Makkelie redt middag en wellicht seizoen Ajax

Eredivisie Ajax zwijnt tegen Utrecht (2-2) met late penalty, mogelijk cruciaal in titelrace. „’t Is nooit eens andersom.”

Ajacieden Nemanja Gudelj, links, enAnwar El Ghazi strijden om de bal met Utrecht-spelers. Foto OLAF KRAAK/ANP

Als het zo meezit terwijl het tegenzit, kan het dan nog fout? Titelonwaardig Ajax, in deze vorm dan, bracht in de Arena zondagmiddag tegen FC Utrecht (2-2) een treurige pot voetbal ten uitvoer, maar dankzij een strafschop die scheidsrechter Danny Makkelie cadeau deed, werd de wanprestatie er één die niet fataal hoeft te zijn.

En dat, zo is het dan ook weer, hoort bij de vele gezichten die een succesvolle titelcampagne doorgaans heeft – ook lelijk en lucky horen er bij. Ajax houdt PSV onder zich, zij het nu slechts nog op doelsaldo. PSV en Ajax gaan nek aan nek naar het competitieslot. Bij gebrek aan veel anders is spanning nog wat voetbal te bieden heeft bij ons achter de dijken.

Het tekent vooral de armoede van Ajax dat het nog slechts titelfavoriet is dankzij een benutte strafschop die niet had mogen zijn. En dankzij antiheld Mike van der Hoorn als stormram voorin; karig genoeg was dat zondag trainer Frank de Boers enige tactische zet van toegevoegde waarde. De centrale verdediger was met zijn hoofd twee keer bepalend. Als aangever bij de 2-1 van Davy Klaassen en als veroorzaker van het ‘penaltymoment’ door een lange bal van achteruit tot diep in het strafschopgebied van FC Utrecht door te koppen.

Toen gebeurde het. Willem Janssen, aanvoerder van FC Utrecht, die met een drieste actie de bal op een vreemde manier tussen zijn benen kreeg en Ajax-spits Arek Milik die vervolgens door Janssens glijdende benen gegrepen werd. Dit had zonder consequenties kunnen blijven – moeten blijven – maar Makkelie zag er een strafschop in en Milik maakte 2-2.

Willem Janssen en Arek Milik

Het duel van Willem Janssen van FC Utrecht met Ajax-spits Arek Milik.

„Hij wist volgens mij op het veld al dat hij ernaast zat”, zei Janssen na de wedstrijd. „Het is al zo vaak gebeurd hier, en het is nooit eens andersom.” Teamgenoot Timo Letschert – „als je Makkelie in de Arena krijgt, weet je al dat het tien keer niks wordt”– formuleerde nog wel pittigere samenzweringstheorieën. Bij RTV Utrecht deed hij de oproep aan de KNVB om Makkelie niet de bekerfinale FC Utrecht - Feyenoord te laten fluiten zondag: „Dan is het einde zoek.”

Dat Makkelie in Janssens sliding een overtreding zag, kwam volgens de scheidsrechter zelf omdat hij niet gezien had dat de Utrecht-aanvoerder eerst de bal speelde. „Beelden liegen niet, ik had de strafschop niet mogen geven”, zei hij bij Fox Sports.

Makkelie heeft het gedaan, Makkelie moest door het stof. Maar wie helpt Makkelie? De KNVB zal zich weer gesterkt voelen in de roep om verdere experimenten met ‘videoscheidsrechters’ die op afroep beslissingen kunnen herzien. Vanaf volgend seizoen wordt daarmee getest in het bekertoernooi en wereldvoetbalbond FIFA staat open voor tests.

„Het gaat daarbij om wedstrijdbepalende situaties, denk daarbij aan rode kaarten, ernstig gemeen spel, penalty’s en bijvoorbeeld buitenspel of overtredingen voorafgaand aan doelpunten.” Was getekend Danny Makkelie, in een videoclip op de KNVB-site waarin nut en werking van de ‘video-assistent’ worden uitgelegd.

Ajax had weer terugspeliritis

Makkelies fout, nu, kan cruciaal blijken als Ajax en PSV de resterende duels winnen en er in doelsaldo geen gekke dingen gebeuren. Ajax moet nog naar Heerenveen (woensdag) en De Graafschap en krijgt tussendoor FC Twente op bezoek. PSV heeft thuis nog Vitesse (dinsdag) en Cambuur en sluit af tegen PEC Zwolle-uit.

Waar PSV momentum heeft, was bij Ajax zondag de verlammende terugspeliritis helemaal terug. Schijnveiligheid creëren door rond te spelen, te veel angst voor balverlies om diepte te zoeken. Druk zetten gebeurde niet tegen FC Utrecht, tegenstanders uitspelen ook niet. Het oog wil ook wat, maar kreeg van Ajax weinig dat het aanschouwen waard was – of het moet de late aansluitingstreffer zijn geweest van Klaassen, zo ongeveer diens enige balcontact waarbij de bal ook echt deed wat hij had beoogd.

Hij en Riechedly Bazoer verzorgden het voetballende dieptepunt met een balletje terug van de één, niet begrepen door de ander. Zo leidden zij de openingstreffer van Nacer Barazite voor FC Utrecht in. Wat blijkt: als Klaassen en Bazoer niet thuisgeven, is de ondergrens van Ajax peilloos diep. Dat zagen ook de honderden supporters die het een paar minuten voor tijd, na de doeltreffende knal van FC Utrecht-invaller Patrick Joosten, wel mooi geweest vonden en in drommen van de tribunes afdaalden – sommigen nog ten halve gekeerd toen Ajax zich ineens oprichtte na een volley van Klaassen.

Maar het was Makkelie die de middag, en mogelijk het seizoen, redde voor Ajax.