Een steenmarter in je badkamer. Dat is echt niet fijn

Overlast Ze knagen kabels kapot in auto’s. En in huizen veroorzaken ze stank en lawaai. Steenmarters zijn een probleem.

Het aantal meldingen van overlast door steenmarters nam het afgelopen jaar toe. Junger Steinmarder / Flickr

Han Brinkcate weet het zeker. Hij voelt het, merkt het aan alles. Met zijn grote handen tast hij de lucht af, alsof hij een kracht voelt. „Hij is hier.” De buurman heeft het ook gehoord, in de dakgoot. De huizen zijn er perfect voor. Vol met gaten. Via de schutting klimmen ze op het dak. Een van de bewoners heeft er zelfs eentje gezien, ’s ochtends vroeg, op de stoep, voor het huis: de steenmarter. En daarom is expert Brinkcate hier vanochtend, in een buitenwijk van Zwolle.

Je kunt een lijn trekken dwars door het land: van Friesland langs de IJssel, omlaag naar Brabant. Ten westen van de lijn weet bijna niemand ervan, ten oosten zijn de problemen die de steenmarter met zich meebrengt aan de orde van de dag. Hier is het dier al enkele jaren bezig aan een opmars vanuit Duitsland. In groten getale nam het aantal waarnemingen de afgelopen jaren toe, en daarmee de meldingen van overlast.

Hier kent bijna iedereen wel iemand wiens auto kapotging door een stukgebeten kabel – een favoriet doelwit. Geregeld kruipen de dieren in openingen in huizen, waar ze zorgen voor geluids- en stankoverlast. De garage van het Zwolse ziekenhuis zit er vol mee, met gevolgen voor de auto’s. Maar actief verjagen of vergiftigen mag niet van de Flora- en Faunawet. „Het is een mooi beestje”, zegt Joke Vaartjes, bij wie kenner Brinkcate vandaag op bezoek is.

Brinkcate (Twents accent, lang, zilvergrijs haar in een staart) is gespecialiseerd in overlastbestrijding op een martervriendelijke manier. Sommige bestrijders adverteren met apparaatjes die vervelende geluiden maken, of met „marterspray”. „Maar dat werkt allemaal niet”, weet Brinkcate, die bij veel gemeenten bekend is. „Ik ga ook niet precies verhalen wat ik doe, dan weten die beunhazen het straks ook.” Maar doden is het in ieder geval niet.

De buurman komt buiten. Hij heeft ook getrappel gehoord, in de dakgoot

Op deze plekken kom je de steenmarter het vaakst tegen:

De Deldenaar rijdt vanuit „het mooiste plekje van Overijssel” met z’n stationwagen heel Oost-Nederland door. Eén keertje naar Rotterdam-Zuid, „maar dat bleken bosmuizen”.

Hij was hovenier en vaak in de natuur, maar na een vraag over steenmarteroverlast ging het balletje rollen. Eén keer was hij opeens op tv, toen in het stadion van Heracles een marter zat. Was hij 30.000 keer bekeken op YouTube. Hij verdient er een zakcentje mee.

Vandaag is hij naar Zwolle gekomen omdat Joke vermoedt dat er steenmarters boven de badkamer wonen. Ze hoort gepiep en gestommel terwijl ze onder de douche staat. Brinkcate heeft een checklist. Zijn er grote vliegen in huis? Hoort u dingen rollen? Stinkt het? Nee, geen stank, maar er lijken soms wel vliegen te zijn. „Dat kan een indicatie zijn”, zegt Brinkcate. „Die komen af op de prooien die steenmarters meenemen voor hun jongen.”

Eerst maar even naar buiten. „Nu gaan we ons inleven in een steenmarter.” De schutting is een probleem, zegt hij. Daar klimmen ze zo op, dan in de dakgoot, dan onder de dakpannen. „Een uitgerekte steenmarter is een soort lange worst.” Die kunnen wel door kleine gaten. Door stukjes plexiglas aan te brengen, waar de marter op uitglijdt, is het op te lossen. De buren moeten dat ook doen.

Foto Catrinus van der Veen

Han Brinkcate op zoek naar steenmarters in Zwolle. „Ik ga ook niet precies verhalen wat ik doe, dan weten die beunhazen het straks ook.”. Foto Catrinus van der Veen

De buurman komt naar buiten, krijgt bij het handen schudden een visitekaartje. Hij heeft ook getrappel gehoord, in de goot. En iets slepends er achteraan – de staart. De buurman krijgt ook een gratis advies: een rol kippengaas aanbrengen op de schutting. Maar wordt dat niet lelijk? „Luistert u eens naar mij”, zegt Brinkcate. „Dat gaas gaat oxideren, dan wordt het helemaal groen, niet meer dat lelijke zilver.”

Op naar de badkamer

Na een rondje buiten nadert binnen de climax. Op naar de badkamer van Joke. Brinkcate slaat een paar keer op de muur, trekt een stethoscoop tevoorschijn en houdt hem tegen het plafond. Na een gespannen stilte: „Ik hoor niks. Ik ruik ook niks. Dit gebeurt altijd, als ik er ben dan is ’t ie er niet.” Toch weet Joke het zeker, ze heeft het gehoord, ze slaat nog een keer op de muur. Weer niks.

„We kijken het nog even aan”, zegt Brinkcate. Als de klachten na het toepassen van de tips nog niet verdwijnen komt hij over een aantal weken gratis terug. „Maar het kunnen ook mussen onder de zonnepanelen zijn.”