Column

Cenzuur

Al een jaar of vijftien heb ik samen met de fotograaf Bob Bronshoff een rubriek in de VARA-gids en daarin schrijf ik een wekelijks commentaar bij een foto van Bob. Die doorgaans milde stukjes gaan over televisie. Bob is de hoofdredacteur van die pagina. Hij levert mij het wekelijkse plaatje en ik voorzie dat van een kleine 200 woorden.

Onlangs bestond het NOS Journaal 60 jaar en belde Bob met de Journaalredactie of hij een foto mocht maken. Dat mocht, mits ze ook het door mij geschreven commentaar vooraf mochten lezen. Dat vond Bob op zijn zachtst gezegd vreemd en hij vroeg na wat verbaal geharrewar of het Journaal dat zelf ook deed. Dus of ze een gemonteerd interview met bijvoorbeeld een politicus voor uitzending voorlegden aan de ondervraagde zodat deze het kon goedkeuren. Nee, natuurlijk niet. Maar ze hadden best wel wat schade ondervonden van Lucky TV en wilden de publiciteit graag zelf in de hand houden. Vandaar. Bob wilde niet werken onder deze Noord-Koreaanse voorwaarden en die week ging onze rubriek over iets anders.

Ik moest om deze vorm van censuur van uitgerekend de NOS vooral hard lachen. Zeker toen ik een paar weken later op de zestigste verjaardag van onze beroemdste nieuwsrubriek zag hoe de redactie zichzelf een aantal malen zeer voldaan feliciteerde door middel van allerhande kritiekloze neuzelprogramma’s. Kijkje achter de schermen, dinertje van oud-presentatoren en een tsunami aan borstkloppende interviews met de baas zelf in allerhande kranten en actualiteitenrubrieken. Hij is nu, meer dan een maand later, nog druk met het verwijderen van de vlekken rond zijn gulp. Je kan morsen als je te blij bent.

Ik kreeg helemaal de slappe lach toen ik deze week het interview met de jarige Geert Wilders op NOS.nl zag. Geertje zijn ondemocratische clubje werd tien en hij had dezelfde voorwaarden bij het NOS Journaal gesteld als zijzelf bij Bob Bronshoff hadden gedaan. De blonde Mozart van de PVV had overduidelijk de eindredactie over het uit te zenden product gehad. De interviewer moest een ja-knikkende stamelstagiair zijn en de vragen mochten niet gaan over het beroemde Minder Minder Marokkanenincident, brievenbusplassers, financieel sjoemelende mokkelmeppers en zeker niet over zijn vrijages met extreem-rechtse zusterpartijen. Het werd een aandoenlijk stukje huisvlijt. Topcabaret. Een schoolkrantverslag van een fröbelacademie. Zoals kritiekloze hielenlikkers doorgaans Willem-Alexander interviewen.

Onmiddellijk dacht ik: zou die Daan Roosegaarde adviseur van de NOS en Geertje zijn? Want deze kunstenaar kan er ook niet tegen als vragen te kritisch worden. Vorige week wilde hij in College Tour het liefst één lange Sterspot over zichzelf zien. Toen dat niet gebeurde, liep hij weg. Dat zorgde trouwens voor ouderwetse toptelevisie en het zorgde ervoor dat ik deze week amusant en avontuurlijk sliep.

Opgejaagd door een griepje droomde ik namelijk een paar keer dat Camiel E. bij Twan Huys zat en niet wilde ingaan op de vraag of hij geprobeerd had om bij het failliete Perry Sport een paar goedkope bokshandschoenen in de opheffingsuitverkoop te scoren om de hoofdredacteur van de Quote een paar klappen voor haar blonde hoofd te verkopen. De iets te blije operetteprins, die ooit de gedoodverfde leider van het CDA moest worden, schreeuwde dat Twan dit soort kritische vragen aan Holleeder had moeten stellen en dat het goed was dat de presentator geen oorbellen droeg omdat hij die anders met lel en al van zijn kop had getrokken. Camiel had van Limburgers onder elkaar wel een wat gezelliger gesprek verwacht. Twan rook bloed en vroeg of de KLM sinds een week uit de rode cijfers was omdat Camiel er weg was en niet meer met de creditcard van onze nationale trots allerlei modellen liep te fêteren in de business class. Het gerucht gaat dat het plastic pasje nog steeds in een bureaula op het Amstelveense hoofdkantoor ligt na te schokken als een door Jimmy Savile seksueel misbruikte tiener. Hierna werd het beroemde filmpje vertoond van een oververhitte Camiel die op een CDA-congres veren in de kont van de zwaargewonde Maxime Verhagen propt. Daarna liet Twan ons de foto zien waarop onze christen-democraat en vooraanstaand IOC-lid het bierglas heft met oorlogsmisdadiger Poetin.

„Daar staat onze koning ook bij”, schreeuwde Maxime in mijn koortsige droom en liep huilend weg.

„Ik ga naar de NOS”, krijste hij, „die snappen hoe journalistiek werkt!”

Met een grote glimlach werd ik wakker!