Een beursgang als drukmiddel

Wie koopt de lichttak van Philips? Er is een handvol potentiële kopers, maar een beursgang is ook nog een optie. Binnenkort valt de beslissing voor de ruim 33.000 medewerkers.

Illustratie Pepijn Barnard

Wie koopt de lampen van Philips? Al anderhalf jaar is Philips bezig met de verkoop van zijn lichtdivisie, maar tegelijk wil het tot het állerlaatste moment al zijn opties open houden. De lampentak – die het Nederlandse technologiebedrijf groot maakte – in zijn geheel verkopen is een mogelijkheid, de andere is het bedrijfsonderdeel in delen naar de beurs te brengen.

Er zit inmiddels schot in de zaak. De ruim 33.000 medewerkers van Philips Lighting Solutions krijgen binnenkort waarschijnlijk meer duidelijkheid over wie hun nieuwe eigenaar wordt. Het verkoopproces gaat binnen enkele weken een beslissende fase in, zeggen bronnen rond de onderhandelingen. In april kan al een knoop worden doorgehakt.

Momenteel zijn de potentiële kopers druk met uitgebreid boekenonderzoek, zeggen ingewijden. Wat kópen we eigenlijk, willen deze partijen weten. Een eerste, niet-bindend bod hebben ze volgens de betrokkenen al gedaan. Binnen enkele weken zou de deadline voor een tweede, bindend bod volgen. Maar tegelijk ligt ook de optie van een beursgang nog op tafel. Een optie die Philips tot op het laatst open houdt om druk te zetten op de onderhandelingen.

Philips (24 miljard euro omzet, 113.000 werknemers) gaat vanzelfsprekend voor de hoogste opbrengst. Dat geld kan het goed gebruiken om de gezondheidstak – Philips’ resterende kernactiviteit – te versterken. Topman Frans van Houten heeft herhaaldelijk gezegd dat hij overnames op dat vlak wel ziet zitten. Daar heeft hij echter wel geld voor nodig.

Maar een makkelijk verkoopverhaal voor Lighting Solutions heeft Philips niet. De verlichtingsindustrie zit middenin een moeizame overgang van gloeilampen naar LED-lampen, die veel minder vaak vervangen hoeven te worden. Daardoor daalt de omzet. Dat maakt Lighting Solutions een vrij riskante investering. Wat ook niet helpt: de Duitse concurrent Osram heeft zijn lampendivisie ook in de etalage staan – kopers hebben dus de keus.

Hoe probeert Philips er toch de beste deal uit te slepen?

Optie één: in één keer verkopen

Voor optie één, verkoop in zijn geheel, is volgens internationale media nog een handvol potentiële kopers over, bronnen bevestigen dat. Het gaat om een combinatie van investeringsmaatschappijen Blackstone en Onex, investeringsfondsen Apollo en Melrose, en een Chinees consortium van investeerders onder leiding van GO Scale Capital. Geen van deze partijen wil reageren.

Eerder werden ook private-equitybedrijven CVC en KKR nog genoemd als geïnteresseerden, maar die lijken inmiddels afgehaakt. Ook zij geven geen commentaar.

Hoe meer potentiële kopers, hoe beter voor Philips. Tegelijk wijzen zakenbankiers erop dat de lichttak, die vorig jaar 7,4 miljard euro omzette met een brutowinst van 600 miljoen, zó groot is, dat niet veel partijen die zomaar kunnen kopen.

Vervelend voor Philips is wel dat een van de overgebleven kandidaten een hoop onzekerheid met zich meebrengt: GO Scale. Het Chinese consortium heeft eerder geprobeerd een ander lichtonderdeel van Philips te kopen, Lumileds & Automotive. De deal was zelfs al rond, maar werd in januari tegengehouden door de Amerikaanse autoriteiten, omdat met Lumileds ook gevoelige technologie in Chinese handen zou vallen. Die verkoop is dus mislukt – nu is Lumileds opnieuw in de aanbieding.

Zo’n mislukking zal Philips niet opnieuw willen riskeren. Het staat niet vast dat de Amerikaanse autoriteiten ook een overname van Lighting Solutions door GO Scale zullen tegenhouden. Maar Philips zal wel extra goed nadenken voor het wéér met deze Chinese partij zaken doet.

Optie twee: naar de beurs

Als het allemaal niks wordt, heeft Philips nog een tweede optie achter hand: een beursgang. Deze mogelijkheid zal Philips zo lang mogelijk open willen houden, zodat de potentiële kopers druk voelen.

Het is een truc – een dual-track proces, in jargon – die wel vaker wordt toegepast. Het komt voor dat een beursgang tot in de puntjes wordt voorbereid, tot en met het opstellen van een omvangrijk prospectus en het houden van een roadshow voor potentiële beleggers aan toe, en uiteindelijk op het laatste moment toch niet doorgaat. Dan wordt het bedrijf alsnog onderhands verkocht aan de hoogste bieder.

Als Philips uiteindelijk toch kiest voor een beursgang, betekent dat wel dat de verkoop wordt uitgesmeerd over een langere periode. Bij een beursgang worden nooit alle aandelen in een keer verkocht. Die vertraging kan een nadeel zijn voor het Philipsbestuur. Bovendien is het klimaat voor een beursgang onzeker. De beurzen zijn grillig en de aandelenkoersen zijn sinds begin dit jaar flink gedaald. Dat maakt een beursgang een gok – nog meer dan gewoonlijk. Vorige maand nog stelde de Nederlandse buizenmaker Sif zijn beursgang op het laatste moment uit vanwege de onrust op de markten. Zo’n misser zal Philips absoluut willen vermijden.