Op zoek naar de oplossing voor het klimaat

Michael Moore liet het al zien in zijn guerrilladocumentaire Where to Invade Next: er is in Europa zoveel om trots, of op z’n minst niet cynisch, over te zijn. De erfenis van de sociaal-democratie, rehabilitatie voor gevangenen, het Finse onderwijs dat zonder testen de hoogste resultaten boekt, en dan eten Franse kinderen ook nog stinkkaas bij de lunch.

De Franse actrice Mélanie Laurent (Inglourious Basterds) maakt met Tomorrow (Demain) een veranderdocumentaire die een stapje verder gaat. Ze liet zich inspireren – of activeren – door het artikel Approaching a state shift in Earth’s biosphere dat Elizabeth Hadly en Anthony Barnosky in 2012 in Nature publiceerden (want over zulk soort dingen hebben Franse volwassenen het tijdens de lunch). Biologische systemen op aarde zouden in rap tempo een kantelpunt naderen.

Al dan niet apocalyptisch of wetenschappelijk omstreden, Laurent en schrijver, activist en ecojurist Cyril Dion blijven anders dan Moore niet in amusante verontwaardiging en polemische naïveteit hangen, maar gaan op zoek naar kleinschalige alternatieven voor wanneer klimaatverandering en economische stagnatie toeslaan. Ze bezochten de stadstuinders in het economisch geïmplodeerde Detroit die een groeiend deel van de bevolking voeden en ontdekten de Bristol Pound, een lokale munteenheid om de non-profiteconomie te stimuleren. Waar Moore naar retoriek neigt, is Tomorrow soms wel erg hipsterig. Een innovatieve filmische vorm vinden voor inspiratie en optimisme is een uitdaging. Maar het is ook noodzaak.