Hoe komen de Stones in Cuba?

Alles aan het concert van de Rolling Stones dit weekeinde is historisch. Ze spelen straks voor 400.000 Cubanen. De Curaçaose zakenman Gregory Elias kreeg dat voor elkaar.

‘Natuurlijk ken ik de Rolling Stones! Maar vraag me niet een nummer te zingen, want teksten ken ik niet”, lacht een jonge Cubaanse vrouw. Op een monumentaal plein in het oude stadsdeel van Havana volgt ze op een afstandje een fototentoonstelling over rockartiesten dat hier op de vooravond van het historische optreden van de Rolling Stones in Cuba wordt vertoond. Uit de luidspeakers klinkt Satisfaction van de Stones, terwijl verder op het plein emotionele Cubaanse son-muziek galmt van een live bandje.

Voor het eerst in de geschiedenis van het communistische eiland gaat hier een wereldberoemde rockgroep optreden: De Rolling Stones geven vrijdagavond een gratis optreden voor naar verwachting 400.000 Cubanen. Vrijwel direct na de revolutie van 1959 verbood Fidel Castro alle westerse muziek in het land, ook rock, omdat het volgens hem het imperialistische gedachtengoed vertegenwoordigde. Later, versoepelde Fidel Castro zijn houding en John Lennon heeft al jaren een standbeeld en zelfs een naar hem vernoemd park in Havana.

Al de hele week wordt er volop gebouwd aan een gigantisch podium in het Ciudad Deportiva, een groot stadion buiten Havana waar het concert in de openlucht zal plaatsvinden. „We huren niets lokaal in”, legt productiemanager Dale Skjerseth donderdag uit aan journalisten terwijl achter hem de immense operatie volop bezig is. „Alles wordt ingevlogen en is zelf meegenomen door de Stones.”

De grote initiator van dit historische optreden van de Rolling Stones in Havana is de Curaçaose zakenman Gregory Elias (62). Elias maakt al jaren faam in het Caraïbisch gebied met het North Sea Jazz festival op Curaçao dat hij ieder jaar in samenwerking met Mojo-concerts organiseert. Toen de steenrijke zakenman, die al jaren in Cuba komt en hier veel zaken doet, hoorde dat de Amerikaanse president Barack Obama een bezoek zou brengen aan het eiland, kwam Elias in actie. „Iedereen staat te trappelen om met het land in zee te gaan. Alleen Amerika kon het nog niet. Nu dat eindelijk zo ver is, vind ik dat we internationaal dit moment moeten omarmen en ons steentje moeten bijdragen aan deze transitie. Toen ik hoorde dat de Rolling Stones in de regio waren voor een reeks concerten en Obama naar Cuba zou komen dacht ik: wat is er mooier om deze twee gelegenheden bij elkaar te brengen.”

Elias legde via zijn ingangen bij Mojo contact met de manager van de Stones Joyce Smith en deed haar een voorstel: Als de Stones gratis zouden optreden in Havana zou hij alle productiekosten betalen. „Ik was doodsbang dat ze direct de hoorn op de haak zou gooien maar ze was juist geïnteresseerd. Na een dag werd ik teruggebeld. ‘We hebben een deal, we gaan dit doen’, zei ze.”

Elias begint opnieuw te lachen als hij er over praat. „We bespraken de details, dit is natuurlijk een megaoperatie, maar het was mogelijk. En we waren het er over eens dat dit plan alleen maar winnaars kent: de Cubanen, de Rolling Stones, en de hele wereld.”

Elias, die zijn geld verdiende met een trustbedrijf in Curaçao en groot werd met privé-investeringen en beleggingen, staat in het Caraïbisch gebied bekend als een filantroop die zijn geld investeert in kunst, cultuur en film. „Ik ben geboren en getogen in Curaçao en voor een groot deel gevormd in Nederland. Ik kom uit een generatie die gestreden heeft voor vrijheid en vrede en zich afzette tegen het gevestigde gezag. Dat geeft een stevige basis. De muziek van de Beatles, de Stones en Bob Dylan, horen daarbij. Daarom past de symboliek van dit optreden in Havana nu juist ook zo mooi bij elkaar: De Stones zijn nog steeds rebels en staan voor vrijheid, een betere boodschap is er nu bijna niet voor Cuba.” Honderdduizenden Cubanen maken zich op voor het concert. De hele week worden er op de staatstelevisie oude concerten van de Stones uitgezonden om in de stemming te komen. En hoewel de Stones relatief ‘nieuw’ zijn voor het merendeel van de bevolking spreekt iedereen erover. ‘We horen nu bij de wereld’ is een veelgehoord geluid.

Hoewel Elias en zijn stichting op de website van de Rolling Stones worden bedankt, weten maar weinig Cubanen dat de Curaçaose zakenman het concert mogelijk maakt. De meeste Cubanen gaan ervan uit de communistische partij dit heeft geregeld met de Stones, lacht Elias. „Ik hoef niet met de eer te strijken. Het gaat erom de mensen komen. Zelf ga ik meegenieten van het concert, tussen honderdduizenden Cubanen, wat is er mooier dan dat?”