Donald Trump bepaalt de strijd

Wie of wat kan Trump nog stoppen? Republikeinen denken aan chaos, Democraat Clinton aan een positieve boodschap.

Welke presidentskandidaten lopen aan kop?

De ene partijrevolte, die van Bernie Sanders, is (even) tot staan gebracht. De andere, die van Donald Trump, dendert met nog meer energie voort. De kansen van miljardair Trump op de Republikeinse presidentsnominatie zijn dinsdagnacht een stuk groter geworden, na een nieuwe zegereeks in de voorverkiezingen. Trump won drie van de vier staten waarvan de uitslagen al binnen zijn, en het grootste deel van de gedelegeerden. In Missouri ligt hij nipt voor op zijn rivaal Ted Cruz. Kandidaat Marco Rubio, door Trump vernederd in zijn thuisstaat Florida, stapte uit de race.

De Republikeinse partijtop probeert al maanden Trumps opmars te stuiten, maar niets heeft nog geholpen. Er is nog één kandidaat in de race die de goedkeuring van de partijtop kan dragen: gouverneur John Kasich van Ohio. Maar Kasich won dinsdagnacht in zijn eigen staat voor het eerst, en kan de benodigde 1.237 gedelegeerden niet meer binnenhalen.

Kasich zei dat hij alleen in de race blijft voor een ‘contested Convention’. Hij hoopt daar in de chaos van stemmingen en discussies opeens de wind in de rug te krijgen. Maar het is allemaal speculatie, en omslachtig rekenwerk.

Het kán nog

Kasich pakt nu 66 gedelegeerden van Trump af. Als Kasich en senator Ted Cruz ervoor zorgen dat Trump niet de benodigde 1.237 gedelegeerden wint (de helft van het totaal, plus een), kan de race nog op de conventie in Cleveland beslist worden, in juli, via stemrondes en politieke messentrekkerij. Het kán nog, en dat is dan de laatste hoop van zijn tegenstanders dat Trump de nominatie ontgaat.

Trump kan de komende weken op eigen kracht aan alle discussies een einde maken, door te blijven winnen. Dinsdagnacht won hij opnieuw met overmacht. De winst in Illinois, waar vorige week rellen uitbraken bij een afgelaste bijeenkomst in Chicago, toont aan dat zijn aanhang trouw is.

Voor de Democraten is het uitstappen van Rubio goed nieuws. Ze zagen in hem lang de kansrijkste Republikein. Trump zou volgens de meeste peilingen een tweestrijd met Clinton verliezen, gemiddeld met ruim 6 procentpunt verschil. Maar Trump heeft bewezen dat politieke modellen bij hem niet opgaan. Hij haalt nieuwe kiezers bij de Republikeinse partij binnen. Mensen vaak die niet of zelden stemmen. Dat kan hem ook in november lukken.

Clinton kan een harde campagne voeren, maar Trump heeft aangetoond dat hij juist het liefst zo’n campagne voert. Clinton experimenteert nu met een positief verhaal, waarin ze Trump als tegenpool gebruikt. In een moddergevecht wint Trump meestal, is de les die Democraten uit de Republikeinse race kunnen trekken.