Acht dagen naar Turkije voor 244 euro. Doen?

Een all-inclusive strandvakantie in de winter is populair. Wie nu boekt, kan voor weinig geld naar de zon. Maar krijgt de vakantieganger ook waar voor zijn geld? En kan het misschien zelfs nóg goedkoper?

Foto ANP / Robin Utrecht
Foto ANP / Robin Utrecht

De lente is nog ver, de dagen zijn grijs en de aanbiedingen aanlokkelijk. Acht dagen vakantie in een vijfsterrenhotel aan de Turkse Rivièra, met een spa, twee zwembaden, drie restaurants én een patisserie. All inclusive, „dus u kunt uw portemonnee veilig opbergen in uw kluisje”, voor de prijs van 244 euro.

Zomaar een voorbeeld uit een onuitputtelijk aanbod van spotgoedkope reizen dat ons in deze tijd van het jaar overspoelt. En verleidt. Nederlanders zoeken in de winter graag de zon op. Volgens het CBS werden in het winterseizoen van 2014 – oktober 2013 tot en met april 2014 – ruim 700.000 strandvakanties geboekt. Een zonvakantie in de winter wordt bijna net zo populair als een skivakantie, die in diezelfde periode 880.000 keer werd geboekt. Volgens branchevereniging ANVR van reisondernemingen waren de favoriete bestemmingen vorig jaar Spanje, Turkije en Griekenland. Buiten Europa waren de Nederlandse Antillen, Egypte en de Verenigde Staten het meest gewild.

Wintersport populairder dan zonbestemming:

Met uitzondering van de VS zijn deze landen geliefd om hun all inclusive-hotels. De vakantieganger betaalt vooraf een vaste prijs voor de vliegreis, de accommodatie, alle maaltijden, drankjes, snacks en entertainment en hoeft nergens meer over na te denken. „Ontzorgen”, noemen ze dat in de toeristische industrie. De hoteleigenaar weet op zijn beurt exact wat zijn inkomsten zullen zijn.

De pijn van geld uitgeven

Geïnspireerd op de Club Med-vakanties werd de alles-is-inbegrepen-formule halverwege de jaren 90 geïntroduceerd.

Waarom deze formule zo goed werkt, onderzocht de Amerikaanse hoogleraar economie en psychologie George Loewenstein. Mensen houden er niet van om op vakantie telkens te moeten afrekenen. Dat blijkt namelijk niet alleen pijn te doen in hun portemonnee. Loewenstein liet proefpersonen in gedachten geld uitgeven en bekeek met hersenscans wat er in hun hoofd gebeurde. Zodra zij zich inbeeldden een betaling te doen, werden de pijncentra in de hersenen geactiveerd. Zodra je je portemonnee niet meer hoeft te trekken, ervaar je ook de ‘pijn’ van het uitgeven niet en voelt het alsof de vakantie gratis is.

Terug naar Turkije. De vlucht, het hotel, onbeperkt eten en drinken en het vermaak voor een bedrag van 244 euro; hoe kan dat rendabel zijn?

Reisorganisaties stunten in deze periode met aanbiedingen die soms onder de kostprijs zitten, maar dat maken ze de rest van het jaar weer goed, zegt Marco van Leeuwen, docent reisindustrie aan de toerismeopleiding NHTV Breda. „Een hotel kan duizenden gasten herbergen. In het hoogseizoen kunnen touroperators kamers heel scherp inkopen. Met stuntprijzen kunnen ze ook mensen buiten het seizoen trekken. Kwam er vroeger geen kip, nu kan zo’n hoteleigenaar toch nog verdienen.”

Reisorganisaties als Corendon en Tui hebben de volledige ‘keten’ in handen. Ze bezitten hun eigen vliegtuigen, ze doen zelf het transport naar de accommodatie en zijn ook nog eigenaar van het hotel. „Op die manier kunnen ze enorm efficiënt zijn”, zegt Van Leeuwen.

Hoewel de hotelgasten hun volledige vakantie vooraf betalen, wordt er op de bestemming nog flink winst gemaakt, zegt Van Leeuwen.

Denk aan autoverhuur, het organiseren van excursies of cruises, een barbecue op het strand. Reisorganisaties zeggen het zelf: wat we aan verkoopprijs aanbieden, verdubbelen we bijna op de bestemming.

Want, zo leert de ervaring, eenmaal „ontzorgd” en in vakantiestemming geeft de consument toch wel geld uit. Gezinnen zijn een uitzondering. „Zij blijven doorgaans op het resort, maar omdat zij gebonden zijn aan het hoogseizoen hebben ze al de hoofdprijs betaald.”

Beknibbelen op stuntprijzen

Voor de all inclusive-reiziger kan de vakantie volgens de Consumentenbond zelfs nog goedkoper. Met een paar uur puzzelen op internet en een flinke dosis geduld kunnen vakantiegangers zowel in het hoogseizoen als in het laagseizoen nog beknibbelen op de stuntprijzen. In 2014 zocht de Consumentenbond uit of een all inclusive-vakantie voordeliger is wanneer je de vlucht en het hotel zelf boekt. Vier bestemmingen werden getest: Tenerife, Marokko, Tunesië en Turkije. Voor Tenerife en Marokko kon het voordeel in sommige gevallen oplopen tot 700 euro.

Het geheim: boek een vlucht met een prijsvechter als Ryanair, neem de koffer als handbagage mee en zorg dat je voordelig per bus van en naar het vliegveld kunt komen. Bijkomend voordeel: wanneer je zelf boekt weet je precies wat je krijgt. Reisaanbieders laten niet altijd direct zien wanneer de vlucht vertrekt en met welke maatschappij je vliegt. Dat kan ook een nachtvlucht vanaf Düsseldorf zijn.

En de lokale bevolking, heeft die er nog wat aan? Een all inclusive-reis brengt vele duizenden toeristen naar een vakantieland. Maar de meeste gasten zullen het hotel nauwelijks verlaten. Om de kosten laag te houden ligt het resort vaak buiten een stad of een dorp. De lokale economie kan dus nauwelijks profiteren. In 2014 onderzocht Wageningen Universiteit hoeveel van de uitgaven die toeristen deden in de Turkse badplaats Side, waar ook het vijfsterrenhotel voor 244 euro ligt, daadwerkelijk ten goede kwamen aan de lokale economie. Gemiddeld gaf een toerist ter plekke 27,60 euro uit per dag aan eten en drinken, souvenirs en andere persoonlijke uitgaven zoals kleding of cosmetica. Wat bleek: meer dan 75 procent van dat bedrag bleef in lokale handen.

Toch maar Turkije boeken dan?