Schaduwboksen

De enige vogel waarvan bekend is dat hij zijn eigen spiegelbeeld herkent, is de ekster. Alle andere vogelsoorten kunnen ten prooi vallen aan een gedragspatroon dat schaduwboksen heet: het aanvallen van de eigen reflectie die wordt aangezien voor een indringer in het territorium. Een wereldwijd overzicht (Ornithological Observations, 2013) vermeldt 78 soorten, uiteenlopend van kolibries tot kraanvogels, die dat doen. En die lijst groeit, vooral omdat steeds meer vogelsoorten zich in de bebouwde en dus spiegelende glazen omgeving vestigen.

De eerste Europese schaduwbokser werd door Charles B. Moffat beschreven (Irish Naturalist, 1903). Het is een merel die in 1898-1900 drie broedseizoenen op rij hetzelfde keukenraam aanviel. Over een bruine towie (Melozone fusca) is in Auk (1934) een mooie gevalsbeschrijving gepubliceerd onder de veelzeggende titel ‘Is the poor bird demented?’ Het doorgaans weldoordachte Nature (153, 1944) betichtte een schaduwboksende huismus van ‘mentale onaangepastheid’.

De mondiale recordhouder is nog steeds Gekke Gijs – de merel die in Rotterdam van 2004 tot 2010 vrijwel continu dezelfde glazen schuifpui bevocht.