Parlementaire ondervraging om Panama Papers

Het is voor het eerst dat de ondervraging als onderzoeksinstrument wordt ingezet.

De tafel van de commissie, voorafgaand aan een verhoor van de commissie Fyra. Foto: Bart Maat / ANP

PvdA, SP en GroenLinks willen met behulp van een parlementaire ondervraging betrokkenen bij de onthullingen van de Panama Papers snel onder ede horen. Er is steun van D66, ChristenUnie, de Partij voor de Dieren, Groep Kuzu/Öztürk en de eenmansfractie Norbert Klein. Hierdoor is er met 77 zetels een krappe Kamermeerderheid voor de ondervraging.

De Kamerleden Ed Groot (PvdA), Arnold Merkies (SP) en Rik Grashoff (GroenLinks) zeggen dat ze met de parlementaire ondervraging “dieper inzicht willen krijgen in aard en omvang van internationale fiscale constructies”. Ook zijn ze benieuwd naar de slagkracht van de Belastingdienst in de bestrijding van belastingontwijking en belastingontduiking.

Het is voor het eerst dat de parlementaire ondervraging als onderzoeksinstrument wordt ingezet. De parlementaire ondervraging is eenvoudiger dan een parlementaire enquête, maar weegt zwaarder dan een hoorzitting. Bij een parlementaire ondervraging kunnen betrokkenen relatief snel onder ede kunnen worden gehoord; ze zijn verplicht mee te werken.

Om die reden kiezen de partijen voor het nieuwe instrument. Bij eerdere hoorzittingen, zoals die over brievenbusmaatschappijen en belastingconstructies van multinationals, kwamen verschillende uitgenodigde personen niet opdagen.

CDA wacht uitwerking voorstel af

Het CDA heeft nog geen steun toegezegd aan het initiatief. CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt liet zondagavond aan NRC weten welwillend tegenover het plan te staan, maar voorlopig nog af te wachten “wie ze willen vragen en hoe ze het willen inkleden”. In het plan van de drie partijen wordt in ieder geval fiscaal advieskantoor Infintax genoemd, dat is gevestigd aan de Zuidas in Amsterdam. Dit bedrijf werd genoemd in de Panama Papers.

Zelf stelde Omtzigt vorige week al voor om een aantal experts in de Kamer te kunnen bevragen in een hoorzitting. “We waren er al voorstander van om een aantal mensen te ondervragen.”

De Panama Papers is de verzamelnaam voor 11,5 miljoen documenten die afkomstig zijn van het juridische advieskantoor Mossack Fonseca in Panama. De documenten geven inzicht in hoe bedrijven en particulieren jarenlang belasting ontweken. Dat deden ze via vennootschappen in belastingparadijzen zoals de Britse Maagdeneilanden.