De ‘terroristen’ waren een olifant en een kikker met een barbecue

Twee mannen stonden woensdag voor de rechter voor dreiging met een aanslag. Of waren ze gewoon dronken in dat schuurtje – verkleed als kikker en olifant?

„Luister goed naar de Dombo en de Kikker.”

Bij alarmnummer 112 in Limburg komen op 16 november vorig jaar rond half acht ’s ochtends kort na elkaar twee telefoontjes binnen met een nogal warrige inhoud. Een man spreekt kromtaal met een tongval die dan weer Arabisch, dan weer Antilliaans aandoet.

In eerste instantie zegt hij namens Islamitische Staat te spreken. Later gaat het vooral over „de Dombo en de Kikker”. De stem kondigt aan dat „de wereld vergaat”. Maar ook dat er alleen „ongelukken” gaan gebeuren, als mensen dichterbij zullen komen. De man zegt premier Rutte te willen spreken.

Op dat moment siddert de wereld nog van een reeks aanslagen door IS in Parijs (129 doden, 350 gewonden), drie dagen eerder. De verdachten zijn voortvluchtig. Bij de politie gaan alle alarmbellen rinkelen als zich even later kort na elkaar negen getuigen melden met verhalen over vuur, vuurwerk, knallen en verklede mannen bij een schuurtje langs de rijksweg A2 bij Susteren. Bovendien belt om acht over acht een man die zegt telefonisch contact te hebben gehad met een vriend. Die beweert dat hij in een bunker bij Born zit en zich wil opblazen.

Politie, brandweer, ambulances

Politie, brandweer, ambulance rukken uit, evenals de explosievenopruimingsdienst, de Koninklijke Marechaussee en de Dienst Speciale Interventies (DSI, gespecialiseerd in oppakken van terroristen). Een helikopter gaat de lucht in. De A2 wordt afgesloten. Het verlamt de streek. Zuid-Limburg is enige tijd afgesneden van de rest van Nederland.

Pas na de middag gaat de DSI tot actie over. Ze omsingelen het schuurtje. Terwijl ze onder schot worden gehouden, moeten Bjorn M. uit Brunssum (dan 31) en de 46-jarige Milko V. uit Hoensbroek zich uitkleden. Zo is te zien of ze bomgordels dragen. Daarna moeten ze in de richting van de DSI lopen, die hen tegen de grond werkt en in de boeien slaat.

In het schuurtje wordt niet veel spannenders aangetroffen dan tassen met boodschappen, twee spiegeleieren in een pannetje en twee carnavalskostuums.

V. bevestigt „vanwege de kou” verkleed te zijn geweest als kikker. M. ontkent dat hij het olifantenpak droeg.

Het Openbaar Ministerie spreekt tijdens de rechtszaak woensdagmiddag van „een bewuste misleiding van de veiligheidsdiensten” door „twee mannen die van het pad af waren geraakt”. Justitie wilde de zaak niet afdoen als „een dronkemansactie van een Dombo en een Kikker”. Voor dreigen met een terroristische aanslag, misbruik van alarmnummer 112 en illegaal vuurwerkbezit eist officier van justitie Henk Peters een jaar voorwaardelijke gevangenisstraf en een taakstraf van tweehonderd uur.

Zowel M. als V. ontkent te hebben gebeld met 112. Beiden zeggen dat ze niet wisten van de telefoontjes. Wel is duidelijk dat gebruik is gemaakt van V.’s mobieltje. Forensisch onderzoek van de opnamen van de meldingen spreekt van een verdraaide stem, waarschijnlijk – maar verre van zeker – die van V.

Zeven Bacardi-cola

M. kwam zijn vriend V. de avond van 15 november thuis ophalen. De bedoeling was dat ze een weekje zouden gaan kamperen in Zeeland. Zo ver kwamen ze niet. In plaats daarvan belandden ze in een Geleens café, waar ze ongeveer zeven Bacardi-cola’s per persoon dronken. Omdat Zeeland nog ver was, reden ze na sluitingstijd naar het schuurtje dat M. nog van vroeger kende. Daar dronken ze nog meer, sliepen wat, stookten een vuurtje, staken vier vuurpijlen af en maakten eten op de barbecue.

In de ochtend van 16 november, terwijl rondom het schuurtje iedereen al in rep en roer was, deden M. en V. nog een dutje. Om twaalf uur hielden ze een minuut stilte ter nagedachtenis aan de slachtoffers van Parijs, op M.’s verzoek. Hij had V. eerst uitgelegd wat er in de Franse hoofdstad was gebeurd – „want ik volg het nieuws niet”. Kort daarna werden ze opgepakt.

De advocaten van de verdachten spreken van een inschattingsfout van de autoriteiten. De meldingen waren warrig, de negen getuigenissen niet heel spectaculair. Een surveillerende agent zag mannen in carnavalspakken „voorzien van oren en ter hoogte van de billen een staart”.

De vriend van M., die de politie om acht over acht belde over zijn contact met M., vertelde ook dat die psychische problemen had in verband met een vechtscheiding. Terroristen kondigen hun acties niet aan, betoogde M.’s advocaat Sandra Carli. Die slaan onverwacht toe waar veel mensen zijn, niet in een schuurtje op een akker.

Carli eist vrijspraak op alle punten, omdat niets bewezen kan worden. V.’s advocaat, Joost Schoffelen, zegt dat zijn cliënt alleen illegaal vuurwerkbezit kan worden verweten.

De rechtbank doet 26 april uitspraak.