‘Milieuvonnis jaagt Nederland op hoge kosten’

Dat betoogt de landsadvocaat in het hoger beroep van de Nederlandse staat in de Urgenda-zaak.

Duurzaamheidsorganisatie Urgenda spande vorig jaar een rechtszaak aan tegen de Nederlandse staat. De rechter oordeelde dat het kabinet meer moet doen om de CO2-uitstoot te verminderen. Foto Jeroen Jumelet/ANP

Het milieuvonnis van de rechtbank in Den Haag jaagt Nederland op nog onbekende, maar hoge kosten en de opgelegde maatregelen kunnen ook niet op korte termijn, voor 2020, worden uitgevoerd. Dat stelt de Staat in een zogeheten ‘memorie van grieven’, de basis van het hoger beroep dat de staat tegen het zogeheten Urgenda-vonnis heeft ingesteld.

Milieubeleid kan alleen in internationaal, in Europees verband worden uitgevoerd, zo betoogt de landsadvocaat. De staat kan niet juridisch verplicht worden gesteld om tot 2020 verdergaande maatregelen te nemen voor de reductie van broeikasgassen dan internationaal is afgesproken.

De memorie van grieven is zaterdagochtend door staatssecretaris Sharon Dijksma (Infrastructuur & Milieu, PvdA) en minister Henk Kamp (Economische zaken, VVD) gepubliceerd. In de Urgenda-zaak oordeelde de rechter eind juni vorig jaar dat de Nederlandse overheid meer moet doen om de uitstoot van broeikasgassen, waaronder CO2, te verminderen. In het vonnis krijgt de Staat de opdracht om de CO2-uitstoot met minimaal 25 procent te verminderen in 2020, terwijl Nederland nu afstevent op 17 procent. Stichting Urgenda was de klagende partij in de rechtszaak.

Afspraken over CO2-reductie

Het kabinet heeft inmiddels wel afspraken gemaakt over de wijze waarop het verdere CO2-reductie wil realiseren, mede in het licht van de Urgenda-uitspraak en de uitkomsten van de Klimaattop in Parijs. Daarbij is het in 2013 afgesloten energieakkoord de leidraad. Door aanpassing van de energiebelasting wordt gas duurder en elektriciteit goedkoper. Verder is er 100 miljoen euro beschikbaar voor energiebesparing door particuliere eigenaren.

Het kabinet overweegt verder om twee extra kolencentrales te sluiten, bovenop de sluiting van nog eens vijf oudere kolencentrales. Sluiting is afhankelijk van de vraag hoeveel sluiting de Staat gaat kosten en of energielevering dan nog wel gegarandeerd is. Sluiting van de drie overige centrales, die recent geopend zijn, is dan niet meer aan de orde.

Sluiting alle kolencentrales

Recent besloot een Kamermeerderheid dat op termijn alle Nederlandse kolencentrales gesloten moeten worden. Minister Kamp vreest miljardenclaims uit de energiesector als daar daadwerkelijk toe wordt besloten. In het najaar komt hij met studies over de haalbaarheid en financiële consequenties van sluiting van alle kolencentrales. Kamp daarover nu:

„Met het Energieakkoord hebben we een eerste, onomkeerbare stap in de transitie naar meer duurzame energie gezet en zorgen we al voor de helft van de broeikasgasreductie zoals voorgeschreven door het Urgenda-vonnis. We geven nu ook richting aan hoe we de resterende reductie kunnen bereiken. Zo zetten we bijvoorbeeld in op het verder ontwikkelen van CO2-afvang en opslag. Het blijft daarnaast belangrijk om aanvullende maatregelen in Europees verband te bekijken.”