kijkers, maakte de Nederlandse Publieke Omroep (NPO) drie weken geleden bekend. En er was geen zicht op groei.

Zo heeft NPO 3 nog steeds geen opvolger gevonden voor De Wereld Draait Door. Meer dan twee jaar geleden verhuisde DWDD van 3 naar 1. Het derde net probeerde dat gat wel te vullen, maar voorlopig zonder succes. Eerder sneuvelden al de serie Start-up, het sociale media-programma De Social Club en de jongerensoap 4Jim. Vier vragen over Jan Rijdt Rond, NPO 3 en het belang van een goede vooravond.

 

1. Eh, Jan Bijt Hond?

Nee, Jan Rijdt Rond! De hippe en brutale opvolger van Man Bijt Hond, dat zestien jaar lang aanbelde bij gewone mensen. De NPO, het centrale orgaan in Hilversum dat zendtijd en budget verdeelt, heeft samen met KRO-NCRV besloten Jan Rijdt Rond per 1 mei 2016 te stoppen.

Het moest een dagelijkse roadmovie worden. Gemaakt door de Jannen (m/v), verslaggevers in blauwe pakken. Eerst kwamen die niet herkenbaar in beeld, later wel. Het was minder duf dan zijn voorganger. „Een staalkaart van het nieuwe Nederland”, schreef NRC.

Het programma klopte, zegt Robert Hagenzieker, een van de drie samenstellers. „Elke dag wisten we de verhalen uit het land te vertellen. De Jannen, allen jonge makers, hebben zich ook allemaal goed ontwikkeld.”

Suzanne Kunzeler, netmanager van NPO 3, noemt het een mooi en origineel programma. „Maar het deed minder dan we hadden verwacht. Er zat ook geen groei in. Het was misschien ook iets te moeilijk voor het tijdstip van uitzending. Je valt gemakkelijker in een spelletje.”

 

2. Keken er zo weinig mensen?

Ja. Neem de aflevering van maandag 11 april, daags na het aangekondigde einde: 28.000 kijkers. Dat lage aantal heeft ook zijn weerslag op het gemiddelde bereik van NPO 3 in de vooravond. Volgens Stichting Kijkonderzoek trok NPO 3 in het eerste kwartaal van 2016 gemiddeld 208.000 kijkers in de vooravond (18.00-21.00 uur). Dat is een kijkdichtheid van 1,3 procent.

In 2013, toen DWDD nog op NPO 3 zat, was het gemiddelde aantal kijkers in dezelfde uren nog meer dan twee keer zo hoog (471.000). Ook ondere jongere kijkers tussen 20 en 34 jaar, de primaire doelgroep van NPO 3, is het bereik de afgelopen jaren gedaald. De meeste jongeren stemden af op NPO 1 (NOS Journaal) en RTL 4 (GTST).

 

3. Waarom wil niemand naar dit programma kijken?

Allereerst: de concurrentie rond 20.00 uur is moordend. „Je staat geprogrammeerd tegen de twee best bekeken programma’s van de Nederlandse tv”, zegt Hagenzieker. Het NOS Journaal en GTST trekken miljoenen kijkers. Ook jonge. Hagenzieker zegt dat de makers het graag hadden geprobeerd op een later tijdstip, maar dat zagen NPO en KRO-NCRV niet zitten. Netmanager Kunzeler vindt echter niet dat zij het programma onvoldoende tijd heeft gegeven te groeien.

“Je moet een dagelijkse afspraak met de kijkers proberen te maken. Lukt dat niet, dan moet je iets anders proberen.”

Van alle kijkers hebben jongeren zich de afgelopen jaren het meest afgewend van traditionele tv. Zij kijken liever naar YouTube of Netflix. „Het beter bedienen van de jongere doelgroep – 20 tot 34 jaar – is al jaren een flinke uitdaging”, stelde de NPO in de Meerjarenbegroting 2016-2020. „De laatste jaren is een aantal titels van NPO 3 naar andere netten verplaatst en ook het stoppen met uitzenden van de Champions League op deze zender [naar SBS 6] heeft de nodige impact. Het vergroten van het bereik zal een meerjarig proces zijn.”

Misschien kijken de mensen voor wie Jan rondrijdt nauwelijks meer tv? „Dat hebben we ons ook vaak afgevraagd”, zegt Hagenzieker. Volgens hem boekte Jan Rijdt Rond wel succes online. Een item over een Rotterdamse straatverkoper van sambal en chutney, in de uitzending van 11 april, werd 765.000 keer bekeken op Facebook. Dat is veel. „We hebben ook tienduizenden likes.”

Het item van Jan Rijdt Rond over de ‘Rotterdamse sambalman’.

Lagere kijkcijfers op tv, maar goede scores op sociale media. Ook andere programmamakers op NPO 3 worstelen ermee. Bijvoorbeeld aspirant-omroep Powned. Dominique Weesie zei eerder dat hij het liefst alleen programma’s zou maken voor digitale platformen. De NPO vindt dat programma’s in de eerste plaats voldoende moeten scoren op tv, maar Suzanne Kunzeler zegt nu wel dat zij meer budget wil uittrekken voor online producties. Powned is de eerste omroep waarvoor ze dat doet.

 

4. Waarom is de vooravond zo belangrijk voor een zender?

Het is de entree tot de rest van de tv-avond. Wie vóór primetime al kijkers aan zich weet te binden, zo luidt de (oude) theorie althans, heeft meer kans dat hij de rest van de avond ook een groot bereik heeft. Zie de sterke vooravond op RTL 4: Boulevard, RTL Nieuws, GTST. Zij geven de rest van RTL 4 een vliegende start. Het dagelijks realityprogramma Utopia biedt SBS 6 inmiddels ook het lang gezochte succes in de vooravond.

Dat mist NPO 3 dus al meer dan twee jaar. „Maar ik ben niet heel tobberig over de toekomst”, zegt netmanager Kunzeler. „Het is heel prettig als je zender een goede ‘lead in’ heeft voor de rest van de avond. Je begint met meer vet op de botten. Maar met programma’s als Mindf*ck, De gevaarlijkste wegen van de wereld en Vier handen op één buik haalden we vanaf half negen een behoorlijk bereik.”

Kunzeler investeert liever in nieuwe programma’s vanaf half negen dan dat ze veel geld steekt in de vooravond. Vanaf maandag zijn op de plek van Jan Rijdt Rond, in aanloop naar het Eurovisiesongfestival en het EK voetbal, 60 jaar Songfestival en All Stars te zien. Over de programmering in het najaar gaat ze nog in gesprek met de omroepen.

Meer lezen over tech en media? Volg ons op Twitter: @NRCTechMedia