Zij onthouden je lievelingsrestaurant en je verjaardag

Het werk zó leuk maken, dat je er zelfs in je vrije tijd wilt zijn. Dat is de taak van de vibe manager. Een zitzak of een hangmat naast je bureau? Geen probleem.

Erin Lettire (boven) enRita Wittek werken als vibe manager bij de start-up Wercker. „We willen precies weten hoe het met elke werknemer gaat.” Foto Lars van den Brink

Ben jij echt gelukkig in je baan? Of werk je stiekem van de jaarlijkse winstuitkering naar het kerstpakket toe? Als je zó blij bent met je werk dat je het eigenlijk zelfs wel gratis zou willen doen, dan heeft dat een naam: vibe.

Vibe is een bedrijfsfilosofie die in Silicon Valley is ontstaan en nu ook naar Nederland is overgewaaid. „Vibe gaat over het creëren van een werkomgeving die mensen in staat stelt het beste uit zichzelf te halen”, legde Oren Teich uit in het Amerikaanse blad Fast Company. Teich was operationeel directeur van het cloudontwikkelingsplatform Heroku in San Francisco, waar vibe in 2008 als bedrijfsfilosofie werd geïntroduceerd. Het idee: je moet niet alleen op kantoor willen zijn om je werk te doen, maar vooral omdat het er zo prettig is. Om te zorgen dat die sfeer ontstaat en behouden blijft, is een ‘vibe manager’ nodig.

De vibe manager lijkt op een office manager, maar dan wel een office manager die véél meer uit zijn mouw schudt dan een e-mailadres, kopieerpapier en wat paperclips. Een vibe manager heeft flair en is een soort hybride tussen een overblijfmoeder en je beste vriend. Hij of zij zorgt voor een biologische lunch van je lievelingsrestaurant en kent je verjaardag. Als een vlijtige huisvrouw uit de jaren vijftig speelt de vibe manager in op de behoeftes van de collega’s die hem of haar omringen. Een zitzak? Geen probleem. Een hangmat naast je bureau? Wat je maar wil.

Paaseitje

In de Bay Area is het zelfs al een doodnormale baan. Sinds januari bewaakt Rita Wittek (29) in ons land de goede sfeer bij de Nederlandse vestiging van Wercker, een platform dat softwareontwikkelaars in staat stelt snel hun applicaties te bouwen en live te zetten. Wittek studeerde Chinees in Leiden en heeft een master in Aziëstudies. Naar Wercker stuurde ze een open sollicitatie, omdat ze na haar baan als projectmanager bij een groot bedrijf liever bij een kleine start-up wilde werken. Op dit moment heeft ze acht werknemers onder haar hoede.

„Rita zorgt voor ons”, zegt product manager Toon Verbeek (23), die een jaar geleden direct na zijn studie bij Wercker begon. „Ze let er bijvoorbeeld op dat we goed eten. Vroeger was ik daar slordig in, maar Rita wijst me er vaak op dat ik een gezondere keuze kan maken. Ze doet allemaal kleine dingen die het werk leuker maken. Pasen komt er nu bijvoorbeeld aan, dus van de week troffen we allemaal een paaseitje op ons bureau aan.”

Volgens Wittek bestaat er niet zoiets als een typische dag voor een vibe manager. „Ik doe zoveel verschillende dingen. Ik stuur stickers naar mensen die iets aardigs over ons hebben getweet, bedenk teamuitjes, en als het toilet moet worden schoongemaakt voor een bijeenkomst die ik heb georganiseerd, doe ik dat ook. Alhoewel... Daar heb ik sinds kort een schoonmaker voor geregeld.”

Toon Verbeek: „Je kunt Rita alles vragen. Al is dat vaak niet eens nodig. Laatst was ik bijvoorbeeld ziek. Normaal zou ik dan een aspirientje vragen aan een collega, maar voor ik zelf iets had gezegd stond Rita al aan mijn bureau met een heel verwenpakket aan verschillende soorten thee en vitaminen. Dat is toch heerlijk, ik hoefde meteen niet meer naar huis.”

Maar is het gezond?

Het fenomeen vibe manager past in een trend waarin bedrijven steeds verder gaan om het hun personeel naar de zin te maken. De Nederlandse ondernemer Quintin Schevernels, investeerder en adviseur bij verschillende start-ups, begrijpt wel waarom bedrijven die moeite nemen. Onlangs schreef hij het boek Suits en Hoodies, waarin hij de werkwijze van grote ondernemingen met die van start-ups vergelijkt. „Het inschakelen van vibe managers kan ervoor zorgen dat er een positief werkklimaat ontstaat, waarin mensen zich echt thuis voelen op hun werk en daardoor beter in een flow terechtkomen. Dat zou je wellicht ook mogen verwachten van het management en personeelszaken, maar zij hebben hun handen vaak vol met andere zaken.” 

Daarnaast, zegt Schevernels, zorgt het ervoor dat de concurrent iemand niet zomaar weg kan kapen met een net iets mooiere smartphone of auto. „Elke start-up is gebouwd op een droom. Het is heel belangrijk om mensen aan te trekken die in diezelfde droom geloven. Op deze manier kun je mensen aan je binden. Het heeft wel iets weg van de entourage die je bij topsporters en artiesten ziet - alles om te zorgen dat zij maximaal presteren.”

Werk en privé

Maar is het eigenlijk wel gezond, zó begaan zijn met je werk? Elianne van Steenbergen, werkzaam aan de Universiteit Utrecht, doet al jaren onderzoek naar de balans tussen werk en privé. Uit een onderzoek uitgevoerd door haar promovenda Gerdientje Danner-Vlaardingerbroek, bleek vorig jaar dat een duidelijke scheiding tussen werk en privé toch echt het beste werkt. Het is gezonder om je werk niet mee naar huis te nemen en andersom. Mensen die dit doen, ervaren minder stress en putten meer geluk uit hun privéleven. Meerdere rollen vervullen kan prima, maar zorg dat deze niet door elkaar heenlopen.

Vibe, een cohesie tussen werk en privé, gaat nog een stapje verder. Hiernaar is voor zover bekend nog geen onderzoek gedaan. Maar Steenbergen is vooralsnog niet louter positief: „Het lijkt leuk, vrienden zijn met je collega’s en werk en privé in elkaar op laten gaan. Maar wat als je ontslagen wordt? Dan raak je dus niet alleen je werk kwijt, maar ook een deel van je sociaal leven. Mensen blijven stabiel door gescheiden rollen.”

Bij Wercker lijken ze zich daarover geen zorgen te maken. Afgelopen weekend stonden alle werknemers nog het nieuwe kantoor te schilderen. Wittek: „Ik hoefde het niet eens te vragen, ze deden het gewoon graag.”

Het bedrijf, met vestigingen in Amsterdam, San Francisco en Londen, heeft nu twee vibe managers in dienst. Zodra de vestiging in Londen uitgebreid wordt, zullen dat er drie zijn. „Vibe is de toekomst van office management”, legt directeur Micha Hernández van Leuffen uit. „Het zorgt ervoor dat mensen op een ontspannen manier hun werk doen, maar ook dat iedereen binnen het bedrijf met elkaar in contact staat.”

Bij Wercker bewaken Rita Wittek en Erin Lettire (33) de sfeer in respectievelijk Amsterdam en San Francisco. Samen vormen ze ‘Team Vibe’. Hernández: „Team Vibe is er om alle ontwikkelaars hier beter te maken. Zij inventariseren de behoeftes en houden elkaar op de hoogte van het reilen en zeilen binnen hun vestiging.” Juist omdat er bij Wercker verschillende locaties zijn en er met een groot tijdverschil gewerkt wordt, is het belangrijk de cohesie te bewaren tussen de verschillende kantoren. „Zowel werk als plezier moeten centraal staan. Wij zijn meer dan een bedrijf waar mensen van negen tot vijf komen om te werken, wij zijn een werkfamilie”, aldus Hernández.

Videochatten

Zoals echte familieleden houden Wittek en Lettire elkaar op de hoogte. Ze videochatten elke avond. Lettire: „We willen precies weten hoe het met elke collega gaat en ook organiseren we wekelijks ‘Demo Day’.” Wittek: „Dan vertellen de collega’s van verschillende vestigingen via Google Hangouts waar ze mee bezig zijn.”

Lettire heeft het aantal vibe managers in haar omgeving flink zien groeien de afgelopen jaren. Volgens haar een teken dat zowel werknemers, als bedrijven het fijn vinden een thuissfeer te creëren op de werkvloer. Ze noemt het „een fantastische baan”. Toch werken ook vibe managers niet voor niets. Zowel Wittek als Lettire willen liever niet prijsgeven wat zij verdienen. Maar wie ‘vibe manager’ en ‘salary’ intypt op Google, komt er al snel achter dat de vibe manager van het Hard Rock Café in San Francisco 50.000 dollar per jaar verdient (iets minder dan 45.000 euro), en de vibe manager van de Cloud Company in dezelfde stad jaarlijks maar liefst 90.000 dollar in zijn zak steekt.

Bij Wercker is de hele familie net terug van een korte werkvakantie in Noordwijk, waar ze met zijn allen in een villa verbleven en samen kookten. Wittek: „We hebben Sherlock gespeeld in Leiden, een pubquiz gedaan, en strandwandelingen gemaakt. Ook het discobowlen was een hit.” Lettire: „Daarnaast gaf iedereen een presentatie. Die van ons hielden we naast het zwembad, hoe vibe is dat?”