Drenthe dreigt met boycot bij sluiting van gevangenissen

Commissaris Tichelaar woedend over plan om gevangenis Veenhuizen te sluiten.

De provincie Drenthe dreigt niet langer mee te werken aan de opvang van asielzoekers en het plaatsen van windmolens als gevangenis Esserheem in Veenhuizen alsnog dichtgaat. Dat zei commissaris van de koning Jacques Tichelaar (PvdA) vanochtend op Radio Drenthe.

Tichelaar is woedend over de nieuwe bezuinigingen in het gevangeniswezen die minister Ard van der Steur (Veiligheid en Justitie, VVD) maandag in een brief aan de Tweede Kamer aankondigde. Die zijn „onvermijdelijk” omdat er nu ongeveer drieduizend cellen leegstaan – dat is ongeveer een derde van het totaal – en dat zullen er volgens het ministerie de komende vijf jaar almaar meer worden door de daling van de criminaliteit, gevolg van onder meer de vergrijzing.

Het personeel van de Dienst Justitiële Inrichtingen is maandag geïnformeerd. De dienst is gevraagd voor de zomer met een plan te komen. Volgens een intern stuk blijkt dat rekening wordt gehouden met sluiting van locaties in Heerhugowaard, Almelo, Zeist, Almere, Esserheem (Veenhuizen), Ter Apel en Zoetermeer. Ook drie jeugdinrichtingen , waaronder Het Poortje in Groningen staan op de nominatie de deuren te sluiten. In totaal 1.900 personeelsleden dreigen boventallig te worden verklaard, en moeten 700 mensen mobiel worden ingezet.

Tot groot ongenoegen van oppositiepartijen in de Tweede Kamer, de FNV en ook commissaris Jacques Tichelaar. Twee jaar geleden hebben de noordelijke provincies met toenmalig staatssecretaris Fred Teeven (VVD) ‘toekomstbestendige’ afspraken gemaakt over de gevangenissen. De uitkomst daarvan was dat de gevangenis in Hoogeveen moest sluiten, maar dat die in het Groningse Ter Apel en Veenhuizen open kunnen blijven.

Tichelaar op Radio Drenthe: „Je kunt nu niet zeggen: daar hebben we nog eens over nagedacht. Ik vind dit echt een onbetrouwbare overheid, als het kabinet dit zou doorzetten. Dus ik zal ons college vandaag voorleggen om, mocht dit doorgaan, onze afspraken met de overheid over bijvoorbeeld de opvang van asielzoekers, windenergie en natuur ook eenzijdig op te zeggen. En dan wachten we het telefoontje van staatssecretaris Dijkhoff wel af.”

In Veenhuizen zijn de gevangenissen Norgerhaven en Esserheem nog in gebruik, nadat eerder Groot Bankenbosch werd gesloten. In Norgerhaven zitten sinds september Noorse gevangenen hun straf uit. Van de 500 cellen in beide gevangenissen moeten er 250 verdwijnen.

Vakbond FNV noemt de beoogde sluiting van de gevangenissen „onaanvaardbaar en in strijd met eerdere beloftes”. In 2015 zei toenmalig staatssecretaris Fred Teeven dat er geen gevangenissen meer zouden worden gesloten. Volgende week debatteert de Tweede Kamer hierover.