Ambassade: Turkije stuurt geen Syriërs terug

De Turkse ambassade in Den Haag reageert op de beschuldigingen die Amnesty uitte in een rapport.

Een Syrische vluchteling in een Turks vluchtelingenkamp draagt water. Foto Osman Orsal / Reuters

De Turkse ambassade in Den Haag ontkent dat Turkije gevluchte Syriërs terugstuurt naar Syrië. In een verklaring reageert de ambassade op het rapport van Amnesty International, waarin de mensenrechtenorganisatie Turkije beschuldigt van het schenden van internationale verdragen, omdat Syriërs vanwege de oorlogssituatie beschermd moeten worden.

Volgens Amnesty zou Turkije sinds half januari duizenden Syriërs vanuit de zuidelijke provincie Hatay met bussen naar Syrië hebben gebracht. Amnesty concludeert dat op basis van interviews met slachtoffers en ooggetuigen.

‘Groot onrecht aan Turkije’

De Turkse ambassade, die haar verklaringen goed met Ankara afstemt, reageert verontwaardigd op de beschuldigingen. Volgens haar doet het rapport “groot onrecht aan Turkije en aan het Turkse volk”:

“De afgelopen vijf jaar heeft Turkije een ‘open-deurbeleid’ gehanteerd voor Syrische burgers die de oorlog ontvluchten. [...] Turkije heeft dit beleid niet gewijzigd en het feit dat Turkije momenteel meer dan 2,74 miljoen Syrische vluchtelingen huisvest bewijst dit.”

Geen enkele Syriër zou zijn gedwongen door Turkije om naar Syrië terug te keren. Zij zouden zelfs niet zijn geadviseerd vrijwillig te vertrekken, aldus de verklaring. Ook uit de ambassade kritiek op de uitvoering van het onderzoek van Amnesty International, die slechts vijftig mensen interviewde voor het onderzoek, dat bovendien niet door de VN-vluchtelingenorganisatie UNHCR of een andere hulporganisatie is gesteund.

Nederlandse politici reageren

Volgens een woordvoerder heeft zijn ambassade de verklaring opgesteld, omdat Nederlandse politici op het rapport reageerden. Minister Bert Koenders (Buitenlandse Zaken, PvdA) kondigde een onderzoek aan, dat zijn ministerie gaat uitvoeren, naar wat hij een “serieus rapport” van Amnesty noemt. Donderdag reageerde PvdA-leider Diederik Samsom in Nieuwsuur. Hij vindt dat de Europese Commissie “per ommegaande” afspraken met Turkije moet maken, “anders gaat de deal tussen de EU en Turkije gewoon niet door”.

Vicepremier Lodewijk Asscher (PvdA) beschreef het Amnesty-rapport vrijdag op een persconferentie na de ministerraad als “zeer zorgeljk“. Volgens hem is het aan de Europese Commissie om uit te zoeken of de berichten kloppen en eventueel actie te ondernemen.

Kritiek op akkoord

Amnesty International is, net als de meeste andere mensenrechtenorganisaties, fel tegenstander van het vluchtelingenakkoord dat de Europese Unie onlangs met Turkije sloot. Aanstaande maandag wil de EU beginnen met het op grote schaal naar Turkije terugsturen van vluchtelingen en migranten die na 20 maart via dat land illegaal de EU binnen zijn gekomen. In ruil daarvoor zal de EU vluchtelingen uit Turkije opnemen.

NRC-correspondent in Turkije Marloes de Koning schrijft vandaag in NRC dat het voornaamste bezwaar van mensenrechtenorganisaties tegen het akkoord de beperkte rechten van vluchtelingen in Turkije zijn. Turkije heeft geen West-Europees asielsysteem. Syriërs vallen onder een speciale wet die hun tijdelijke bescherming biedt.