774 bomen moeten worden gekapt, voor de golfbaan

Wie: Bomenstichting versus gemeente Utrecht

Waar: Rechtbank Midden-Nederland

Kwestie: Twist over uitbreiding golfclub

De plannen voor uitbreiding van de golfbaan zijn al zo oud, dat de initiatiefnemer inmiddels is overleden. En dat is niet het enige dat veranderd is, sinds 2001. Golf is minder populair geworden. Het systeem waarbij leden zich voor duizenden euro’s moeten inkopen in een vereniging, staat onder druk. Sommige golfers spelen liever op verschillende banen.

Golfclub De Haar, mooi gelegen in het park bij kasteel De Haar in Vleuten, ziet haar eigen toekomst desondanks zonnig in. Juist naar een baan met het dubbel aantal holes is vraag in de regio, denkt de club. En waren in de oorspronkelijke plannen nog zo’n 250 nieuwe leden nodig om de financiering rond te krijgen, inmiddels hebben huidige leden toegezegd extra bij te dragen. Dat moet ook wel, want de nieuwe leden kwamen er niet.

De golfclub is officieel geen partij in de rechtbank Utrecht vandaag. De gemeente is gedaagd, door de Bomenstichting en de Vrienden van de Joostenlaan. Want de gemeente heeft de golfclub een omgevingsvergunning verleend die niet deugt, betoogt de advocaat van bewoners en bomenvrienden, Digna de Bruin. Demonstratief hangt zij een jasje met grasmotief over haar stoel.

De verleende vergunning maakt niet alleen een uitbreiding van de baan mogelijk, van negen naar achttien holes, maar ook de aanleg van enkele bruggen, een toegangspoort en de kap van 774 bomen. Dat laatste is de kern vandaag. Welke bomen mag de club kappen en wat moet worden teruggeplant?

De golfclub weet het wel, legt de exploitant uit die aanwezig is. Van hole tot hole, van boom tot boom is bekeken hoe de staat is. In veel gevallen zijn de holes zorgvuldig om de bomen heen getekend, vertelt hij, omdat die werden beoordeeld als ‘monumentaal’ of ‘beeldbepalend’. Of omdat er een bedreigde kamsalamander was gezien of een vleermuizenhol. Mensen vergeten wel eens, zegt baancommissaris Coen Slagt namens de club, „dat wij óók van mooie bomen genieten”.

Maar hoe gaat de gemeente controleren of de golfclub doet wat zij belooft, wil de rechter weten. Heeft de gemeente ook een boom-tot-boominventarisatie uitgevoerd? Is recentelijk door de gemeente nog gekeken waar vleermuizen voorkomen, of kamsalamanders?

De advocaat van de gemeente kan het niet aantonen. Ze noemt tal van dossiernummers, kaarten en bijlagen van kaarten maar een boom-tot-boominventarisatie ziet de rechtbank niet.

Als de advocaat van de gemeente refereert aan een „visuele inspectie” door een expert namens de gemeente, zegt de voorzitter van de rechtbank geringschattend: „Ah ja, die wandeling.” Hij wil maar zeggen: wat algemene notities maken over het karakter van een bos is iets anders dan het nauwkeurig in kaart brengen van 774 bomen.

En dat is wel nodig, vindt de rechtbank. Want alleen dan kan de gemeente een zuivere belangenafweging maken: is de waarde van deze specifieke boom groter dan het belang van de golfbaan om hem te vellen?

De vertegenwoordigers van de golfclub kunnen niet anders dan op de publieke tribune knarsetandend toezien hoe extra vertraging na al die jaren en vele procedures onvermijdelijk wordt.

Zes weken later krijgen zij het besluit te horen. De vergunning wordt inderdaad vernietigd. De gemeente moet op pad om alle 774 bomen in kaart te brengen. Per boom dient een belangenafweging gemaakt te worden. Daarnaast moet ook exact beschreven worden wát de golfclub waar moet herplanten en moet de flora en fauna „gebiedsdekkend” in kaart worden gebracht.