Wat moet Goldman Sachs met een Dordtse koekjesfabriek?

Reportage Koekjesfabrikant De koekjesmarkt is verkruimeld. Het Dordtse Continental Bakeries, gekocht door Goldman Sachs, wil nu marktleider worden.

De lopende band in de Dordtse fabriek van Continental Bakeries. Foto Rien Zilvold/beeldbewerking NRC

Al voor de poort van Continental Bakeries in zicht komt, is te ruiken dat er iets in de oven zit. De geur van deeg en versgebakken koek verspreidt zich honderden meters in de omtrek, ver voorbij het bedrijventerrein in Dordrecht. Daar is behalve de fabriek ook het hoofdkantoor van Continental Bakeries gevestigd.

De Nederlandse koekjesfabrikant, bekend van Brinky, Haust en Deventer Koek, werd dinsdag overgenomen door investeringsbank Goldman Sachs en investeerder Silverfern Group. Hoeveel de twee betaalden aan vorige eigenaar NPM Capital, maakte het bedrijf niet bekend. Een vuistregel is dat bedrijven voor acht keer het bruto bedrijfsresultaat worden overgenomen. Met het bedrijfsresultaat over 2015 als maatstaf (circa 34 miljoen euro) komt de overnameprijs dan uit tussen de 270 en de 280 miljoen euro.

Koek, toast, crackers

Wat moet een zakenbank met een Nederlandse koekjesfabrikant? „We volgen Continental Bakeries al een tijd”, zegt Mike Ebeling, ‘managing director merchant banking division’ bij Goldman Sachs. De stap naar koek is volgens hem niet zo’n vreemde. Goldman Sachs heeft ervaring met gelijksoortige bedrijven. In het Verenigd Koninkrijk investeerde de bank eerder in United Biscuits. Daarnaast heeft de bank een belang in de markt voor Amerikaanse huismerken. Voor die markt produceert Continental Bakeries ook veel.

De voornaamste reden voor Goldman Sachs om in het Dordtse bedrijf te investeren is de groei, zegt Ebeling. Daarvan is hij „onder de indruk” . In de tien jaar dat het eigendom was van NPM, een investeringsvehikel van de familie Fentener van Vlissingen, nam het bedrijf vijf concurrenten over en verdubbelde de omzet tot 309 miljoen euro.

Continental Bakeries maakt nu 2.500 verschillende producten in twaalf koekjesfabrieken, waarvan er drie in Nederland staan. Er werken 1.550 man, van wie een vijfde in Nederland. Het bedrijf verkoopt niet alleen koek, maar ook toast, beschuit, crackers en ontbijtkoek. Grootste afnemers zijn supermarkten als Albert Heijn, Jumbo en Aldi, die veel van de producten gebruiken als huismerken.

De drukste baan

Uit de fabriek in Dordt komt geen koek. Daar wordt toast en beschuit voor het merk Haust gemaakt. Schijfjes deeg schuiven over twee lopende banden, langs de werknemers met netjes op hun hoofd, lichaam en over hun schoenen. Het aangevoerde deeg wordt door machines in plakken gesneden, getoast en verpakt. De weinige werknemers controleren vooral. De werknemer met de drukste baan verwijdert handmatig mislukte toastjes uit de passerende stroom deegwaren.

Achter de overnames van het bedrijf zit een strategie, zegt Ruud van Henten, algemeen directeur van Continental Bakeries. De koekfabrikant neemt bedrijven over die producten maken voor segmenten van de markt waar zij nog niet actief zijn. De overname van bijvoorbeeld Hagemann zorgde voor een groei van het marktaandeel in Duitsland, waar nu de helft van hun omzet vandaan komt. Nederland is goed voor 15 procent. De overname van twee bedrijven die rijstwafels produceren - Van Henten: „wij geloven in rijstwafels” – maakte van de koekfabrikant een grote speler op de rijstwafelmarkt.

De omzet moet de komende vijf tot tien jaar opnieuw verdubbelen

Met die strategie wil Continental Bakeries marktleider worden op de hevig verkruimelde koekjesmarkt. Die fragmentatie maakt het moeilijk om vast te stellen hoe groot Continental Bakeries is ten opzichte van anderen. Per product heeft het bedrijf andere concurrenten, in totaal zijn dat er honderden. De omzet van het bedrijf in alle landen samen was vorig jaar 309 miljoen euro. Ter vergelijking: in Nederland was de totale markt van snacks en zoetwaren 3,6 miljard euro in 2013, het laatste jaar dat Studiecentrum Snacks en Zoetwaren (SSZ) metingen deed.

Van Henten: „Voor bepaalde producten zijn we marktleider. We zijn groot in bijvoorbeeld sprits, ontbijtkoek en broodvervangers.” Maar het zijn de vele huismerken die het bedrijf produceert, die interessant zijn. In ieder geval voor Goldman Sachs. Ebeling: „Ze zijn de grootste in huismerken.” En zij? Van Henten houdt een slag om de arm: „We zijn in ieder geval een van de grootste in Europa.”

Nog meer groeien

In 2004 koos Continental Bakeries ervoor zich op huismerken te concentreren, legt Van Henten uit. Van oorsprong was de koekjesfabrikant een verzameling familiebedrijven. Het oudste merk Bussink, maker van Deventer Koek, bestaat al sinds 1593. In 1999 kwam het bedrijf in handen van private investeerders en sinds 2006 was het eigendom van NPM Capital. Sinds dat jaar groeit het bedrijf gestaag in nieuwe segmenten van de koekjesmarkt, met name door overnames.

Wat Goldman Sachs voor de toekomst wil is de strategie van overnames en groei doorzetten. De komst van de bank zorgt vooral voor „meer slagkracht”, zegt Ebeling. Doel: de omzet moet de komende vijf tot tien jaar opnieuw verdubbelen. Hoeveel de investeringsbank bereid te is investeren om dat doel te bereiken? Ebeling wil zich niet vastpinnen op een bedrag, maar „Goldman Sachs is in staat aanzienlijk extra kapitaal te investeren.”