Agressief debat in Flint toont verharde strijd tussen Sanders en Clinton

De Democratische kandidaten Hillary Clinton en Bernie Sanders op het debatpodium in Flint, Michigan. Foto Carlos Osorio / AP

De strijd tussen de Democratische kandidaten Bernie Sanders en Hillary Clinton verhardt met voorverkiezingen in Michigan en Mississippi in het vooruitzicht. Dat bleek uit het agressieve debat vannacht.

Aandacht voor watercrisis

Het debat vond vannacht plaats in Flint. De ogen van Amerika zijn al weken gericht op deze kleine stad in de staat Michigan. Anderhalf jaar lang dronken en wasten inwoners zichzelf en hun kinderen in zwaar vervuild water. Veel van hen zullen levenslang kampen met de schadelijke gevolgen van loodvergiftiging. President Obama riep in januari de noodtoestand uit in Flint en zegde miljoenen dollars toe om de getroffen stad te helpen.

Clinton bezocht Flint kort na haar verlies in New Hampshire, waar zij de ramp beschreef als een burgerrechtenkwestie vanwege de overwegend Afro-Amerikaanse bevolking. Volgens de voormalig minister van Buitenlandse Zaken zou een rijke blanke stad niet hetzelfde zijn overkomen. Clinton bezocht de stad meerdere malen, riep kiezers op lokale hulporganisaties te steunen en probeert het Congres onder druk te zetten wetgeving aan te nemen om Flint te helpen.

Hillary Clinton tijdens een kerkdienst in Flint op 7 februari:

Sanders ziet de ramp in Flint vooral als een gevolg van jarenlange verwaarlozing van de Amerikaanse infrastructuur. Zowel Clinton als de senator uit Vermont spraken zich bij de opening van het debat fel uit tegen de bestuurders van de stad en de staat. Clinton schaarde zich voor het eerst achter Sanders’ oproep tot het aftreden van de Republikeinse gouverneur Rick Snyder.

Wall Street en de ‘bailouts’

Maar al snel werd het debat scherper, toen de federale noodhulp aan de Amerikaanse auto-industrie en Wall Street ter sprake kwam. Clinton viel Sanders hard aan op zijn weerstand die te steunen. Vooral dat eerste moet de kiezers in Michigan aanspreken, de staat die ooit het centrum was van de Amerikaanse auto-industrie. In de verkiezingen van 2012 bracht president Obama zware schade toe aan zijn Republikeinse tegenstander Mitt Romney door hem op zijn weerstand tegen de zogeheten bailout aan te vallen, herinnert Politico de kijker. Hoewel de economie van Michigan is bijgetrokken na de federale steun, is de werkgelegenheid nog altijd minder dan twintig jaar geleden.

Sanders probeerde, net zoals in vorige debatten, Clinton af te schilderen als een marionet van Wall Street vanwege haar goedbetaalde lezingen bij financiële organisaties en hun fikse campagnedonaties aan de kandidaat. Hij riep haar op haar toespraken vrij te geven aan het publiek. Sanders benadrukte dat hij nog nooit een lezing had gegeven aan Wall Street en dus niet in de zak zit van lobbyisten. Volgens The New York Times was de afgunst van de senator voor zijn tegenstander op zijn gezicht af te lezen. Hij beschuldigde “de vrienden” van Clinton op Wall Street van het “vernietigen” van de Amerikaanse economie.

Agressiever debat

Ondanks de soms wat verhitte discussies bleef het verrassend agressieve debat vele malen beschaafder dan het meest recente Republikeinse debat. De kandidaten vielen elkaar regelmatig in de rede en Clinton beschuldigde Sanders impliciet van stemmingmakerij. “Laten we het eens over de feiten hebben en niet weer terugvallen op retorische trucjes”.

Volgens persbureau AP weerspiegelde de verandering van toon in het debat de toenemende moeite van Sanders om koploper Clinton in te halen. Eerder vannacht won de senator de caucus in Maine, wat hem meer dan de helft van de 25 kiesmannen oplevert. Het verschil tussen de Sanders en Clinton zou echter na de verkiezingen in het kiesman-rijke Michigan en Mississippi bijna onoverbrugbaar kunnen blijken. In de meest recente peilingen loopt Clinton met ruim tien procent voor op Sanders in Michigan.

‘Bernie Sanders is een Ted Cruz’

Het debat in Flint liet duidelijk zien hoe de twee kandidaten verschillen in standpunten zoals wapenbezit en de Export-Import Bank, die Amerikaanse bedrijven krediet verleent voor het handelen in het buitenland en waar Sanders tegen is. Net zoals de Republikeinse kandidaat Ted Cruz, benadrukte Clinton. Een goede zet, want de senator uit Texas is het gezicht van het extreme conservatisme dat het verdeelde Congres in zijn greep houdt.

Voor Clinton was het makkelijk om de senator uit het wapenminnende Vermont weg te zetten als de kandidaat die het minste zou doen om wapengeweld in de VS aan te pakken. De voormalige first lady besprak dan ook graag de - tevergeefse - inspanningen van haar man Bill Clinton om de ontwikkeling van veiligere wapens te stimuleren. Zij zou hetzelfde willen doen, maar dan met succes.

Het ging wel veel over Bill Clinton

Sanders en Clinton kregen beide moeilijke vragen uit het publiek, bijvoorbeeld of zij voor of tegen ‘fracking’ zijn, het kraken van keihard schaliegesteente om zo fossiele brandstoffen te krijgen. De voormalige minister was voor, maar niet onvoorwaardelijk. “Pas als de staat het toestaat, als water in de omgeving niet vervuild wordt en bekend is welke chemicaliën gebruikt worden. Zo blijven er niet veel plekken over voor fracking”. Sanders was korter van stof: “Nee ik sta niet achter fracking”. Deze vragen schetsten duidelijk de verschillen in standpunten tussen de twee kandidaten, schrijft Politico. Maar legden vooral ook hun sterke en zwakke punten bloot.

Clinton leek bijvoorbeeld onvoorbereid op een vraag over het verleden. Onder haar man vonden hervormingen van het justitiële systeem plaats die door velen gezien worden als de oorzaak van de overvolle gevangenissen in de VS, die vooral bevolkt worden door niet-blanke burgers. De presentatoren confronteerden haar daarom met haar gebruik van het raciaal getinte woord ‘super predator’ om in de jaren negentig criminelen te beschrijven. Hier had zij zichtbaar moeite mee.

Volgens The New York Times leek het agressieve debat daarom soms meer te gaan over het presidentschap van Bill Clinton dan over de huidige presidentskandidaten en hun plannen voor de toekomst. Het feit dat Clinton op sommige punten het beleid van haar man veroordeelde - met name die minderheden onevenredig hebben getroffen - legde bloot hoe hard zij werkt om juist hun stemmen te verzamelen in de verkiezingen, schrijft de krant.