Laat Tuffie ons land healen

Arjen van Veelen schrijft wekelijks over een nieuwsfoto. Vandaag: Tuffie Vos, de stem van de NS

De stem die de omroepberichten van de NS inspreekt, kreeg opeens een gezicht. Tuffie Vos heet ze, stemartiest van beroep. Ze sprak reclames in voor Magnum en Dreft. Als kind al was ze de stem van de sprekende Barbie-pop. En dus ook van de NS.

De stem die je vertelt dat je trein vandaag niet rijdt. Die van: Ding-dong-daaang. Daamus. En. Heerun.

Ze klinkt lijzig en jazzy tegelijk, deftig, maar toch warm. Beatrix met xtc op.

Het stond al jaren op haar Wikipedia- pagina. Daar lezen we ook dat ze op het goed verstopte Radio 6 een jazzprogramma presenteert. Maar ze werd pas beroemd toen haar stemcoach dinsdag een filmpje op Facebook zette, waarin Tuffie haar galmende NS-stem opzet. Dat filmpje ging viraal. Nu weet iedereen hoe ze eruitziet. En noemt men haar Tuffie, als je beste vriendin.

Het was dus geen nieuw nieuws, maar het werd het wel. ‘Dit is de vrouw die jouw treinvertraging omroept’, klonken de koppen. Of: ‘De meest gehate stem van Nederland’.

Ik hield mijn hart vast. In Nederland lijk je tegenwoordig al snel te worden bedreigd. Laat staan als je het slechte nieuws brengt van de NS. Elke dag onheilstijdingen. Van Sappemeer Oost tot Schiphol Airport, van Arnhem Presikhaaf tot Heemstede-Aerdenhout.

Tot dan toe waren het vooral de treinconducteurs die het moesten ontgelden, terwijl Tuffie veilig in de geluidsstudio zat. Maar kon ze, nu haar gezicht bekend was, nog veilig over straat?

De NOS deed er intussen nog een schepje bovenop: ‘Stem van de NS baalt van nationale aandacht’. Dat interview stond overigens prominent op de website, weer met het gezicht erbij. Ik zat al te wachten op het volgende bericht: ‘Stem van NS ontvangt dreigbrief’.

Maar het viel wonderbaarlijk mee. Op de Facebook-pagina van het filmpje was het merendeel van de berichten positief. Mensen waren blij verrast dat de NS-stem ‘gewoon een mens’ was, en geen robot. Ook klonk er berouw: ‘Hoe vaak ik d’r wel niet heb uitgescholden als er weer vertraging was. Sorry Tuf!’

Slecht nieuws brengen is moeilijk, zeker in een land met zoveel burgers die al boos zijn, maar Tuffie Vos kan het kennelijk zo, dat de mensen haar uiteindelijk weinig kwalijk nemen. Er moet iets zijn met haar stem dat die zo zalvend werkt, als een kus op je zere knie.

Dat is deels een kwestie van vakmanschap. In een interview dat ze ooit aan Radio 1 gaf, vertelt ze bijvoorbeeld: „Er moet gewoon veel lucht in, dat klinkt vriendelijk en zacht.”

Zo brengt ze troost op perrons waar de laatste trein is vertrokken. Kleine domper: Tuffie spreekt al die berichten niet live in. Kan natuurlijk ook niet, als je er even over nadenkt. Ze heeft jaren geleden al allemaal losse woordjes en stationsnamen ingesproken. Eén dag werk. Een computer maakt daar dan zinnen van. Het mooie is dat je dus een geluidsarchief hoort, oud als licht van verre sterrenstelsels. En zelfs dan werkt het.

Toen NS privatiseerde, begon het bedrijf eufemismen te gebruiken voor vertragingen. Conducteurs kregen cursussen, waar ze leerden dat ze een vertraging ‘extra reistijd’ moesten noemen. In dezelfde tijd kwam in de politiek het ‘framen’ op: het verdraaien van onwelgevallig nieuws voor het gewone volk.

Dat volk is natuurlijk niet dom, vandaar dat burgers boos worden. Maar dat het op de NS-stations relatief kalm is gebleven, ondanks al het slechte nieuws daar, komt vermoedelijk door Tuffie.

De les is: het gaat wel degelijk om de toon waarmee je iets zegt.

Op haar site zegt ze over haar stem: warm, wendbaar, licht en sprankelend, levendig en dynamisch, kan worden gebruikt voor hardsell en softsell’. En ze schrijft dat ze het leuk vindt om meer van zichzelf in haar stem te leggen, ‘een subliminaal effect, zeg maar’.

Dat laatste maakt benieuwd. Hebben ook haar NS-berichten een subliminale, verborgen boodschap? En hoe luidt die boodschap?

In datzelfde Radio 1-interview vond ik een aanwijzing. Ze vertelt over haar passie, naast haar gewone commerciële werk: ze is heel spiritueel, ze doet aan healing en aura reading. En ze doet ook aan ‘soundhealings’, waarbij ze haar stem inzet als een helende klankschaal. Ze is een soort stemgenezeres.

Nu snap ik het. Dat ding-dong-daaang voorafgaand aan de vertragingsberichten is een soort klankschaal. En als Tuffie zegt: ‘Daamus. En. Heerun’ , dan is dat het begin van haar geleide meditatie.

Het zou goed zijn als Tuffies gave breder ingezet wordt. We zouden speakers kunnen neerzetten om slecht nieuws eerlijk, maar zalvend, te verspreiden.

Ding-dong-daaang. ‘Daamus. En. Heerun. Uw koopkracht gaat komend jaar met 10 procent achteruit, de zeespiegel stijgt, en in uw dorp komen nog eens 10.000 vluchtelingen.’

Tuffie weet zelfs een vastgelopen supporterstrein na een verloren uitwedstrijd te kalmeren. Ze kan gemakkelijk heel Nederland healen.