‘Slachtoffer’ FIFA eist 34 miljoen in corruptiezaak

De FIFA eist een deel op van de tegoeden van ex-bestuurders waarop beslag is gelegd. In de claim van woensdag erkent zij dat het WK 2010 is ‘verkocht’.

Wereldvoetbalbond FIFA heeft een vordering uitgebracht op ten minste 38 miljoen dollar (ruim 34 miljoen euro) van de 100 miljoen dollar aan bevroren tegoeden en 190 miljoen dollar aan geconfisqueerde bezittingen. De Amerikaanse opsporingsautoriteiten hadden hier vorig jaar beslag op gelegd in de omvangrijke corruptiezaak rond voetbalbestuurders uit Noord-, Midden- en Zuid-Amerika.

Onderdeel van de vordering is een geëiste restitutie van 10 miljoen dollar aan FIFA-ontwikkelingsgeld, dat door Zuid-Afrika als steekpenningen is betaald aan twee FIFA-bestuurders teneinde het WK in 2010 binnen te slepen. De FIFA erkent dus dat dat WK ‘verkocht’ is en noemt het misbruik van dit ontwikkelingsgeld „diefstal”.

1 Waarom denkt de FIFA aanspraak te maken op restitutie?

De FIFA bracht woensdag de hoogte van de schadevergoedingen naar buiten die ze als ‘benadeelde organisatie’ eist uit de bevroren tegoeden en bezittingen van ex-bestuursleden. De wereldvoetbalbond wordt door de Amerikaanse justitie beschouwd als slachtoffer, zolang de wereldvoetbalbond medewerking verleent aan het onderzoek en zich intussen op organisatorisch vlak hervormt.

Bij de slachtofferrol hoort ook deze vergoedingseis. De FIFA beroept zich op de ‘Mandatory Restitution to Victims Act’. De FIFA eist 28 miljoen dollar salarissen en bonussen terug die ex-bestuurders tijdens hun dienstverband uitgekeerd kregen van de wereldvoetbalbond. Ook verhaalt de FIFA een nog onbekend deel schadevergoeding wegens imagoschade en misbruik van „de waarde van het merk FIFA”.

2 Wie zijn de meest frauduleuze ontvangers van FIFA-gelden?

De FBI heeft jarenlang onderzoek gedaan naar een omvangrijke corruptiezaak waarbij marketing- en televisierechten op frauduleuze wijze werden verkregen door marketingbedrijven. Daarbij werd door voetbalbestuurders op vele manieren oneigenlijk geprofiteerd van bepalende posities. In totaal zijn 41 mensen verdacht van enige betrokkenheid bij dit „wereldkampioenschap fraude”, zoals de Amerikaanse minister van justitie de corruptiezaak vorig jaar mei noemde toen de eerste aanhoudingen werden verricht. In totaal twintig ex-FIFA-bestuurders worden nu door hun voormalig werkgever aangeslagen, vier van hen hebben reeds (deels) bekend. De Amerikaan Chuck Blazer, die later informant van de FBI werd in ruil voor strafvermindering, staat voor het grootste bedrag op de claimlijst van FIFA: 5.374.148 dollar. Goede tweede is de Guatemalteek Rafael Salguero, die volgens de FIFA voor 5.134.980 dollar aan restitutie verschuldigd is. Nummer drie is Jack Warner van Trinidad & Tobago: 4.462.263 dollar. Blazer en Warner worden daarnaast nog door de FIFA aangeslagen voor de „diefstal” van 10 miljoen dollar.

3 Hoe zit het met de 10 miljoen dollar voor het WK 2010?

Het complot rond deze 10 miljoen betrof een afspraak tussen het Zuid-Afrikaanse bidteam en de begunstigden – Blazer, Warner zelf en een zoon en een aantal handlangers. Zij fingeerden dat dit bedrag werd uitgekeerd als ontwikkelingsgeld voor de ‘Afrikaanse diaspora in de Caraïben’. De betaling werd goedgekeurd door voormalig secretaris-generaal van de FIFA Jérôme Valcke. Maar in feite ging het om omkoping van stemmen in het 24-koppige uitvoerende comité van de wereldvoetbalbond: die van Blazer, Warner en een derde official. De FIFA onderschrijft dus de aanklacht van de Amerikaanse justitie, die de omkoping door Zuid-Afrika al had benoemd.

De wereldvoetbalbond erkent ook dat er in 1992, voorafgaand aan de stemming over het WK 1998 (winnaar Frankrijk), is gesjoemeld bij het verliezende bid van Marokko. Ook daarbij was Warner ontvanger van steekpenningen. Twaalf jaar later probeerde Marokko het opnieuw bij Warner, voor 1 miljoen dollar, maar die was al voor de ‘deal’ met Zuid-Afrika gegaan.

4 Is er een link met de verkiezing van de WK’s 2018 en 2022?

Niet in deze claim of in het onderzoek van de FBI. De Zwitserse justitie onderzoekt de geruchtmakende uitverkiezing van Rusland (2018) en Qatar (2022) in december 2010. Daarbij zijn ruim 150 verdachte transacties zijn gevonden. Dit onderzoek loopt nog, maar wat de conclusies ook mogen zijn: dat Rusland en Qatar de WK-organisatie nu nog zullen kwijtraken is zeer onwaarschijnlijk.