Reclame hindert studiekeuze

nrcvindt

Wie psychologie wil studeren moet ook kunnen weten of het diploma een redelijke kans geeft op een baan. Dat valt meestal tegen. De behoefte aan psychologen is veel kleiner dan de vraag naar deze studie. Er zijn nu alleen al zo’n 8.500 studenten in de bachelors psychologie. De site studiekeuze123.nl, voor een deel beheerd door de universiteiten, studentenorganisaties en door het ministerie van onderwijs, gaf veel te rooskleurige informatie over de mogelijkheden voor een eenmaal afgestudeerde psycholoog. Volgens de site zou 86 procent van de psychologen een baan krijgen. Maar er stond niet bij dat slechts 55 procent van de psychologen ook echt een baan op het niveau van de studie vindt. De rest moet het met minder doen. In februari onthulde het tv-programma Monitor dit verschil. Inmiddels geeft de site alleen de banen op het niveau van de studie.

Maandag verscheen een onderzoek van de Keuzegids en DeDecaan.net waaruit bleek dat het hele hoger onderwijs de baan- en slagingskansen te rooskleurig voorstelt en belangrijke informatie weglaat. Voor afgestudeerden met een deeltijdbaan werd het voltijdssalaris gepresenteerd, veel meer dus dan ze in het echt verdienden. Marketing kreeg de voorkeur. Hoe kan een eindexamenleerling daar nog uit wijs worden?

Terecht eisen de Kamerleden Pieter Duisenberg (VVD) en Mohammed Mohandis (PvdA) een onderzoek naar de onafhankelijkheid van de gegevens van het hoger onderwijs. De voorlichting moet duidelijk en objectief zijn en ook gemakkelijk te vinden. Het slechte nieuws mag niet in de kleine lettertjes staan. Voor de student die zich heeft vergist, is, gezien de hoge extra kosten, een tweede studie nauwelijks meer mogelijk. Dan is het beter dat een student van te voren weet waar hij aan toe is.

De hoop is dat met objectieve informatie in de hand minder jongeren psychologie of andere overbezette vakken gaan studeren. Misschien besluiten sommigen wel om Duits te doen, een technisch vak of een bètastudie waar veel behoefte aan is. De al te rooskleurige informatie over baan– en slagingskansen van studies draagt ook bij tot de onevenwichtige verdeling van studenten over opleidingen.

In het onderzoek komen universiteiten er slechter af dan de hogescholen. Bij het hbo is na overleg met studenten een redelijk zorgvuldige monitor samengesteld. Maar toch zouden universiteiten én hogescholen niet meer in het bestuur van de voorlichtingssite studiekeuze123.nl moeten zitten. Voorlichting is iets anders dan reclame voor de eigen opleiding.