Belofte VS: betere privacy voor data

De Verenigde Staten beloven geen massasurveillance meer uit te voeren op Europese data. Dat blijkt uit de nieuwe afspraken die de Europese Unie en de Verenigde Staten hebben gemaakt over privacybescherming van data van Europese burgers op Facebook, Google en andere Amerikaanse internetdiensten. Privacy-voorvechters en Europese politici reageren kritisch.

De afspraak over massasurveillance berust op een belofte van de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken John Kerry. Ook is afgesproken dat er een ombudsman in de Verenigde Staten komt waar Europeanen terecht kunnen met klachten over privacybescherming.

De nieuwe afspraken zijn nodig omdat een verdrag dat privacy moest waarborgen, het zogeheten Safe Harbor-verdrag, in oktober nietig werd verklaard door het Europese Hof van Justitie. Dat verdrag bood te weinig bescherming tegen massale surveillance door Amerikaanse geheime diensten zoals de NSA, oordeelde het Hof. Daardoor werd data-opslag in de VS feitelijk illegaal. Dat leverde zorgen op omdat veel bedrijven en privé-personen gegevens opslaan in de cloud.

Europarlementslid Sophie in ’t Veld (D66) is niet gerustgesteld door de nieuwe afspraken, Privacy Shield genoemd: „Stel de vraag: als dit echt adequaat is; zouden we dezelfde afspraak maken met Rusland of China?”, twitterde ze.

De Oostenrijkse student Max Schrems, die de zaak aan het rollen bracht door een zaak aan te spannen tegen Facebook bij het Europees Hof van Justitie, reageert afwijzend in een brief. „Met alle respect, maar een paar beloftes van de regering-Obama die op vertrekken staat is geen juridische basis voor het beschermen van privacy van een half miljard Europeanen.”

Schrems wijst erop dat er nog altijd wetten zijn in de VS die massasurveillance door geheime diensten wél toestaan, en dat beloftes van een minister mogelijk niet opwegen tegen dergelijke wetten. Klokkenluider Edward Snowden, die deze Amerikaanse massasurveillance aan het licht bracht, twittert: „De EU capituleert volledig.”

De onderhandelaars benadrukken dat de nieuwe afspraken nog verder worden uitgewerkt. De privacytoezichthouders konden vanochtend nog niet reageren.