Reguliere parkeerplaatsen moeten wijken voor laadpalen

Meer oplaadpunten, subsidies en milieuzones – medewerking van gemeenten is cruciaal voor een echte doorbraak van elektrisch rijden.

Alle grote steden streven naar meer elektrische auto’s en bevorderen dat doormeer laadpalen neer te zetten. foto’s roos pierson

De komende drie jaar moet de elektrische auto doorbreken op het Nederlandse wegennet. De elektrische auto is dan niet alleen het privilege van de zakelijke rijder, ook voor de privérijder moet die betaalbaar zijn. Het huidige aantal van 90.000 elektrische auto’s – dat is inclusief de hybride auto’s – moet in 2020 ruim verdubbeld zijn tot 200.000.

In de grote steden worden steeds meer reguliere parkeerplaatsen oplaadplekken voor elektrische auto’s. De komende drie jaar verdwijnen er in Amsterdam om die reden jaarlijks 250 reguliere parkeerplaatsen (op de circa 125.000), in Rotterdam 150. En in Den Haag verdwijnen er in twee jaar tijd zo’n 600 parkeerplekken. Dat blijkt uit onderzoek dat minister Schultz van Haegen (Infrastructuur & Milieu, VVD) deze maand naar de Tweede Kamer stuurde.

In Den Haag komen volgens verkeerswethouder Tom de Bruijn (D66) inmiddels 25 verzoeken per week binnen voor nieuwe palen. „Die willen we zo veel mogelijk honoreren.” Het aantal oplaadpalen zal er verdubbelen van 474 eind vorig jaar naar 1.004 in 2017.

Het verdwijnen van parkeerplaatsen heeft consequenties voor de parkeerdruk, met name in woonbuurten. In Den Haag is die parkeerdruk inmiddels zo hoog dat de elektrische rijder zijn schaarse parkeerplek met oplader moet delen met benzine- of dieselrijder. Op parkeerborden staat wanneer de plek verboden is voor gewone auto’s en wanneer de elektrische auto’s die plek moeten delen.

Lokkertjes

In de hoofdstad staan inmiddels 1.750 publieke oplaadpunten en nog eens ongeveer 2.500 in particuliere garages of gebouwen. Rotterdam telt momenteel meer dan 1.400 publieke oplaadpunten. Het opbouwen van die infrastructuur aan oplaadpalen is noodzakelijk om de particuliere rijder over de streep te trekken, zo valt te lezen in het onderzoek van de minister. Andere lokkertjes, zoals gratis parkeren of 130 kilometer per uur mogen rijden op alle snelwegen, maken de overstap naar elektrisch voor particulieren niet aantrekkelijker.

En dus moeten gemeenten op de troepen vooruitlopen met het plaatsen van laadpalen in de publieke ruimte. Want de markt doet het niet zolang er nog niet aan te verdienen valt. De verwachting is dat de laadpalen over drie jaar wél commercieel exploitabel zijn, en dat de markt het dan overneemt van de overheid.

Minister Kamp (Economische Zaken, VVD) komt dit voorjaar met een plan om de aanschaf van de elektrische auto onder particulieren te stimuleren. Hoofdmoot in dat plan is de uitbreiding van het aantal oplaadpalen. Dan kan ook de stroomprijs bij die publieke oplaadpunten omlaag: die valt dan onder het lagere grootgebruikerstarief van de energiebelasting. Dat moet in de belastingwet geregeld worden.

Financiële prikkels

Fiscaal wordt volledig elektrisch rijden voor zakelijke gebruikers goedkoper. Voor die auto’s geldt al een bijtelling van 4 procent. Voor alle andere auto’s wordt dat 22 procent. Er circuleren ook voorstellen voor aankooppremies voor volledig elektrische auto’s op de particuliere markt. Maar dat ligt politiek gevoelig in Den Haag, omdat er de afgelopen jaren door de staat miljarden zijn uitgegeven om de aanschaf van plug-in/hybride auto’s mogelijk te maken terwijl dat nauwelijks milieueffect heeft gehad; de leaserijder bleef gewoon benzine of diesel rijden.

De verkoop van het aantal volledig elektrische auto’s bleef beperkt, er rijden er nu 9.000 van rond. Nog geen 10 procent van het totaal aan hybride auto’s en op een wagenpark van in totaal ruim 8 miljoen auto’s helemaal een fractie.

Gemeenten geloven nog wel in financiële prikkels om de particulier in de elektrische auto te krijgen. Amsterdam subsidieert de zakelijke aankoop ervan. Den Haag subsidieert een leaseproject van Volkswagen en de milieuorganisatie Natuur & Milieu, waarbij testrijders 400 euro per maand betalen voor een E-Golf. Het is de bedoeling dat zij ‘ambassadeurs’ voor elektrisch rijden worden.

De Tweede Kamer rekent de komende jaren bij de doorbraak van elektrische auto’s vooral op leasemaatschappijen. Die gaan op grote schaal hun ‘uitgediende’ elektrische leaseauto’s op de particuliere markt verkopen. En dát is gunstig voor de opmars van de elektrische auto onder particuliere rijders, voorspellen Kamerleden Erik Smaling (SP) en Ed Groot (PvdA).

De komende jaren zijn spannend voor de doorbraak van de elektrische auto. Maarten van Biezen, hoofd mobiliteit van Natuur & Milieu: „Er komen auto’s op de markt met een elektrische actieradius van meer dan 300 kilometer. Met een gerichte aankoopsubsidie, zoals die ook in het buitenland wordt gegeven, wordt de elektrische auto dan een alternatief voor de diesel- of benzineauto.”

Maar uiteindelijk zijn het de gemeentes die ‘schoon rijden’ een stevige duw in de rug kunnen geven. Zij bepalen de komende jaren met het instellen van milieuzones welke type auto’s de stad nog in mogen. Zo weert Utrecht oude, vervuilende auto’s al uit de stad, en hebben ook Amsterdam en Rotterdam begin dit jaar milieuzones ingesteld.

    • Jos Verlaan