Hier zijn vijf tips hoe jij weer vertrouwen in de pers krijgt

Digitale media Wat kunnen traditionele media leren van Upworthy, uitvinders van de clickbait? Amy O’Leary geeft vijf tips.

'I will protect you' zeiden agenten tegen het moslimmeisje Sofia dat schrok van de uitspraken van Donald Trump. Foto Upworthy (via moeder van Sofia)

Meer dan 50 miljoen dollar trekt The New York Times uit voor ‘digitale expansie’. Vrijdag maakte de krant met de beste reputatie ter wereld bekend dat het een grotere rol wil spelen in de internationale nieuwsvoorziening.

Zo hoopt de Times in te spelen op de kritiek uit het interne innovatierapport dat in mei 2014 uitlekte. Dat rapport was vernietigend. De krant vernieuwt niet snel genoeg. Zo mist The New York Times de aansluiting bij jonge lezers – die gaan liever naar sites als Upworthy, Buzzfeed of The Huffington Post. Ook al bieden die vaak clickbait, digitaal lokaas in de vorm van ‘Dit-is-er-aan-de-hand. En-je-raadt-nóóit-wat-er-toen-gebeurde’.

Amy O’Leary was een van de auteurs van het gewraakte rapport. Ze werkte zeven jaar bij The New York Times, in diverse functies. Sinds januari 2015 leidt ze de dertig mensen tellende redactie van Upworthy. De site geldt als een uitvinder van clickbait, maar maakt nu steeds meer eigen producties, in tekst en beeld.

Journalisten moeten durven zeggen: dit weten we en dit weten we niet

De problemen van The New York Times zijn de problemen van alle traditionele media, zei O’Leary vorige week vanuit New York. Deze week is ze in Amsterdam. Ze is spreker en curator van het congres ‘Storytelling in the digital age’ van de stichting Verhalende Journalistiek.

„Dankzij internet is een grenzeloze hoeveelheid informatie beschikbaar. Maar onze tijd en aandacht is niet onbegrensd. De vraag is: hoe kunnen media concurreren met games, Facebook en on-demand-tv? Elke mediaorganisatie zoekt manieren om lezers te bereiken in deze digitale wereld. Er is niks mis met de eeuwenoude techniek van verhalen vertellen, veranderd is hoe mensen ons vinden.”

Vooraf aan de conferentie geeft O’Leary vijf adviezen hoe media hun lezers meer aan zich kunnen binden. Upworthy zou zeggen: ‘Internet heeft de journalistiek in een crisis gestort. Hier zijn vijf tips hoe jij weer vertrouwen in de pers krijgt’.

1 Maak menselijke verhalen die je lezers willen delen

Dat doe je niet meer met plaatjes van poezen, zegt O’Leary. „Mensen willen geen ‘lege’ artikelen delen.” Evenmin doet Upworthy dat met verhalen over de Panama Papers of partijpolitiek in de VS.

„Als je mensen een constant dieet van negatief nieuws voorschotelt, stoppen zij op een bepaald moment met het volgen van het nieuws. Met menselijke verhalen, proberen wij iedereen weer bij het nieuws te betrekken.”

O’Leary geeft een voorbeeld. „Toen Donald Trump zei dat de VS de grenzen moeten sluiten voor moslims, vroeg een jong moslimmeisje aan haar moeder wanneer de politie hen kwam uitzetten. De moeder plaatste de opmerkingen van haar dochtertje op Facebook. Daarop reageerden soldaten en agenten: wij hebben een eed gezworen iedereen in de VS te beschermen. I will protect you. Daarover hebben we een verhaal gemaakt.” Dat werd veel gedeeld op Facebook en Twitter.

2 Gebruik veel meer data

Toen ze begon bij The New York Times was de redactie bang voor data, vertelt O’Leary. „Gevreesd werd dat redacteuren hun beslissingen zouden laten afhangen van wat scoort bij lezers.” Als je alleen kijkt naar hoeveel keer een stuk is aangeklikt of gedeeld, krijg je een onvolledig beeld. „Een artikel dat veel mensen delen op sociale media, hoeft niet per se goed gelezen te worden.”

Volgens O’Leary gaat Upworthy veel gestructureerder om met statistieken. „Elke week analyseren we alle data.”

3 Durf te blijven experimenteren

Doe dat veel en snel. In het innovatierapport uit 2014 schrijven de auteurs dat mislukte projecten bij de Times te lang doorgingen. Digitale producties werden ook vaak uitgesteld: de krant publiceerde altijd pas „als iets af is”. Digital only-media werken anders. Die zetten snel iets online en passen het aan op basis van reacties en gedrag van lezers. „We gebruiken soms 25 verschillende koppen voor één artikel. Een kleine aanpassing kan het bereik van een artikel verdubbelen.”

4 Besteed tijd aan voor- en nazorg

Je moet vandaag de dag nadenken over digitale vertelvormen en manieren om online lezers te trekken (via Twitter of Facebook). O’Leary: „Gebruik 5 procent van je werktijd voor voor- en nazorg van je artikel en je haalt het ‘maximale natuurlijke bereik’ van je stuk.” Simpele truc: mail je artikel aan wat invloedrijke figuren in je netwerk. Die verspreiden het stuk vervolgens onder hun volgers.

5 Vertel wat je niet weet

Waren de relschoppers tijdens Oud en Nieuw in Keulen nou vluchtelingen, migranten van de tweede of derde generatie, of nog anderen? Of: wat waren de motieven van weer een schietpartij op een Amerikaanse school? Journalisten weten het vaak niet, zegt O’Leary. „En dan zeggen ze maar niks. Van oudsher zwijgen ze liever dan dat ze fouten maken of toegeven dat ze iets niet weten. Als media dat doen, gaan anderen met het nieuws aan de haal.” Daarom moet de pers durven te zeggen: dit weten we en dit weten we niet. „Dat helpt om het vertrouwen in de journalistiek te herstellen.”