Longreads

Deze oplichter verkocht de Eiffeltoren tweemaal

‘Graaf’ Victor Lustig was een charmante zwendelaar die miljonair werd door onder meer de Eiffeltoren te verkopen.

De Eiffeltoren bij avond. Oplichter Victor Lustig wist in de vorige eeuw het bouwwerk meerdere malen te verkopen. foto Ruud Taal/ANP

‘Graaf’ Victor Lustig beheerste elke vorm van oplichting. Geldvervalsing, kaarttrucs, valse beleggingen en geveinsde aanvallen op zakenmannen maakten van hem een miljonair. Lustig’s belangrijkste slag was echter een nog veel grotere: het verkopen van de Eiffeltoren in Parijs. Niet één, maar twee keer. In deze boeiende longread van Smithsonian Magazine wordt het bijzondere leven geschetst van de meesteroplichter.

Hij was charmant, gesoigneerd, intelligent en sprak minstens vijf talen vloeiend: het verhaal van Victor Lustig leest als een roman. Geboren in 1890 in Oostenrijk-Hongarije, kwam hij tegen het eind van de Eerste Wereldoorlog in de Verenigde Staten terecht. Met kaarttrucs lichtte hij bootpassagiers - “maar enkel de gefortuneerde reizigers” - op die op weg waren naar de VS.

Eiffeltoren

In de jaren daarna groeide Lustig uit tot een gekend en gehaat zwendelaar. En toen moest zijn grootste klapper nog komen: het verkopen van de Eiffeltoren.

In 1925 trok Lustig naar de Franse hoofdstad en nam zijn intrek in een statig hotel op het Place de la Concorde. In een brief aan de top van de metaalindustrie beweerde hij namens de Franse overheid belast te zijn met het verkopen van het 317 meter hoge bouwwerk. Dat zou noodzakelijk zijn “vanwege constructiefouten, dure reparaties en politiek gedoe”.

De toren was te koop voor de hoogste bieder. Beweerde Lustig. En het lukte hem: twee keer wist de oplichter te cashen voor het ijzeren bouwwerk. Voor welk bedrag is niet bekend.

Ontsnapping

Het was uiteindelijk zijn hebzucht die tot de val van Lustig leidde. De graaf werd opgepakt omdat hij in 1938 16.000 dollar stal van zakenman Thomas Kearns. Ook in de gevangenis wist de oplichter zijn trucs in te zetten, ditmaal om te ontsnappen. Hij knoopte bedlinnen aan elkaar, zaagde zijn tralies door en kroop naar buiten. Bewakers die dit schouwspel waarnamen, wist hij te misleiden door zich voor te doen als glazenwasser.

Enkele maanden na zijn ontsnapping werd Lustig wederom gearresteerd en dit keer opgesloten op een extra bewaakte afdeling.

Hoe het afliep met Lustig en waarom er vraagtekens worden gezet bij zijn identiteit kun je lezen in de longread : The Man Who Sold the Eiffel Tower. Twice. (geschatte leestijd: 10 minuten)