Bacterie krijgt smaak van PET te pakken

Een Japanse bacterie blijkt het vermogen te hebben ontwikkeld om plastic af te breken. Langzaam, dat wel.

Ruim de helft van alle PET-plastic wordt nu nog gestort of verbrand. Foto Bloomberg

Op het terrein van een Japanse recyclefabriek voor PET-flessen is een bacterie ontdekt die de kunststof PET opeet. Zover bekend is het de enige bacterie die dit doet, schrijven de Japanse ontdekkers deze vrijdag in Science. De vondst kan helpen om PET beter te recyclen.

PET is een van de belangrijkste plastics ter wereld: van de 300 miljard kilo geproduceerd kunststof per jaar is ruim 50 miljard kilo PET. Het zit niet alleen in PET-flessen, maar ook in ander verpakkingsmateriaal en vooral in polyester kleding.

Hoewel PET de best gerecyclede kunststof is, wordt meer dan de helft van het PET gestort of verbrand. Het is niet biologisch afbreekbaar, behalve dus door de bacterie Ideonella sakaiensis uit het Japanse recycleterrein. In een lab bleek de bacterie te groeien op PET-folie en wat voedingsstoffen. De bacterie breekt PET af met enzymen (twee ervan zijn geïdentificeerd) die zover bekend in geen enkel ander organisme voorkomen. Het lijkt erop dat de bacterie op het Japanse recycleterrein geëvolueerd is.

De bacterie deed er wel zes weken over om dun PET-folie af te breken. Bij PET uit flessen, dat een sterke kristalstructuur heeft, verloopt de afbraak twintig keer zo langzaam. Als het sneller ging, was dat op het fabrieksterrein vast opgevallen.

Toch kan de ontdekking „belangrijke gevolgen” hebben voor de PET-recycling, oordeelt de Duitse biotechnoloog Uwe Bornscheuer in een commentaar in Science. „Het zou een alternatief kunnen bieden voor de chemische routes die nu ontwikkeld worden om PET te ontbinden”, vindt ook Maarten van der Zee, specialist in biologisch afbreekbare plastics aan Wageningen UR.

PET is een polymeer van ethyleentereftalaat (vandaar de afkorting). De bacterie breekt PET af tot ethyleenglycol en tereftalaat. Chemici kunnen dat ook, maar het proces is niet efficiënt. Door de PET-afbraakgenen van Ideonella in een labbacterie op te voeren, kunnen biotechnologen misschien een efficiënt biologisch proces ontwikkelen, denkt Bornscheuer.