Een beetje Elon Musk worden

De wereld veranderen en Mars koloniseren. Drie ondernemingen tegelijk runnen: Tesla, SpaceX, SolarCity. Een vermogen van 10 miljard euro. Deze week verscheen de Nederlandse editie van de biografie die technologiejournalist Ashlee Vance schreef over Elon Musk.

Al heel wat mensen hebben geprobeerd om het succes van Musk te verklaren. Het beeld dat uit de biografie van Vance naar voren komt, is dat van een ongelofelijk gedreven man die werkelijk alles wil geven om zijn dromen te realiseren. Ook als dat vervelend uitpakt voor de mensen om hen heen of voor hemzelf.

Eerst over die dromen. Volgens Vance wordt Musk vaak voor absurd optimistisch versleten. Zo wil hij in 2020 een half miljoen Tesla’s per jaar verkopen en voor 2025 mensen naar Mars sturen. Maar volgens de biograaf is het juist dit enorme enthousiasme dat aanstekelijk werkt, bijvoorbeeld voor de vele jonge technici die voor Musks bedrijven werken en waardoor onrealistische doelen toch gehaald worden. Wat veel mensen binnen en buiten Silicon Valley aanspreekt, is dat het bij Musk niet draait om de vraag hoe je zoveel mogelijk mensen op een advertentie kunt laten klikken, maar om auto’s, raketten, energie en ruimtekolonies.

Dan die gedrevenheid. Musk werkte vanaf de oprichting van zijn eerste bedrijf, Zip2 in 1995, gemiddeld 100 uur per week. De laatste jaren doet hij het iets rustiger aan met ruim 80 uur per week. Uit Vances biografie komt het beeld naar voren van iemand die alleen met zijn werk bezig is en van de mensen in zijn omgeving – professioneel en privé – eist dat ze zich aanpassen. Musk is drie keer getrouwd, twee keer met dezelfde vrouw, actrice Talulah Riley. Zijn eerste vrouw Justine Wilson zei in 2012 in interview met de Amerikaanse Esquire: „Elon is niet bang om dingen kapot te maken. Hij maakt zichzelf kapot als het nodig is.”

Valt er iets te leren uit deze biografie? Kunnen wij ook een beetje Elon Musk worden? Na het lezen van een verhaal over een alledaags geslaagde ondernemer denk ik nog wel eens: daar kan ik iets mee. Je pikt een goed idee op en je ziet jezelf er iets mee doen. Het lezen van een biografie van Elon Musk heeft echter iets van het bestuderen van een reisgids over een land waar je toch nooit naartoe zult gaan.

Wie echt zou willen lijken op Musk moet onder meer: zeer ver bovengemiddeld intelligent zijn; oprecht geloven dat hij persoonlijk de wereld moet redden; heel weinig slapen en heel veel werken; en de vloer aanvegen met iedereen die zijn tempo niet bijhoudt.

Is het boek dan alleen entertainment, kun je er helemaal niets mee voor je werk? Ook dat is niet helemaal waar. Wanneer ik over Musk en andere ondernemers met zulke grote visioenen lees, durf ik zelf ook vaak iets groter te dromen. Een paar dagen lang pen ik dan allerlei ambitieuze voornemens in mijn notitieboekje.

Vaak lees ik die iets later dan weer hoofdschuddend door. Ik heb er deze week een oude spreuk van Loesje bijgeschreven: ‘Wees jezelf, er zijn al zoveel anderen.’

En er is maar één Elon Musk.