Onnodige risico’s bij spoorvervoer met gevaarlijke stoffen

Dat concludeert de Onderzoeksraad voor de Veiligheid na onderzoek van een treinbotsing in Tilburg.

Op 6 maart 2015 botsten in Tilburg een goederentrein en een passagierstrein op elkaar. Reden voor de Onderzoeksraad voor de Veiligheid om een onderzoek te starten naar het vervoer van gevaarlijke stoffen Foto ANP (Ginopress)

Spoorbedrijven creëren onnodige risico’s bij het transport van gevaarlijke stoffen over het spoor. Ook zijn ze zich te weinig bewust van de risico’s. Dat concludeert de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) na onderzoek van een botsing tussen een reizigerstrein en een stilstaande goederentrein in Tilburg in maart vorig jaar.

Staatssecretaris Sharon Dijksma (Infrastructuur en Milieu, PvdA) neemt de aanbevelingen en de conclusies van de OVV “ter harte” en gaat hierover in gesprek met de sector. Zo laat ze weten aan ANP.

Dijksma vindt het advies van de onderzoeksraad om in de achterste wagen van de goederentrein geen gevaarlijke stoffen meer te vervoeren een “zinvolle suggestie”. Ze zal dit aan de orde stellen bij internationale instanties. Over een paar maanden stuurt de staatssecretaris een uitgebreide reactie op het rapport naar de Kamer.

Waar worden gevaarlijke stoffen in Nederland per spoor vervoerd? De rode trajecten worden het meest gebruikt.

Bron: Risicokaart Rijksoverheid

Bron: Risicokaart Rijksoverheid

Lichtgewonde passagiers en onwel geraakte politieagenten

De achterste wagon van de goederentrein, geladen met het brandbare en explosieve butadieen, raakte hierbij lek. Door de botsing raakten een aantal passagiers lichtgewond en werden een paar politieagenten onwel door inademing van het vrijgekomen gas. De OVV waarschuwt dat dit type ongevallen zeer ernstige gevolgen kan hebben.

De OVV maakte een animatievideo over de botsing

Geen oude reizigerstreinen inzetten

De OVV beveelt de NS aan om geen oude reizigerstreinen in te zetten op trajecten waar ook gevaarlijke stoffen over worden vervoerd. Die oude treinen zijn niet zo goed beveiligd als de nieuwere. Ook zouden goederentreinen in de achterste wagon geen gevaarlijke stoffen mogen vervoeren. De Raad vindt dat de staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu dit moet voorschrijven.

Het ongeluk ontstond nadat een goederentrein drie uur later dan gepland vertrok van chemiepark Chemelot in Zuid-Limburg naar Rotterdam. In Tilburg werd gestopt om een machinistenwissel mogelijk te maken. De trein werd op een te kort zijspoor gezet omdat de vervoerder een te korte lengte van de trein opgaf. De machinist van de reizigerstrein reed door een rood sein en botste op de achterste wagon, die geladen was met het brandbare en explosieve butadieen.

Het voorste gedeelte van de reizigerstrein schoof omhoog tegen de ketel aan waarna de lekkage ontstond. Dit type oude reizigerstrein heeft geen buffers.

Oud treintype Mat’64 rijdt vanaf mei niet meer

In een reactie geeft een woordvoerder van NS aan dat zij afgelopen november in een eigen onderzoek naar de botsing, dat ze uitvoerden met ProRail en DB Schenker, al dezelfde conclusies trokken. De NS is nog bezig met “eeen analyse welke treintypen ingezet kunnen worden op trajecten waar ook gevaarlijke stoffen worden vervoerd”, zo laat de woordvoerder weten. Het duurt nog een paar maanden voordat dit onderzoek is afgerond.

Het desbetreffende treintype Ma6’64 dat betrokken was bij de botsing wordt binnenkort niet meer ingezet door de NS. Per eind april rijden zij niet meer.

Ook chemiebedrijven moeten minder risico’s nemen

Volgens de OVV maakt het onderzoek duidelijk dat de betrokken spoorbedrijven:

“om logistieke en economische redenen beslissingen namen die afbreuk deden aan het effect van reeds geldende veiligheidsmaatregelen. Dat getuigt volgens de Raad van te weinig risicobewustzijn bij de spoorbedrijven.”

Daarnaast is er voor chemiebedrijven ook een belangrijke rol weggelegd bij risicobeheersing, zo schrijft de Raad. De bedrijven blijven verantwoordelijk voor de veiligheid wanneer de gevaarlijke stoffen het bedrijfsterrein verlaten en per spoor worden vervoerd.