‘Staking van vijandelijkheden’ voor Syrië

Bij de gesprekken in München is vooral een diplomatieke stap gezet in het haperende vredesproces.

De Russische minsiter van Buitenlandse Zaken Lavrov (links), zijn Amerikaanse collega Kerry (midden) en speciaal gezant voor Syrië van de VN Staffan de Mistura (rechts).
De Russische minsiter van Buitenlandse Zaken Lavrov (links), zijn Amerikaanse collega Kerry (midden) en speciaal gezant voor Syrië van de VN Staffan de Mistura (rechts). Foto Christof Stache / AFP

In de zijlijn van de jaarlijkse veiligheidsconferentie München is overeenstemming bereikt over een “staking van vijandelijkheden” in het conflict in Syrië, melden de Verenigde Naties. Een echte wapenstilstand is het niet. De deal is er voornamelijk op gericht om de onderhandelingen tijdens echte vredesbesprekingen, die eerder in Genève tot het eind van de maand werden opgeschort, weer een kans te geven. Het bestand gaat binnen een week in.

Met de nieuwe afspraken moet het onder meer mogelijk worden om humanitaire steun te verlenen in zeven belegerde Syrische steden, waaronder Madaya. Ook hebben de deelnemende landen hun voornemen om een politieke transitie in Syrië te bewerkstelligen opnieuw bevestigd. Voorwaarde is dat eerst de veiligheid in het land verbetert.

Wankel

Aan de gesprekken namen naast de Verenigde Staten en Rusland nog vijftien landen deel. Ook de Europese Unie, Arabische Liga, Organisatie voor Islamitische Samenwerking en de Verenigde Naties waren aanwezig. Nederland was in München niet aanwezig.

De komende tijd moet blijken of de staking van vijandelijkheden standhoudt, waarschuwde de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Kerry. Hij spreekt van een “pauze”, en benadrukt dat er meer werk verzet moet worden om tot een echt staakt-het-vuren te komen.

Twitter avatar JohnKerry John Kerry The progress we made today in #Munich can and must improve the lives of the Syrian people.

De Russische buitenlandminister Lavrov heeft gezegd door te gaan met luchtaanvallen op terreurbeweging Islamitische Staat en de Syrische tak van Al-Qaeda, Jabhat al-Nusra. De door de VS geleide coalitie heeft echter gezegd dat een groot deel van die aanvallen tot nu toe gericht was op de door het Westen gesteunde oppositiegroepen die president Assad omver willen werpen. Rusland steunt Assad.

De Britse minister van Buitenlandse Zaken Philip Hammond heeft gezegd dat er alleen een einde kan komen aan de gevechten in Syrië, als er een eind komt aan de Russische bombardementen die de opmars van het leger van Assad ondersteunen.

Minister Koenders, die in München aanwezig is voor de veiligheidsconferentie, vindt dat de afspraken zo snel mogelijk moeten worden uitgevoerd. Dat heeft hij laten weten aan ANP. Minister Ploumen van Ontwikkelingssamenwerking sprak van een “hoopvol moment”, en zegt dat deze pauze gebruikt moet worden om honderdduizenden Syriërs te voorzien van voedsel en medicijnen.

Medvedev waarschuwt voor ‘nieuwe wereldoorlog’

De Russische premier Dmitri Medvedev voerde via een interview aan de Duitse krant Handelsblatt de druk op om tot een akkoord te komen. Wanneer er geen oplossing komt voor het conflict in Syrië dreigt er een nieuwe wereldoorlog, aldus de Russische premier.

Medvedev ziet totaal geen heil in het voornemen van Saoedi-Arabië om grondtroepen naar Syrië te sturen in de strijd tegen Islamitische Staat, zo liet hij weten.

“De Amerikanen en onze Arabische partners moeten goed nadenken: willen zij een permanente oorlog? Het is onmogelijk om zo’n oorlog snel winnend af te sluiten. Zeker in de Arabische wereld waar iedereen vecht tegen iedereen”.

De Amerikaanse minister van Defensie, Ash Carter liet woensdag doorschemeren dat de Verenigde Staten geen tegenstander zijn van dit plan van Saoedi-Arabië. Het is een van de opties. Ook de Verenigde Arabische Emiraten en Bahrein zouden grondtroepen beschikbaar willen stellen.

Bijna half miljoen doden na vijf jaar oorlog in Syrië

De oorlog in Syrië duurt al bijna vijf jaar en kostte naar schatting 470.000 levens. Dat meldt het Syrian Centre for Policy Research (SCPR). Dat is een veel hoger aantal dan de 250.000 doden die de Verenigde Naties hanteren; zij zijn achttien maanden geleden gestopt met tellen.

De rapporteurs van SCPR waren tot korte tijd geleden nog aan het werk in Damascus. Een van hen laat aan de Britse krant The Guardian weten dat de VN vanwege het gebrek aan informatie het aantal slachtoffers onderschat. In totaal zouden er 400.000 Syriërs zijn omgekomen door geweld en 70.000 door gebrek aan medicijnen, voedsel en schoon drinkwater.

Daarnaast zijn er 1,9 miljoen Syriërs gewond geraakt. Dit betekent dat 11,5 procent van de Syriërs direct is getroffen door het conflict dat in maart 2011 begon na protesten tegen president Assad. Het totale economische verlies van het land wordt door SCPR geschat op 225 miljard euro. Volgens de UNHCR zijn bijna 4,6 miljoen mensen op de vlucht geslagen.