Campagne-instructie kabinet: speel niet de anti-Poetinkaart

Via RTL gelekt document Buitenlandse Zaken biedt inkijkje in hoe kabinet het Oekraïne-verdrag gaat verdedigen.

Actrice Victoria Koblenko is een van de 'steunzenders' die het kabinet in beeld heeft. Foto ANP / Evert Elzinga

Positief zijn over het instrument referendum, dicht bij het onderwerp zelf blijven en niet te veel de anti-Poetinkaart spelen. Dat zijn een paar hoofdpunten uit de campagne-instructie van het kabinet rond het Oekraïne-referendum die via RTL Nieuws is uitgelekt. Het document is opgesteld door het ministerie van Buitenlandse Zaken.

Nederland mag zich op 6 april via de stembus uitspreken over het associatieverdrag tussen de Europese Unie en Oekraïne nadat GeenPeil dit najaar genoeg handtekeningen had opgehaald om er een referendum over te laten houden. Het referendum komt voor het kabinet op een ongelegen moment: Nederland is op dit moment EU-voorzitter en de inwerkingtreding van het verdrag dreigt bemoeilijkt te worden bij een ‘nee’.

Maar het kabinet gaat de campagne de komende weken met een positieve grondhouding in. “Het kabinet verwelkomt het referendum”, staat herhaaldelijk in de tekst. Hoewel de volksraadpleging er van de regering niet had hoeven komen, vraagt het kabinet overheidsvoorlichters niet voor een lage opkomst te pleiten. Er gaat niet actief campagne worden gevoerd op straat, maar het kabinet wil wel uitleggen waarom mensen ‘ja’ moeten gaan stemmen.

Nadruk op economisch voordeel Nederland

Blijf dicht bij het akkoord zelf en benoem de voordelen, zo luidt de instructie. Het associatieverdrag is economisch voordelig voor Nederland, schrijft het kabinet. “Dankzij dit akkoord krijgen Nederlandse bedrijven betere toegang tot een markt van 45 miljoen mensen. We hebben als handelsnatie baat bij een open Oekraïense markt”. Ook de voordelen voor Oekraïne worden benoemd. “Het land wil aan de slag om een volwassen democratie te worden, zonder corruptie en met een welvarende bevolking.”

De bewindslieden wordt aangeraden de “veiligheidskaart” niet te zwaar aan te zetten en in een voor- of anti-Poetinframe te spreken. Dat zou gezien worden als “machtsspelletjes en bangmakerij”:

“Rusland is inderdaad tegen dit akkoord en zal blij zijn met een ‘nee’. Het is goed te beseffen dat de Russische president Poetin dit akkoord wilde tegenhouden om Oekraïne in zijn invloedssfeer en onder zijn controle te kunnen houden.”

Campagnestrategie kabinet

‘Waar kies je dan eigenlijk voor?’

Een ander dringend advies uit het document is om vooral bij het onderwerp zelf te blijven, het akkoord met Oekraïne. Het gaat niet over het functioneren van de EU of de populariteit van het kabinet. “De kiezer en het referendum zijn niet geholpen bij discussie over een ander onderwerp: want waar kies je dan eigenlijk voor?”

RTL publiceerde ook een lijstje van (oud)-politici, organisaties en bekende Nederlanders die door het kabinet als ‘steunzenders’ zijn geïdentificeerd en de boodschap van het kabinet moeten helpen uitdragen. Op de lijst staan onder anderen de burgemeesters Pieter Broertjes (Hilversum) en Eberhard van der Laan (Amsterdam), oud-minister van Buitenlandse Zaken Ben Bot en de van oorsprong Oekraïners Victoria Koblenko (actrice) en Evgeniy Levchenko (oud-profvoetballer).