Longreads

Hoe het is om te leven zonder reukvermogen

Met zijn ogen dicht kan Duncan Boak gesneden peterselie niet onderscheiden van koriander.

Een bezoeker van de Keukenhof neemt de geur op van een van de bloemen. Foto Robin Utrecht / ANP

Tijdens een avondje stappen viel de Britse Duncan Boak achterstevoren van de trap en stootte hij zijn hoofd. Eenmaal thuis uit het ziekenhuis at hij een bordje risotto en ontdekte Boak dat hij zijn reukvermogen was verloren. “Ik werd er een killer, harder en kwader persoon door”, zegt hij daarover tegen The Guardian.

Aanvankelijk dacht de toen 22-jarige Boak nog dat het aan het ziekenhuisvoedsel ligt. Maar eenmaal thuis bleek ook de goedbereide risotto volkomen smakeloos. Want als je geen geuren kunt waarnemen, dan lijdt ook je smaak daar flink onder: met zijn ogen dicht kan Boak gesneden peterselie niet onderscheiden van koriander.

Hoe vaak anosmie – zoals de aandoening officieel heet – voorkomt, is door gebrek aan onderzoek moeilijk te zeggen. Uit Spaans onderzoek komt naar voren dat bijna twintig procent van de mensen een beperkte reukzin hebben. Een totaal gebrek aan reukvermogen is zeldzamer, maar treft volgens Zweeds onderzoek pakweg 5 procent van de bevolking.

Alleen zout, zuur, zoet en bitter

Dat je reukzin ontbreekt, wil echter niet zeggen dat je alléén de geuren mist van pas gemaaid gras en rijp fruit. De zintuigen in de neusholte helpen namelijk ook bij het bepalen van smaak. Zonder die hulp kunnen de smaakpapillen in de mond eigenlijk alleen de smaken zout, zuur, zoet en bitter van elkaar onderscheiden.

Het verlies van reukzin heeft dan ook flinke gevolgen voor je gemoed, zo blijkt uit het lange verhaal in de Britse krant. Neem Tom Laughton, die 25 jaar geleden zijn reukvermogen verloor na een klap op zijn neus. Vorig jaar kon hij na een operatie plots ruiken:

“Ik at pap en opeens kon ik alles ruiken. De nootachtige smaak, het aroma van haver. Ik zat daar te huilen aan de keukentafel.”

Helaas voor Laughton verdween zijn reukzin al weer na een paar dagen, net zo plotseling als hij gekomen was.

Lees “I’ve been told bacon smells lovely – life without a sense of smell” bij The Guardian. (Leestijd: 16 minuten, lengte: 3.200 woorden)