Weer lage straf sekszaak met minderjarige in Valkenburg

De rechtbank veroordeelde weer drie mannen in de Valkenburgse zedenzaak tot taakstraffen. Het OM verliest.

Justitie had hoog ingezet. Alle mannen die najaar 2014 in een Valkenburgs hotel seks hadden met een zestienjarig meisje uit Heerlen, konden een bezoekje van de politie verwachten.

Met die aankondiging tijdens een pro-formazitting vorig jaar januari veroorzaakte officier van justitie Dävid van Kuppeveld veel ophef. „Dat het gevolgen kan hebben voor hun huwelijk of relatie, daar zit ik niet mee. Deze mannen hadden seks met een minderjarige. Ik ga ze niet helpen dat geheim te houden.”

Twee verdachten kwamen nooit ter zitting. Zij pleegden zelfmoord. Een Belgische verdachte moet nog voorkomen. Tegen 28 andere verdachten die in het afgelopen jaar voorkwamen eiste het Openbaar Ministerie in de regel straffen tussen vijf maanden cel, waarvan vier voorwaardelijk, en een jaar onvoorwaardelijk. Het meisje had onherstelbare schade opgelopen. De maatschappij was geschokt, redeneerde justitie. Opnieuw weinig mededogen met de verdachten.

De rechtbank toonde zich milder. Twee verdachten werden vrijgesproken wegens gebrek aan bewijs. Een voormalige jeugdhulpverlener, actief als begeleider van loverboys en hun slachtoffers, kreeg zes maanden cel waarvan de helft voorwaardelijk.

Een ander kreeg vijf maanden, waarvan drie voorwaardelijk, omdat hij bewust op zoek ging naar een jong, onervaren meisje. Alle anderen werden veroordeeld tot werkstraffen van 120 tot 240 uur en één dag cel. Zij waren volgens de Maastrichtse rechtbank niet bewust op zoek naar een seksafspraak met een minderjarige.

Het meisje deed zich in advertenties voor als achttien en geen van de klanten twijfelde daaraan. Ze hadden dat moeten controleren, stelt de Maastrichtse rechtbank. Die vindt dat verwijt echter onvoldoende zwaar voor een onvoorwaardelijke vrijheidsstraf. Maar alleen een taakstraf mag sinds 2012 volgens de wet niet meer. Vandaar dat is gekozen voor taakstraffen in combinatie met één dag gevangenisstraf.

In september had de rechtbank in Rotterdam minder clementie met drie verdachten in een Schiedamse zedenzaak. Zij kregen celstraffen opgelegd tussen de vier en de negen maanden onvoorwaardelijk.

Ook daar was sprake van een zestienjarig meisje dat zich twee jaar ouder voordeed. Verder verschilden de omstandigheden behoorlijk: de klanten hadden seks met het meisje in een kelderbox, zonder condoom. Volgens het OM was het meisje ook geslagen en onder invloed van drugs.

Corinne Dettmeyer, de Nationaal Rapporteur Mensenhandel en Seksueel Geweld tegen Kinderen, constateerde in november in het rapport De klant erbij dat het OM de laatste tijd actiever is geworden in de opsporing van klanten, maar dat de straffen in veel gevallen lager uitvallen dan voorheen.

Dettmeyer is kritisch over het type straf zoals opgelegd in de Valkenburgse zaak: „Door een taakstraf als uitgangspunt te nemen bij een ernstig zedendelict, wordt de ernst van het feit gebagatelliseerd.”

Nu de jurisprudentie zich aan het vormen is, dringt zij juist aan op „meer helderheid in de strafmotivering en meer uniformiteit in de strafoplegging”.

Het OM gaat in beroep tegen de straffen in de zedenzaak. Het gerechthof zal dan zijn oordeel geven.

Eerder klonk kritiek op de toonhoogte van de aanklager. De Maastrichtse hoofdofficier van justitie Roger Bos zei vorig jaar augustus in een interview met dagblad De Limburger dat hij de „grote woorden”, die Van Kuppeveld gebruikte tijdens de pro-forma-zitting, betreurde.

Die uitte in een maandag uitgezonden aflevering van De aanklagers, een documentaireserie op tv over het OM, zijn verbazing daarover. „In wezen is er niets anders gezegd dan dat wat wij normaal doen. Het is natuurlijk een confronterende boodschap. Maar het is zoals het is.”