Trump en Clinton grote winnaars in noordoosten VS

Donald Trump is zoals verwacht de grote winnaar van de Republikeinse voorverkiezingen vannacht. Hij mag alle staten op zijn naam schrijven. Hillary Clinton is volgens Amerikaanse media de winnaar in Maryland, Pennsylvania en Delaware.

Democratische presidentskandidaat Hillary Clinton tijdens een bijeenkomst in de staat Indiana. Foto Matt Rourke / AP

Donald Trump is zoals verwacht de grote winnaar van de Republikeinse voorverkiezingen vannacht. Hij mag alle vijf staten op zijn naam schrijven. Hillary Clinton is de winnaar in Maryland, Connecticut, Pennsylvania en Delaware. Haar tegenstander Bernie Sanders mag Rhode Island claimen.

Twitter avatar apjvalk Guus Valk Connecticut is voor Clinton, Rhode Island gaat naar Sanders.

Trumps overwinning in Maryland, Pennsylvania, Rhode Island, Delaware en Connecticut was geen verrassing. Hij ging in alle peilingen aan kop. De vraag is alleen hoeveel gedelegeerden hij kan verzamelen. Volgens persbureau AP mag Trump op minstens 105 gedelegeerden rekenen uit de vijf staten vannacht. Dat zou zijn afstand op Cruz en Kasich nog verder vergroten. Met een kleine duizend kiesmannen blijft hij de onbetwiste koploper in het Republikeinse kamp.

Kan Trump Pennsylvania voor zich winnen?

Maryland en Pennsylvania waren vannacht de belangrijkste te winnen staten voor zowel de Republikeinen als Democraten. Hier waren de meeste gedelegeerden te veroveren door de kandidaten (Maryland 95 voor Democraten, 38 voor Republikeinen; Pennsylvania 190 voor Democraten en 71 voor Republikeinen). In totaal waren er vannacht voor de Republikeinen ruim 170 gedelegeerden te winnen.

Pennsylvania blijft de grootste uitdaging voor Trump, door het specifieke kiesstelsel in de staat. De zakenman wint hier maximaal maar zeventien gedelegeerden. De resterende 54 kiesmannen gaan namelijk ongebonden naar de conventie in Cleveland toe in de zomer. Als de New Yorkse vastgoedmagnaat overtuigend wint in het gros van de kiesdistricten van Pennsylvania kan hij mogelijk deze ongebonden partijleden in zijn kamp dwingen. Trump zal ze nodig hebben, want hij is allerminst zeker van de 1.237 benodigde gedelegeerden voor de nominatie.

De tussenstand na de voorverkiezingen in Pennsylvania, Connecticut, Rhode Island, Maryland en Delaware:

Trump: ik ben de Republikeinse presidentskandidaat

In een uitgebreide overwinningstoespraak riep Trump zijn tegenstanders Cruz en Kasich op om de strijd te staken. De zakenman benadrukte dat hij zich beschouwt als de kandidaat die het in november opneemt tegen de Democraten in de presidentsverkiezingen. Trump heeft er vertrouwen in dat hij ook bij een betwiste conventie de nominatie kan winnen.

“I consider myself the presumptive nominee, absolutely.”

Twitter avatar apjvalk Guus Valk Wow. Wat een mokerslag. https://t.co/cFY9MDg0mB

Cruz heeft zwakke nacht

Ted Cruz liet zich niet uit het veld slaan door de winst van zijn concurrent. Volgens de conservatieve senator uit Texas is de strijd nog lang niet gestreden.

Maar volgens onze correspondent Guus Valk heeft Cruz weinig aan zijn optimisme. De politicus had een bijzonder slechte nacht.

Twitter avatar DomenicoNPR Domenico Montanaro It’s official. @tedcruz is now mathematically eliminated from winning the @GOP nomination on first ballot. Only @realDonaldTrump can

Sanders blijft vechten

Volgens de peilingen zou Clinton net als Trump alle vijf noordoostelijke staten winnen. Toch mocht Bernie Sanders Rhode Island op zijn naam schrijven. Omdat hij al verwachtte niet als grote winnaar uit de bus te komen, hield de senator uit Vermont al vroeg op de avond een toespraak vanuit Huntington, West Virginia. Hier benadrukte hij zijn succes als buitenstaander.


In een eerder interview met The New York Times gaf Sanders aan - ondanks een fikse achterstand op Clinton - te willen blijven vechten. Al zal de senator uit Vermont wel zijn campagne en zijn rol in de race naar het Witte Huis onder de loep nemen. Om Clinton nog in te halen en de 2383 gedelegeerden te verzamelen moet Sanders volgens de statistici van FiveThirtyEight bij de resterende voorverkiezingen meer dan 60 procent van de gedelegeerden winnen. Dat is niet onmogelijk, maar wel onwaarschijnlijk.

In een verklaring van het kamp van Sanders lijkt het er echter sterk op dat hij de strijd toch enigszins lijkt op te geven, twittert onze correspondent Guus Valk. Sanders wil tot de conventie doorgaan met campagne voeren om progressieven een grotere stem te geven binnen de Democratische Partij.

Twitter avatar apjvalk Guus Valk Als je de verklaring van Bernie Sanders leest, heeft hij de strijd tegen Clinton opgegeven. https://t.co/dtzKlizP22

Clinton is ‘zeker’ van partijnominatie

Al voor haar overwinning in thuisstaat New York keerde Clinton zich af van de strijd tegen haar concurrent en richt zij zich op haar potentiële rivaal in de algemene verkiezingen: Donald Trump.

Ook in haar overwinningstoespraak vannacht riep Clinton op tot eenheid binnen de de Democratische Partij en bedankte zij Sanders voor zijn inzet om progressieve standpunten op de agenda te zetten.

Het mislukte front tegen Trump

Kasich en Cruz leken afgelopen zondag een laatste poging te doen een verenigd front te vormen tegen Trump. Dat liep uit op een teleurstelling. De Texaanse senator zou de campagne in Oregon (28 gedelegeerden, 17 mei naar de stembus) en New Mexico (24 gedelegeerden, 7 juni naar de stembus) staken zodat de gouverneur in Ohio de strijd aan kon gaan tegen Trump. Kasich zou de strijd in Indiana (57 gedelegeerden, 3 mei) aan Cruz overlaten. Maar dit nonaggressie-pact werd al verbroken voordat het een dag oud was, schreef onze correspondent Guus Valk maandag in NRC. Beide politici weigerden hun aanhangers aan te moedigen om voor de andere kandidaat te stemmen. Valk:

Strategisch overleg als dit is misschien wel de laatste hoop voor het #NeverTrump-kamp. Maar al binnen 24 uur krabbelden Cruz en Kasich terug. Kasich zei [maandag]: „Ik heb nooit gezegd dat de mensen in Indiana niet op mij moeten stemmen; dat moeten ze juist wél.” Ted Cruz klonk ook niet erg enthousiast meer: „Er is maar één persoon die Donald Trump kan verslaan, en dat ben ik.”

Probleem voor beide kandidaten is dat een afspraak zoals deze Trump ook goed uitkomt. Hij legt zijn kiezers al weken uit dat hij vecht tegen het „corrupte systeem van de partij”: de meeste kiezers willen hem, maar de partij verzint trucs om onder Trumps nominatie uit te komen. Zeker voor Cruz is dat pijnlijk. Hij presenteert zich als strijder tegen de Washington-elite van de partij, maar doet nu precies wat de partijtop van hem wil.

Trump bestempelde dit laatste offensief tegen zijn leiding in de race naar het Witte Huis afgelopen weekend als ‘zielig’.