Het gaat niet om het beleid, maar om het scoren

Hallo, daar zijn wij dan weer met Eén op twee van drie tot vier op Radio 5, voorheen van zes tot zeven op Radio 8, binnenkort van negen tot tien op Radio 11. Mijn naam is Tanja Boljé en naast mij zit zoals altijd Tjerk van den Nagtkaerschenmaecker. Tjerk, wat gaan we doen!?

- Het is 2032, wij bestaan dit jaar dertig jaar en dat vieren wij door terug te blikken. Wat waren de belangrijkste ontwikkelingen in die periode? Vandaag praten wij daarover met een oude bekende van ons programma, professor Berend Ottoman, hoogleraar sociocultologie aan de Universiteit van Venlo en auteur van het boek Kickboksen op het Binnenhof. Welkom.

- Dank u.

- Kickboksen op het Binnenhof, wat bedoelt u met die titel?

- Het was, meen ik, voor het eerst in 2012 dat ik bij u te gast was, en toen hebben wij het ook al gehad over wat ik de sportificatie van de cultuur noem. Je zag dat amusementsprogramma’s op televisie steeds meer het karakter van een toernooi kregen, met afvallers en winnaars, en van daaruit heeft het zich verspreid en inmiddels is eigenlijk de hele cultuur zo. Dat je naar een klassiek concert gaat en dat je na afloop punten geeft, en dat aan het eind van het seizoen één orkest kampioen wordt, dat vinden wij inmiddels heel normaal, maar dat was toen ondenkbaar. En in dit boek, verkrijgbaar in de betere e-bookstore, laat ik dus zien hoe dat in de politiek is gegaan.

- Kunt u een voorbeeld noemen?

- Toen, met de asielcrisis van 2015, zag je dat de tegenstanders van die azc’s precies zo opereerden als voetbalhooligans, met beledigende spreekkoren en intimidaties en zo. Toen waren mensen geschokt.

- Terwijl we dat nu heel normaal vinden.

- Ja. Of neem de politieke tv-debatten, dat Bureau De Hond na zo’n debat gewoon de zetels toekent, dat was toen ondenkbaar. Terwijl we dat nu heel normaal vinden.

- En de referenda?

- Ja, die hebben ook een belangrijke rol gespeeld. Bij dat eerste GeenPeil-referendum in 2016 zag je voor het eerst heel duidelijk dat het in feite niet om beleid ging, laat staan om ideeën, maar om spektakel, om wínnen, om scóren. Dat verdrag waar het om ging is er uiteindelijk ook gewoon gekomen, en dat kon de initiatiefnemers ook helemaal niks schelen, want ze hadden gewonnen, dáár ging het om. Zij hadden een doelpunt gemaakt en ze werden gehuldigd door een joelende menigte. En daar zie je dus de verschijning van wat ze in Amerika de political prizefighter noemen, de politieke prijsvechter.

- Ik denk dan meteen aan Donald Trump.

- Ja, die maakte steeds meer een soort worstelshows van zijn optredens, waarbij hij als een soort Hulk Hogan door de ring liep, met veel dierlijk gebrul en intimidatietactieken. Opmerkingen over de grootte van zijn penis, dat soort dingen.

- Wat we nu heel normaal vinden.

- Precies. En vorig jaar hadden wij hier op het Binnenhof dus het eerste kickboksdebat. Verrassend genoeg gewonnen door Mei Li Vos, die een venijnige jumpkick in huis bleek te hebben.

- Precies. Wat de PvdA zes zetels opleverde.

- Inderdaad. Het is de sportificatie van alles.

- En u zegt: terwijl de politici zich met spektakel en vermaak bezighouden, wordt het land gerund door onzichtbare ambtenaren.

- Daar komt het op neer. Zoiets als Onderwijs2032, dat is ondertussen geruisloos ingevoerd.

- En dat is goed?

- Nee, het is een catastrofe, maar ja, als je de politieke prijsvechters het beleid laat maken wordt het óók een puinhoop.

- Juist. Wij spraken met professor Berend Ottoman, hoogleraar sociocultologie, over zijn boek Kickboksen op het Binnenhof.

- Zo meteen Lil Kleine en Ronnie Flex over de financiële crisis in China, maar nu eerst: muziek!

- Van het album Blood Sports, luistert u naar On Slaughter met No More Mister Nice Guy!