Met open cockpit racen in de Formule 1, die tijd lijkt voorbij

Formule 1 Een (deels) gesloten cockpit in Formule 1-auto’s is een stap dichterbij. Mogelijk zijn de coureurs vanaf 2017 beter beschermd.

Het was misschien wel de zwaarste crash in de Formule 1 sinds de dood van Ayrton Senna, in 1994. Twintig jaar nadat de Braziliaanse racelegende op het circuit van Imola op volle snelheid tegen een muur was gereden, miste de Franse F1-coureur Jules Bianchi op het kletsnatte circuit van Suzuka een bocht en reed op volle snelheid op een takelwagen af. De hulpverleners haalden op dat moment een wagen weg die vlak daarvoor uit de bocht was gevlogen. Bianchi knalde op het reddingsvoertuig, werd uit zijn wrak gehaald en zwaargewond afgevoerd. Negen maanden lag hij in coma, waarna hij alsnog overleed.

Na dat ongeluk werd de discussie over het (deels) afsluiten van de cockpit van Formule 1-wagens nieuw leven ingeblazen. De klap van Bianchi was echter zo hard dat het zeer de vraag is of hij de crash zou hebben overleefd met een gesloten cockpit of een andere constructie boven zijn hoofd.

Een ongeluk waarbij een beschermingsconstructie wel het verschil had kunnen maken vond vorig jaar augustus in de Verenigde Staten plaats. Tijdens een Indycar-race, een klasse waarbij ook met open cockpit wordt gereden, kreeg Justin Wilson een brokstuk van een gecrashte auto op zijn hoofd. Een dag later overleed hij, slechts een maand na Bianchi.

Straaljager

De Franse Formule 1-coureur Jean Behra in 1954 op circuit Silverstone, hij overleed in 1959 na een crash bij een race in Berlijn.Foto’s Hollandse Hoogte, Pascal Rondeau/Allsport

Fernando Alonso zei na de dood van Bianchi al dat de Formule 1 op zijn minst moest testen of er betere bescherming kon komen. „Alle grote ongelukken van de laatste jaren hadden te maken met het hoofd. Blijkbaar kunnen we daar nog veel verbeteren”, zei de Spanjaard.

Deze week heeft de F1-commissie van de Federation Internationale de l’Automobile (FIA) de intentie uitgesproken om vanaf volgend seizoen de cockpit te introduceren. „Alle betrokkenen werken samen om de cockpit te realiseren”, meldde de FIA op haar website.

Onder: het ontwerp van de nieuwebeschermingsconstructie op een Formule 1-wagen van Mercedes.

Op dit moment heeft het ‘Halo-concept’ de voorkeur: een cockpit die nog altijd deels open is, maar die op zijn minst de veiligheid van de coureurs vergroot, bijvoorbeeld tegen rondvliegende brokstukken. Mercedes was al begonnen met het ontwerp van deze beschermingsconstructie. De FIA sluit andere mogelijkheden – zoals een cockpit die wel compleet gesloten is – niet uit.

Al eerder werd er onderzoek gedaan naar vormen van cockpitafdekking. Een kap zoals bij een straaljager werd ongeschikt bevonden, omdat het glas soms versplinterde bij een crash, of dat brokstukken juist harder van de kap afketsten. Bovendien belemmert zo’n kap de coureur bij het uitstappen na een crash. Na de twee dodelijke ongevallen van Bianchi en Wilson laaide de discussie over betere bescherming opnieuw op. En nu lijkt het echt te gaan gebeuren.

Mogelijk krijgen coureurs minder zicht in de nieuw te ontwerpen cockpit

De BraziliaanAyrton Senna in 1988 op circuit Spa-Francorchamps, die in 1994 omkwam bij een ongeluk op het circuit van Imola.

Sommige coureurs zijn positief over de vergroting van de veiligheid. Jenson Button: „Ik vond altijd dat we met een open cockpit moesten rijden, omdat dat bij de Formule 1 hoort, maar dat boeit me niet meer. De laatste tijd is er te veel gebeurd en zijn we te veel racetalenten kwijtgeraakt”, vertelde hij de BBC.

Toch deelt niet iedereen die mening. Sommigen vinden dat gevaar bij de Formule 1 hoort en dat het de sport juist aantrekkelijk maakt voor de fans. Anderen houden liever vast aan traditie. Zoals Nico Hülkenberg, komend seizoen rijdend voor Force India: „Er is altijd met open cockpits gereden en ik vind dat het ook zo moet blijven”, liet hij weten.

Het is nu afwachten hoe het ontwerp van de cockpit eruit komt te zien. Mogelijk krijgen rijders minder zicht in het nieuwe ontwerp. Alexander Wurz, voorzitter van de GP Drivers’ Association: „De coureurs moeten openstaan voor een verandering in het zichtsveld. Daarnaast ben ik benieuwd hoe de teams het ontwerp mooi en snel maken”.

Ayrton Senna zou in 1994 overigens niks aan een dichte cockpit hebben gehad. Hij kwam om het leven doordat de stuurstang zijn geelgroene helm doorboorde.

    • Frank Versteeg