Schade aan het merk Sjarapova na dopingtest

De Russische tennisster Maria Sjarapova is positief getest op het middel meldonium. Dat gebruikt ze al jaren, maar het is sinds dit jaar verboden.

Maria Sjarapova tijdens haar persconferentie in Los Angeles, maandag. Foto Kevork Djansezian/AFP

De eerste grote sponsor heeft zich voorlopig van Maria Sjarapova gedistantieerd. Nike, jarenlang kledingsponsor van de Russische tennister, zegt in een statement „bedroefd en verrast te zijn” en de samenwerking met haar te schorsen hangende het onderzoek naar haar dopinggebruik. In 2010 sloot zij met Nike nog een achtjarig contract af van naar verluidt 64 miljoen euro.

Maandag maakte Sjarapova op een persconferentie in een hotel in Los Angeles bekend dat ze onlangs positief heeft getest bij een dopingcontrole. De voormalig nummer één van de wereld werd op de Australian Open, begin dit jaar, betrapt op het gebruik van meldonium, een medicijn tegen hartfalen dat sinds 1 januari 2016 op de dopinglijst staat. Dit gebeurde op 26 januari, de dag nadat ze in de kwartfinale had verloren van Serena Williams.

Imagoschade dreigt voor de tennisster die uitgroeide tot een merk. Ze heeft eigen snoepjes (Sugarpova) en een eigen kledinglijn. Volgens zakenblad Forbes is de vijfvoudig grandslamwinnares de best betaalde vrouwelijke sporter ter wereld. Ze verdiende 27 miljoen euro in één jaar.

Sjarapova gebruikte meldonium al sinds 2006 op doktersadvies vanwege „verschillende gezondheidsproblemen”, waaronder een tekort aan magnesium en tekenen van diabetes. Het medicijn wordt vooral in Rusland en Oost-Europa gebruikt, tegen hartfalen en pijn op de borst. Het gebruik ervan werd altijd toegestaan, tot wereldantidopingorganisatie WADA concludeerde dat het een positieve werking heeft op het uithoudingsvermogen.

Sjarapova werd op 22 december geïnformeerd dat het middel vanaf 2016 op de dopinglijst stond, maar de tennisster erkende dat ze niet naar de lijst heeft gekeken. Opmerkelijk, aangezien de topsporter werkt met een team van professionals. „Ik heb een grote fout gemaakt”, zei ze maandag. „Ik heb mijn fans en mijn sport in de steek gelaten.”

Hoewel meldonium de situatie van hartpatiënten ten goede komt, is het de vraag of het middel de prestaties van gezonde sporters verbetert. De Letse fabrikant van het medicijn beweert op zijn site van wel, maar er is nooit onderzoek gedaan naar de uitwerking van meldonium op gezonde mensen.

Was het opzet? Dan 4 jaar schorsing

De internationale tennisfederatie ITF gaat zich buigen over de zaak en bepaalt daarna de strafmaat. Vanaf komende zaterdag is de tennisster voorlopig geschorst, in afwachting van het definitieve oordeel. De vraag is of haar verklaring als plausibel wordt gezien: gebruikte ze het middel daadwerkelijk zonder opzet? „Bij opzettelijk gebruik kun je uitgaan van een schorsing van vier jaar. Als er geen opzet verondersteld wordt, kun je uitgaan van twee jaar of misschien nog minder”, zei Herman Ram, de directeur van de Nederlandse Dopingautoriteit, tegen de NOS.

De voorbije weken werden meerdere Oost-Europese sporters betrapt op meldonium. Ram had dat onlangs al voorspeld. „Als er een nieuw middel op de dopinglijst komt, merk je altijd dat het nog onbekend is en er daardoor startproblemen zijn. Er lopen dan direct sporters tegen de lamp”, zei hij toen.