Column

De anderen gratis belachelijk maken

Ik kan erg genieten van verkiezingen – maar zelf ben ik niet zo’n stemmer. Ik zou best willen doen alsof ik exact heb uitgedacht wat ik van het associatieverdrag met Oekraïne vind, maar dat is niet zo, en dan: waarom zou ik ook? Een reporter moet altijd verrast kunnen worden. Dan is afzijdigheid geen slecht uitgangpunt.

Bovendien is het nadeel van al die standpunten dat ze het denken stilzetten. Kijk om je heen. Overal mensen die andere mensen gratis belachelijk maken omdat ze inzake Oekraïne een foute opvatting hebben. Schoolpleingedrag van volwassenen die, dat is het mooie, oververhit raken zodra ze zelf slachtoffer van schoolpleingedrag zijn.

Ik zeg niet dat je geen serieuze argumenten hoort. Zo zijn tegenstanders van het verdrag beducht voor de enorme corruptie in Oekraïne. Corruptie lijkt me inderdaad verkeerd (ik begrijp dat Jos van Rey dit ook vindt), maar goed: neemt corruptie in Oekraïne af wanneer Nederland het verdrag tekent? Dit vergt, vrees ik, een ahistorisch geloof in maakbaarheid.

Je hebt ook mensen voor wie dit om dierenleed draait. Sta op tegen de plofkip in Kiev. Prima. Maar of Oekraïne minder plofkippen krijgt als wij het verdrag niet tekenen? Beter was geweest als Rabo en ING laatst niet een enorme plofkippenfarm nabij Kiev hadden gefinancierd, maar daar heb je het weer: daar gaat dit verdrag niet over.

Dan heb je mensen die zeggen dat dit hele referendum draait om zeggenschap: de burger wil meer invloed op de EU. Ook prima. Al hoop je dat de burger inziet dat zeggenschap niet gelijk staat aan je zin krijgen.

Het zorgelijkste in de discussie lijkt me het latente idee dat we, als land, alleen nog kunnen samenwerken met landen die voortkomen uit dezelfde joods-christelijke cultuur. Onheilspellend misverstand.

Ik noem maar iets: de Turkse president Erdogan krijgt in de Kamer geregeld de wind van voren wegens schendingen van mensenrechten en corruptie. Maar vorige week bleek nog dat Turkije ons in 2015 33 keer waarschuwde omdat een Syriëganger deze kant opkwam. Willen we dit soort samenwerking ook niet meer?

Dus: stemmen ga ik niet, en ik weet ook niet of de uitslag veel uitmaakt. Maar ik mag niet hopen dat dit Oekraïnedebat het begin is van dat schoolpleingedrag in internationaal verband: een Hollandse middelvinger voor alle foute landen. Dan maken we eerst de anderen gratis belachelijk, en snijden we ons daarna belachelijk in de vingers: een Nederland waar ik geen associatie mee heb.