President Widodo wenst geen onderzoek naar koloniale oorlog

Foto Reuters

De Indonesische president Joko Widodo is geen voorstander van nieuw en grootschalig onderzoek naar Nederlandse oorlogsmisdaden tijdens de periode 1945-1949. Dat zegt de president deze zaterdag in een interview met NRC, in aanloop naar zijn bezoek aan Nederland volgende week. „Nee. Volgens mij is het beter vooruit te kijken”, antwoordt de president, in Indonesië bekend onder zijn bijnaam Jokowi, op de vraag of hij zo’n onderzoek ziet zitten. „Ik koester een gelijkwaardige relatie met Nederland die toekomstgericht is en waar beide landen voordeel aan hebben.”

Vorige maand bezocht minister Koenders (Buitenlandse Zaken, PvdA) als eerste Nederlandse bewindspersoon Balongsari, het Javaanse dorpje dat vroeger Rawagede heette en waar Nederlandse troepen Indonesische mannen standrechtelijke executeerden. In Balongsari riep Koenders op tot nieuw onderzoek. Hij opperde ook de mogelijkheid het onderzoek samen met Indonesische instellingen uit te voeren.

Volgens zijn adviseurs vindt de Indonesische president dat het onderwerp niet meer leeft onder Indonesiërs. Minister Koenders zei tijdens zijn bezoek ook dat onderzoek vooral nodig was omdat Nederland het zelf wil. „Als een maatschappij met open ogen de toekomst tegemoet wil treden, moet zij ook de moed hebben het verleden onder ogen te zien.” In Indonesië is er kritiek dat de regering het eigen verleden en de eigen mensenrechtenschendingen (massamoord 1965, Oost-Timor, Papoea, studentenverdwijningen 1998) weigert te onderzoeken.

Het vorige bezoek van een Indonesisch staatshoofd aan Nederland dateert uit 2000, toen Abdurrahman Wahid naar Nederland kwam. In 2010 zou de toenmalige president Susilo Bambang Yudhoyono een staatsbezoek brengen. Op het laatste moment blies hij zijn komst af. Vertegenwoordigers van de Republiek der Zuid-Molukken in Nederland spanden een kort geding aan om Yudhoyono te laten arresteren wegens mensenrechtenschendingen. Deze keer willen de Molukkers juist met president Widodo in gesprek over de baten van gaswinning, onder andere door Shell, op de Molukken. Ze hebben daartoe een verzoek ingediend bij premier Rutte.

Tegen NRC zegt de president hierover dat het voor hem cruciaal is dat de lokale Molukse bevolking profiteert van gasprojecten.

„Als ik in Papoea en de Molukken ben, zeggen mijn mensen tegen mij: zorg ervoor dat het gas op land verwerkt wordt in fabrieken waar wij kunnen werken”, aldus de president.

Lees hier het volledige interview met Joko Widodo: Mijn mensen willen maar één ding: een beter leven