Rokjesrel

Mooie rel deze week in de hoofdstad. Werkneemsters van het stadsloket in Nieuw-West kregen van hun vrouwelijke teamleider te verstaan dat ze niet meer in een kort rokje naar het werk mochten komen. En ook niet in knielaarzen. Werknemers klaagden. Twitter ontplofte.

Interessant. Werkgevers hebben wettelijk het recht om allerlei dingen voor te schrijven. Op het gebied van veiligheid. Over hoe je omgaat met sociale media. En ook op kledinggebied. Maar er zijn factoren waar je rekening mee moet houden. Ik noem vier essentiële spelregels.

1 Timing

Als werkgever kun je tot op zekere hoogte bepalen hoe je medewerkers er bijlopen. Maar het is wel de vraag wanneer je dat doet. Wie duidelijk is voordat een medewerker in dienst treedt, voorkomt veel problemen. Zo weet ik bijvoorbeeld dat ik met mijn driedagenbaard nul kans maak op een baan in een Disneypark. De ‘Disney Look’ staat uitgebreid beschreven op disneycareers.com. Inclusief de regels op het gebied van snorren en baarden. Ouderwets duidelijk.

2 Wie beslist?

Of je gelijk hebt of niet, als teamleider kun je niet eigenhandig de kledingregels veranderen. Daarvoor moet je bij een hoger orgaan zijn. Of juist bij de werknemers zelf. In het medische vak gelden bijvoorbeeld tal van strikte protocollen en gedragsregels. Maar omdat vele daarvan worden opgesteld door de professionals zelf, wordt er weinig geklaagd en redelijk nageleefd. We streven nu eenmaal naar autonomie en we buigen voor autoriteit. Maar naar een teamleider luisteren we – zeker in Amsterdam – nu eenmaal niet graag.

3 Beginselen

Een nieuwe regel die voortvloeit uit een geaccepteerd principe wordt sneller overgenomen. Een principe als het schadebeginsel bijvoorbeeld: volwassen mensen moeten kunnen doen wat ze willen, zolang ze anderen maar geen schade toebrengen.

Daarom mocht iedereen overal roken tot 2004. Het ging tenslotte om je eigen gezondheid. Maar toen werd bewezen dat meeroken ook schadelijk is, kwam er al snel een rookverbod voor werkomgeving, horeca en publieke ruimtes. Zodra blijkt dat korte rokjes schade aanrichten, wordt ook deze discussie een stuk eenvoudiger.

4 Hoger belang

Sommige bedrijven hanteren zeer strikte regels. Wie op het bedrijfsterrein van Exxon, Shell of DSM belt in een rijdende auto (ook handsfree), wordt geschorst of ontslagen. Streng, maar iedere werknemer begrijpt het. Het gaat niet om een gril van de werkgever of om wat werknemers leuk vinden. Het gaat om een duidelijk, hoger belang – veiligheid – waar beide partijen zich naar dienen te schikken. In Nieuw-West was het hogere belang onduidelijk.

Ik zeg het zachtjes, maar de teamleider in Nieuw-West had misschien best een punt. Een stadsloket is dan wel geen Disneypark, maar ook geen Waldolala. Hoe dan ook, ze hield zich niet aan de spelregels hierboven en dan heb je bij voorbaat verloren.

De mensen die meteen het hoofd van de teamleider eisten gaven overigens helemaal niet om spelregels. Zij zagen vooral een mooie kans om zichzelf te profileren als vrijheidsstrijder.

En laten we het maar niet hebben over de honderden mannen die meteen online nog kortere rokjes en meer knielaarzen eisten. Allemaal onder werktijd nota bene.